Khi hệ thống KRX cho phép giao dịch trong ngày, thanh khoản nhiều tỷ USD mỗi phiên sẽ phổ biến

VN-Index đã có nhịp điều chỉnh nhẹ trong tháng 6 vừa qua với mức giảm hơn 16 điểm tương ứng giảm 1,3% so với tháng 5/2024. Sự điều chỉnh của chỉ số chủ yếu do áp lực bán ròng của nhà đầu tư nước ngoài, tính từ đầu năm tới nay khối ngoại đã bán ròng hơn 53.000 tỷ đồng.

Ngoài ra còn do hoạt động chốt lời của nhà đầu tư; áp lực tỷ giá VND/USD; lãi suất ngắn hạn tăng, Ngân hàng Nhà nước (SBV) tăng lãi suất tín phiếu 25bps và một số NHTM tăng lãi suất tiền gửi kỳ hạn 6-12 tháng thêm 10-30bps. Thị trường đang ở trong vùng trũng thông tin trước mùa công bố kết quả kinh doanh quý 2.

Trong báo cáo cập nhật triển vọng thị trường, Chứng khoán BSC đưa ra các kịch bản cho thị trường và nhận định về Day-trading (mua bán trong ngày) nhìn từ kinh nghiệm các thị trường lân cận.

Cụ thể, BSC Research đưa ra 3 kịch bản cho VN-Index năm 2024: Kịch bản tiêu cực: Vn-Index tiệm cận 1.200 điểm, Kịch bản tích cực: hướng đến 1.425 điểm. Kịch bản cơ sở: 1.298 điểm với xác suất cao hơn hai kịch bản còn lại.

Về định giá, P/E VN-Index kết thúc 28/06/2024 ở mức 14.86 lần, giảm 1,3% so với tháng 5, chiết khấu 5,146% so với P/E trung bình 5 năm và tiếp tục biến động quanh vùng -1 độ lệch chuẩn; P/B tháng 6 ở mức 1,72 lần. Nhịp điều chỉnh trong tháng 6 khiến P/E VN-Index trở về vùng định giá hấp dẫn hơn so với tháng 5 tuy nhiên P/E hiện tại vẫn ở gần vùng giá cao nhất trong 1 năm. P/E VN-Index dự báo vận động trong vùng 15 - 15,5 trong kịch bản tích cực khi VN-Index tiến đến vùng 1.325 điểm.

Với triển vọng Day-trading, BSC đưa ra kinh nghiệm từ một số thị trường lân cận. Ví dụ như tại Hàn Quốc, kể từ khi áp dụng Day-trading và sau cuộc khủng hoảng tài chính châu Á (1997), khối lượng giao dịch trung bình hàng ngày đã tăng đáng kể, cụ thể từ 41,53 triệu cổ phiếu và 555,8 tỷ won (1997) lên 542,01 triệu cổ phiếu 2,216 nghìn tỷ won vào năm 2003. Điều này tương ứng giá trị giao dịch tăng gấp 4 lần và khối lượng giao dịch tăng gấp 13 lần;

Một số yếu tố giúp thanh khoản tăng gồm mở cửa chính sách cho nhà đầu tư nước ngoài; Nới lỏng quy định về margin và Áp dụng hệ thống giao dịch mới với các sản phẩm, chức năng mới như: Day-trading…

Tuy nhiên cũng cần lưu ý rằng, trong giai đoạn từ 1997 – 2003, thị trường chứng khoán Hàn Quốc trải qua các chu kỳ giá tăng và giá giảm đan xen mạnh – điều này có thể ảnh hưởng đến giá trị giao dịch và khối lượng giao dịch so sánh trong các mốc thời gian của nghiên cứu.

Tại thị trường Đài Loan, việc áp dụng Day-trading sẽ thúc đẩy hoạt động hoạt động giao dịch trên thị trường chứng khoán Đài Loan từ đó khối lượng giao dịch có xu hướng tăng rõ rệt so, cụ thể giá trị giao dịch tăng 26% trong thời gian thực hiện nghiên cứu.

Trong khoảng thời gian và số lượng mẫu nghiên cứu, các phát hiện thực nghiệm cho thấy giao dịch trong ngày làm tăng: sự chênh lệch giữa giá chào mua/bán (bid-ask spread), biên độ giá (price depth) và sự biến động giá của cổ phiếu (stock volatility).

Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy daytrading không chỉ gây ra chi phí giao dịch cao hơn cũng như rủi ro trong giao dịch mà còn làm suy giảm chất lượng thị trường - điều này gây tổn hại trực tiếp đến hiệu suất giao dịch của các nhà đầu tư.

Tương tự, thị trường chứng khoán Thái Lan và UAE ghi nhận thanh khoản cải thiện tích cực kể từ khi áp dụng hoạt động day-trading tuy nhiên sau đó thanh khoản toàn thị trường có xu hướng suy giảm khi giai đoạn thị trường chứng khoán hai nước này đều bước vào xu hướng giảm.

Nhìn chung, theo BSC Research, hoạt động Day-trading trong ngắn hạn sẽ giúp cải thiện thanh khoản thị trường, thu hút thêm được một số lượng lớn các nhà đầu tư tham gia đặc biệt là những nhà đầu tư nhỏ lẻ tuy nhiên về dài hạn, thanh khoản toàn thị trường sẽ phụ thuộc vào bối cảnh thế giới, tình hình kinh tế vĩ mô trong nước, cũng như khả năng tăng trưởng các doanh nghiệp niêm yết trên sàn – động lực chính để thị trường chứng khoán thu hút được dòng tiền thông minh và tăng trưởng bền vững.

"Lợi ích luôn song hành cùng với rủi ro, do đó đứng ở góc độ điều hành và tham gia giao dịch trên thị trường chứng khoán, cơ quan quản lý cũng như nhà đầu tư cần cân nhắc kỹ lưỡng trước khi triển khai/tham gia cơ chế/sản phẩm mới – nhằm hạn chế tối đa những biến động khó lường và đột ngột trên thị trường chứng khoán", BSC nhấn mạnh.

Cũng theo phân tích của các chuyên gia thuộc BSC, việc rút ngắn chu kỳ thanh toán sẽ là xu hướng tiếp theo của các thị trường chứng khoán trên toàn cầu, khi mới đây - Hoa Kỳ - nền kinh tế lớn nhất thế giới đã chính thức triển khai chu kỳ thanh toán T 1, tại các thị trường phát triển hoạt động day-trading đã được triển khai từ lâu.

Mặt khác trong thông báo tháng 6/2024 Bộ Tài chính mới ban hành cũng nhấn mạnh về việc sớm giải quyết các nút thắt trong quá trình nâng hạng và sẽ cập nhật tình hình hệ thống KRX tới thị trường. Do đó việc sớm đưa hệ thống giao dịch mới vào vận hành sẽ giúp thị trường chứng khoán Việt Nam đạt được rất nhiều mục tiêu trong thời gian tới, thanh khoản thị trường sẽ cải thiện đáng kể và các phiên giao dịch nhiều tỷ USD sẽ xuất hiện thường xuyên trên thị trường.