Tại hội nghị thượng đỉnh về Covid-19 toàn cầu do Mỹ chủ trì ngày 22/9, Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga cho biết nước này dự kiến viện trợ 60 triệu liều vaccine Covid-19 cho các quốc gia khác trên thế giới – gấp đôi so với cam kết 30 triệu liều trước đó...

"Ngày hôm nay, tôi vui mừng thông báo rằng, với phần tăng thêm, Nhật Bản sẽ cung cấp tổng cộng tới 60 triệu liều vaccine (cho thế giới)”, ông Suga phát biểu trong video ghi hình trước phát tại hội nghị.

Trong 30 triệu liều vaccine đầu tiên, Nhật Bản đã cung cấp khoảng 23 triệu liều, chủ yếu cho các quốc gia và vùng lãnh thổ tại châu Á, trong đó có Việt Nam, Indonesia và Đài Loan.

Thời gian đầu, Nhật Bản tụt hậu sau với các quốc gia công nghiệp khác trên thế giới trong chiến dịch tiêm vaccine ngừa Covid-19. Tuy nhiên, hiện tại, nước này đã tiêm vaccine đầy đủ cho 55% dân số, gần tương đương với Mỹ.

Đầu tháng này, ông Suga bất ngờ tuyên bố từ chức Thủ tướng chỉ sau một năm cầm quyền. Động thái của ông Suga khiến đảng cầm quyền của Nhật loay hoay tìm một nhà lãnh đạo mới vì phải vài tuần nữa mới đến tổng bầu cử. Phát biểu trước báo giới, ông Suga cho biết ông không thể vận động tái tranh cử vai trò thủ lĩnh của Đảng Dân chủ Tự do (LDP) trong tháng này vì đang bận rộn với cuộc chiến chống Covid-19. Tỷ lệ ủng hộ ông Suga đã sụt giảm do người dân Nhật Bản không hài lòng cách ông ứng phó với làn sóng Covid tồi tệ nhất từ trước đến nay ở nước này. 

Trước Nhật Bản, Mỹ cam kết chia sẻ thêm 500 triệu liều vaccine Covid-19 để viện trợ cho các nước khác. Thông báo này cũng được Tổng thống Mỹ Joe Biden đưa ra tại hội nghị thượng đỉnh trên, bên cạnh lời kêu gọi các quốc gia khác hành động nhiều hơn để chấm dứt đại dịch.

"Để đánh bại đại dịch ở đây, chúng ta cần phải đánh bại nó ở mọi nơi", ông Biden phát biểu mở đầu hội nghị - sự kiện có sự tham gia của nguyên thủ nhiều quốc gia từ Anh, Canada, Indonesia cho tới Nam Phi cũng như Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus. “Đây là cuộc khủng hoàng cần tất cả phải tham gia để giải quyết”.

Kể từ khi bùng phát, đại dịch Covid-19 đã khiến hơn 219 triệu người nhiễm bệnh và hơn 4,9 triệu người tử vong.

Với lượng vaccine tăng thêm, tổng lượng vaccine Mỹ cam kết viện trợ là hơn 1,1 tỷ liều. Vaccine trong đợt viện trợ mới sẽ bắt đầu được giao vào tháng 1/2022.

Mặc dù vậy, chuyên gia y tế cho rằng các nước giàu chưa hành động đủ và chỉ trích Mỹ cũng như một số nước phương Tây triển tiêm mũi vaccine tăng cường cho người dân trong khi nhiều nơi trên thế giới chưa tiếp cận được vaccine. Họ cho rằng cam kết viện trợ vaccine của Mỹ vẫn chưa đủ và loại vaccine mà Mỹ chia sẻ là Pfizer - vốn yêu cầu cơ sở hạ tầng đặc biệt để bảo quản và phân phối, gây khó khăn khi triển khai tiêm tại các nước nghèo.

“Chúng ta cần 6-9 tỷ liều vaccine để tiêm cho người dân tại các nước đang phát triển”, ông Peter Hotez, hiệu trưởng Trường Y khoa Nhiệt đới Quốc gia thuộc Đại học Baylor, bang Texas, Mỹ, nói.

Trong khi đó, bà Carrie Teicher, giám đốc chương trình Bác sĩ Không biên giới, cho rằng chỉ tuyên bố quyên góp vaccine thôi vẫn chưa đủ để chấm dứt đại dịch.

“Phần lớn những cam kết hào phóng này vẫn chưa được hiện thực hóa”, bà Teicher cho biết.

Trước đó, tại phiên thảo luận của Đại hội đồng Liên hợp quốc khóa 76 ngày 21/9, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình nhấn mạnh lại rằng Trung Quốc cam kết cung ứng 2 tỷ liều vaccine cho thế giới vào cuối năm nay.

Trong khi đó, Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte và Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia Retno Marsudi chỉ trích việc các nước giàu lên kế hoạch tiêm mũi vaccine tăng cường trong khi nhiều người tại các quốc gia đang phát triển chưa được tiêm phòng.

"Các nước giàu đang tích trữ những liều vaccine có thể cứu sống nhiều người, trong khi các nước nghèo phải chờ đợi từng giọt”, ông Duterte nêu rõ trong bài phát biểu của mình tại phiên thảo luận. "Giờ đây họ đang bàn về việc tiêm mũi vaccine tăng cường, trong khi nhiều nước đang phát triển thậm chí gặp khó khăn để tiêm được mũi đầu tiên cho người dân”.

Ông Duterte cho rằng điều này thực sự gây sốc và nhấn mạnh đại dịch sẽ không thể kết thúc trừ phi virus bị tiêu diệt ở tất cả mọi nơi.

Phát biểu trước viện chính sách Asia Society, bà Marsudi khẳng định phải chấm dứt những hạn chế trong xuất khẩu nguyên liệu sản xuất vaccine và cho rằng việc tiếp cận nguồn vaccine an toàn với giá cả phải chăng là điều vô cùng quan trọng hiện nay.

Theo dữ liệu thống kê từ Quỹ Nhi đồng Liên hiệp quốc (UNICEF), tính đến ngày 7/9, Mỹ đã quyên góp và chuyển hơn 114 triệu liều vaccine Covid-19 cho khoảng 80 quốc gia trên thế giới, trong đó chủ yếu là nước đang phát triển tại châu Á, châu Phi, Mỹ Latin. Con số này gần gấp ba so với quốc gia đứng thứ hai – Trung Quốc với 34 triệu liều. Theo sau là Nhật với 23,3 triệu liều vaccine đã quyên góp đến nay.

Anh, Pháp, Canada, Tây Ban Nha, Thụy Điển, Ba Lan quyên góp từ khoảng 1,15 - 6,88 triệu liều mỗi nước.