Thu phí đường bộ với xe máy: “Nhường” Chính phủ quyết?

Nhiều ý kiến đại biểu Quốc hội đề nghị bỏ phí sử dụng đường bộ đối với xe máy, nhưng cơ quan thẩm tra cho rằng nên “nhường” quyền này cho Chính phủ.

“Cử tri rất tâm tư”

Sáng 10/8, báo cáo giải trình, tiếp thu về dự án Luật Phí và lệ phí tại Uỷ ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính Ngân sách Phùng Quốc Hiển cho biết cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra đã thống nhất được nhiều vấn đề còn có ý kiến khác nhau.

Hai cơ quan thống nhất giải trình rằng, phí sử dụng đường bộ là một loại phí thu thuộc lĩnh vực giao thông nằm trong danh mục kèm dự thảo luật, áp dụng cho nhiều loại phương tiện tham gia lưu hành nhằm mục đích tạo nguồn thu phục vụ cho công tác bảo trì đường bộ.

Trong dự thảo luật không ghi thành một danh mục riêng, việc quy định chi tiết các loại phương tiện thuộc đối tượng điều chỉnh của khoản phí này và mức thu cụ thể là do Chính phủ quy định, căn cứ vào tình hình phát triển kinh tế - xã hội và yêu cầu của công tác quản lý theo từng thời kỳ, Chính phủ sẽ quyết định thu hoặc dừng thu đối với từng loại phương tiện cụ thể.

Hiện  nay, Bộ Giao thông Vận tải đã có văn bản kiến nghị với Chính phủ xem xét, quyết định dừng thu phí đối với xe máy. Vì vậy, Uỷ ban Tài chính Ngân sách và cơ quan soạn thảo đề nghị xin giữ như dự thảo luật, ông Hiển cho biết.

Về nội dung này, một số vị ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội cũng còn băn khoăn khi mà hiện tại có nơi đang thu, nhưng có nơi đã bỏ.

Nhấn mạnh đây là vấn đề có hiệu ứng xã hội quá lớn, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Nguyễn Văn Giàu cho biết cử tri rất tâm tư, vì người chấp hành nghiêm hay không nghiêm cũng như nhau.

Đảm bảo thu ngân sách

Với các loại phí khác, giải trình về đề nghị không quy định lệ phí trước bạ, vì thực chất đây là một loại thuế tài sản, cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra cùng cho rằng đây là khoản thu liên quan đến quản lý tài sản.

Theo quy định pháp luật hiện hành, lệ phí trước bạ của Việt Nam được tính theo tỷ lệ % trên giá trị tài sản và là khoản thu quan trọng của ngân sách nhà nước. Số thu lệ phí trước bạ hàng năm đạt khoảng 15.000 tỷ đồng.

Mặt khác, kinh nghiệm quốc tế cho thấy, các nước đều có khoản thu liên quan đến đăng ký tài sản, nhưng mỗi nước thực hiện phương pháp thu khác nhau.

Do đó, để đảm bảo nguồn thu ngân sách và phù hợp với thông lệ quốc tế, Ủy ban Tài chính - Ngân sách và cơ quan soạn thảo thống nhất giữ như dự thảo luật, Chủ nhiệm Hiển báo cáo.

Vẫn theo ông Hiển, dự thảo luật đã quy định giao thẩm quyền cho Chính phủ và hội đồng nhân dân quyết định mức thu đối với các loại phí, lệ phí được phân cấp, trong đó có lệ phí trước bạ đối với ô tô chở người dưới 10 chỗ ngồi và xe gắn máy.

Đồng thời đã bổ sung vào dự thảo luật về nguyên tắc xác định mức thu đảm bảo bình đẳng về quyền và nghĩa vụ của công dân, theo đó khi Chính phủ quyết định mức thu phải đảm bảo thống nhất trong cả nước.

Vì vậy, Ủy ban Tài chính - Ngân sách và cơ quan soạn thảo đề nghị không quy định cụ thể lệ phí trước bạ đối với ôtô chở người dưới 10 chỗ ngồi và xe gắn máy trong dự thảo luật và phân cấp cho Chính phủ quy định như các khoản phí, lệ phí khác.

Liên quan đến phân loại phí, lệ phí ở trong nước và ngoài nước, cơ quan soạn thảo và thẩm tra cũng thống nhất đề nghị được giữ lại phí áp dụng tại cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự Việt Nam ở nước ngoài.