Quốc hội yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm trong quản lý ngân sách

Phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước năm 2016 song Quốc hội cũng đưa ra yêu cầu cụ thể với thời hạn cụ thể trong xử lý vi phạm và kiểm điểm trách nhiệm.

Sáng 12/6, với 95,48% đại biểu tán thành, Quốc hội đã phê chuẩn quyết toán ngân sách nhà nước năm 2016.

Theo nghị quyết Quốc hội đồng ý tổng số thu cân đối ngân sách nhà nước là 1.407.572 tỷ đồng bao gồm cả số thu chuyển nguồn từ năm 2015 sang năm 2016, thu kết dư ngân sách địa phương năm 2015, thu huy động đầu tư của ngân sách địa phương và thu từ quỹ dự trữ tài chính theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước năm 2002.

Tổng số chi cân đối ngân sách nhà nước là 1.574.448 tỷ đồng, bao gồm cả số chi chuyển nguồn từ năm 2016 sang năm 2017. Bội chi ngân sách nhà nước là 248.728 tỷ đồng (hai trăm bốn mươi tám nghìn, bảy trăm hai mươi tám tỷ đồng), bằng 5,52% tổng sản phẩm trong nước (GDP).

Nguồn bù đắp bội chi ngân sách nhà nước gồm: vay trong nước 197.165 tỷ đồng; vay ngoài nước 51.563 tỷ đồng.

Với nghị quyết này, Quốc hội giao Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành, ủy ban nhân dân các cấp khẩn trương rà soát, phê duyệt quyết toán các dự án sử dụng vốn đầu tư nguồn ngân sách nhà nước đã hoàn thành. Đồng thời có biện pháp khẩn trương chấn chỉnh kỷ cương, kỷ luật trong quản lý, sử dụng vốn đầu tư công; khắc phục triệt để, không để tiếp diễn tình trạng tồn đọng các dự án đầu tư công hoàn thành, chậm phê duyệt quyết toán.

Chính phủ cũng được yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm, xử lý nghiêm, kịp thời các tổ chức, cá nhân vi phạm trong quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước và báo cáo cụ thể với Quốc hội về danh sách, mức độ sai phạm, hình thức xử lý, kết quả xử lý vi phạm trong việc quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước năm 2016 khi trình báo cáo quyết toán ngân sách nhà nước năm 2017 (tại kỳ họp giữa năm 2019 - PV).

Trước khi bấm bút, trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình về quyết toán ngân sách nhà nước năm 2016, Chủ nhiệm Uỷ ban Tài chính – Ngân sách của Quốc hội Nguyễn Hải phản ánh ý kiến của đại biểu Quốc hội lo ngại các doanh nghiệp FDI tăng trưởng khá nhưng tỷ lệ nộp thuế thu nhập doanh nghiệp bình quân thực tế chỉ đạt khoảng 10,5%. Các đại biểu yêu cầu Chính phủ cần nghiên cứu đề xuất giải pháp để xử lý vấn đề này.

Uỷ ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ tiếp thu ý kiến này, chỉ đạo rà soát, đánh giá hiệu quả việc thực hiện các ưu đãi về thuế, tiền thuê đất, đồng thời nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung các chính sách thu phù hợp với lộ trình hội nhập kinh tế quốc tế, nâng cao chất lượng công tác quản lý việc thu, nộp của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.

Có ý kiến cho rằng, ngành thuế, hải quan đã triển khai nhiều đợt thanh tra, kiểm tra song tình trạng kê khai thiếu doanh thu, nợ đọng thuế còn lớn, trốn thuế vẫn diễn ra. Việc hoàn thuế giá trị gia tăng chưa được xử lý kịp thời số tiền 1.077 tỷ đồng làm tăng bội chi ngân sách nhà nước.

Uỷ ban Thường vụ Quốc hội nêu rõ, mặc dù ngành thuế, ngành hải quan đã có nhiều cố gắng, song số nợ thuế năm 2016 vẫn tăng (năm 2016 nợ thuế nhập khẩu là 7.414 tỷ đồng, tăng 884 tỷ đồng so với năm 2015, nợ thuế nội địa là 81.978,4 tỷ đồng, tăng 2.702,2 tỷ đồng so với năm 2015).

Do đó, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội "xin tiếp thu và đề nghị Chính phủ có biện pháp đủ mạnh nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý thu, cải cách hành chính, sắp xếp lại bộ máy tổ chức, biên chế, phòng chống tiêu cực, tham nhũng, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, kiểm soát chặt chẽ ngay từ khâu kê khai thuế, tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về thuế, hạn chế tình trạng gian lận, trốn thuế, nợ đọng thuế…", ông Hải nhấn mạnh.

Nêu thực tế năm 2016 vẫn còn diễn ra việc chưa hoàn thuế giá trị gia tăng kịp thời, đầy đủ theo số phát sinh, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ rút kinh nghiệm, không để xảy ra tình trạng này trong năm 2017 và các năm sau.

Riêng về chi ngân sách nhà nước, trước ý kiến băn khoăn về cơ cấu chi ngân sách chưa phù hợp, chi thường xuyên vẫn còn cao (chiếm 63,5% tổng chi ngân sách nhà nước), chi đầu tư tăng chậm, uỷ ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ tiếp tục kiểm soát chặt chẽ các khoản chi, thực hiện triệt để việc tiết kiệm chi thường xuyên, tăng nguồn lực cho đầu tư phát triển, đảm bảo cơ cấu chi theo mục tiêu đặt ra cho cả giai đoạn 2016-2020.