Kiến nghị rà soát lại các định nghĩa về tội phạm và vi phạm liên quan đến chứng khoán

Trước thềm của Diễn đàn doanh nghiệp Việt Nam 2017 (VBF), nhiều kiến nghị để phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam bền vững trong thời gian tới của Nhóm công tác thuộc VBF đã được ghi nhận và ủng hộ.

Trong lần kiến nghị này, các nội dung chính được thảo luận gồm: dự thảo Luật Chứng khoán (sửa đổi), Nghị định sửa đổi Nghị định 90/2011 về trái phiếu doanh nghiệp, phát triển nhà đầu tư có tổ chức, trong đó cụ thể hóa thành 7 kiến nghị đã được trình bày tại VBF sáng ngày 12/12/2017. 

Kiến nghị đầu tiên được Nhóm công tác đưa ra là đề nghị Chính phủ (Bộ Tài chính) công bố Dự thảo Luật sớm để các tổ chức liên quan có đủ thời gian rà soát và góp ý. Bởi đây là luật rất chuyên sâu và có nhiều vấn đề kỹ thuật, việc rà soát và góp ý mất rất nhiều thời gian và công sức.

Kiến nghị thứ hai là đối tượng điều chỉnh của Luật cần rõ ràng.

Thứ ba, liên quan đến sở hữu nước ngoài, kiến nghị Luật chứng khoán cần: cho phép sở hữu nước ngoài lên đến 100% tại các công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ, các công ty đại chúng và các quỹ đầu tư trừ trường hợp luật hoặc điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên có quy định cụ thể và rõ ràng về tỷ lệ sở hữu nước ngoài nhỏ hơn và các công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ, công ty đại chúng và các quỹ đầu tư thành lập tại Việt Nam được coi là nhà đầu tư trong nước không kể tỷ lệ sở hữu nước ngoài tại các công ty và các quỹ này.

Thứ tư, liên quan đến quỹ đầu tư chứng khoán, Nhóm công tác kiến nghị luật Chứng khoán cần cho phép các quỹ đầu tư chứng khoán được thành lập dưới các loại hình theo Luật Doanh nghiệp 2014 (bên cạnh các loại hình quỹ hiện tại).

Kiến nghị thứ năm tập trung vào việc giảm thủ tục hành chính được ghi trong Luật như việc phải xin chấp thuận cho giao dịch ngoài biên độ, việc hợp pháp hóa và lãnh sự hóa tài liệu bằng tiếng nước ngoài.

Kiến nghị thứ sáu, rà soát và tăng cường quyền lực của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước trong việc điều tra, thanh tra và yêu cầu các cơ quan nhà nước khác hỗ trợ.

Liên quan đến kiến nghị thứ bảy, nhóm thị trường vốn kiến nghị rà soát lại các định nghĩa về tội phạm và vi phạm liên quan đến chứng khoán, nhằm giúp các cơ quan quản lý nâng cao khả năng và hiệu quả xử phạt vi phạm hành chính và khởi tố hình sự những vi phạm này.

Trước đó, tại cuộc đối thoại chính sách ngày 1/12, bà Lê Thị Việt Nga, Vụ trưởng Vụ Thanh tra, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết: hiện tại Luật Hình sự 2015 quy định rất rõ các tội danh trong luật chứng khoán. Có 4 tội danh quy định tại các Điều từ 209-212: tội công bố thông tin sai lệch, tội giao dịch nội bộ, tội thao túng và tội giả mạo trong hồ sơ chào bán.

Trên thực tế, các hành vi vi phạm hành chính đã được quy định rất cụ thể trong Nghị định quy định xử phạt các hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán. Và Nghị định này được thực hiện dựa trên căn cứ Luật xử lý vi phạm hành chính. Mức xử phạt tối đa hiện nay là 2 tỷ đồng.

Cũng theo bà Nga, riêng các hành vi được định nghĩa là "bị cấm" đã được quy định rõ trong Luật Chứng khoán. Hành vi giao dịch nội bộ và giao dịch thao túng đã được định nghĩa trong Nghị định 58 hướng dẫn Luật Chứng khoán. . 

Trong luật chứng khoán mới, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước sẽ đưa những thẩm quyền tương tự để có thể thực hiện được trong những quá trình kiểm tra những hành vi thao túng, nội gián như: quyền triệu tập các nhà đầu tư, yêu cầu các cơ quan tổ chức tín dụng cung cấp các luồng tiền ngân hàng hoặc các tổ chức khác cung cấp sao kê điện thoại hay thông tin về mối quan hệ nhân thân.