Tăng cường quan hệ đối tác với Việt Nam là một trong những ưu tiên hàng đầu của Pháp, và đổi mới sáng tạo chính là trọng tâm trong chiến lược này – đặc biệt trong bối cảnh chuyến thăm của Tổng thống Emmanuel Macron lần này...

Chia sẻ với Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy, bà Clara Chappaz, Bộ trưởng Bộ Chuyển đổi số và Viễn thông Pháp, khẳng định đổi mới sáng tạo đang đóng vai trò trụ cột trong mối quan hệ hợp tác Việt Nam - Pháp. Trong đó, hai bên cùng thúc đẩy phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) theo định hướng cởi mở, toàn diện, bảo đảm mọi quốc gia – đặc biệt là các nền kinh tế mới nổi – đều có cơ hội tham gia và hưởng lợi

Bà đánh giá như thế nào về tiềm năng hợp tác giữa Pháp và Việt Nam trong các lĩnh vực công nghệ mới nổi như trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ xanh (GreenTech) và công nghệ tài chính (FinTech) trong thời gian tới?

Tăng cường quan hệ đối tác với Việt Nam là một trong những ưu tiên hàng đầu của Pháp, và đổi mới sáng tạo chính là trọng tâm trong chiến lược này – đặc biệt trong bối cảnh chuyến thăm của Tổng thống Emmanuel Macron lần này.

Trước đó, tại Hội nghị Thượng đỉnh AI của Pháp vào tháng 2/2025, hai nước đã ký kết một thỏa thuận hợp tác chung về trí tuệ nhân tạo. Việc tôi có mặt tại đây là để hiện thực hóa cam kết đó thông qua các sáng kiến cụ thể dành cho Việt Nam – nhằm tăng cường kết nối giữa các trường đại học, doanh nghiệp và cộng đồng công nghệ của hai quốc gia. Chúng tôi kỳ vọng có thể cùng nhau xây dựng một hướng đi khác biệt trong phát triển AI.

Bà có thể chia sẻ vai trò của startup nói chung và công nghệ trí tuệ nhân tạo nói riêng trong hệ sinh thái hợp tác này?

Mục tiêu của sự hợp tác này là xây dựng một giải pháp công nghệ thay thế, đặc biệt trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo. Cùng nhau, chúng ta có thể tạo ra những giải pháp công nghệ đủ sức cạnh tranh với các tập đoàn công nghệ lớn từ Mỹ và Trung Quốc – điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh địa chính trị hiện nay. Trong đó, startup được xem là lực lượng tiên phong thúc đẩy đổi mới sáng tạo, kết nối hiệu quả với các trường đại học và tập đoàn lớn để hình thành một mạng lưới hợp tác toàn diện.

AI không chỉ là công nghệ đột phá trong nhiều lĩnh vực như y học hay chuyển đổi xanh, mà còn là biểu tượng cho một tầm nhìn công nghệ nhân văn và toàn diện. Tổng thống Pháp từng nhấn mạnh rằng AI không thể nằm trong tay một vài ông lớn, mà cần được phát triển theo hướng cởi mở, đảm bảo lợi ích cho toàn cầu. Chính vì vậy, chúng tôi rất hoan nghênh việc Việt Nam tham gia cùng Pháp trong liên minh xây dựng AI theo hướng cởi mở và toàn diện – để tất cả các quốc gia, đặc biệt là những nền kinh tế mới nổi, đều được hưởng lợi.

Theo bà, điều gì khiến Việt Nam trở thành đối tác hấp dẫn đối với các doanh nghiệp công nghệ của Pháp?

Chúng tôi nhận thấy nhiều doanh nghiệp Pháp đã có mặt tại Việt Nam nhờ vào hệ sinh thái đổi mới sáng tạo rất năng động tại đây, đặc biệt là nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực kỹ thuật và mối quan hệ hợp tác học thuật giữa hai nước.

Chính điều đó đã tạo nên một nền tảng hợp tác hiệu quả, nơi các công ty Pháp có thể phát triển sản phẩm không chỉ phục vụ thị trường Việt Nam mà còn cho cả khu vực. Đây là một yếu tố then chốt cho sự hợp tác tích cực giữa các doanh nghiệp Pháp và hệ sinh thái địa phương.

Hội nghị Thượng đỉnh French Tech Việt Nam 2025 diễn ra nhân chuyến thăm của Tổng thống Emmanuel Macron, Pháp muốn gửi thông điệp gì đến cộng đồng khởi nghiệp và nhà đầu tư Việt Nam?

Thông điệp chính của chúng tôi là: đổi mới sáng tạo là một trong những trụ cột để xây dựng mối quan hệ hợp tác bền vững giữa hai nước. Việc phát động Năm Đổi mới Sáng tạo Pháp – Việt là minh chứng cụ thể cho cam kết này. Chúng tôi mong muốn cộng đồng khởi nghiệp và nhà đầu tư Việt Nam tiếp tục đồng hành, bởi vẫn còn rất nhiều điều chúng ta có thể cùng nhau làm – không chỉ trong công nghệ mà còn trong việc xây dựng các giá trị chung, gắn với phát triển toàn diện và bao trùm.

Với kinh nghiệm quốc tế của Pháp, đâu là những thách thức chính khi triển khai AI tại các thị trường mới nổi như Việt Nam, và Pháp có thể hỗ trợ gì? Xin bà chia sẻ một số mô hình hợp tác thành công giữa hai nước trong lĩnh vực này?

Một trong những thách thức lớn nhất hiện nay là khả năng áp dụng AI vào thực tiễn, bởi đây không chỉ là vấn đề công nghệ mà còn là quá trình thích nghi với nhu cầu cụ thể của từng thị trường. Tuy nhiên, đó cũng chính là cơ hội để Việt Nam và Pháp tăng cường chia sẻ kinh nghiệm, đồng thời cùng phát triển các mô hình phù hợp.

Tại Hội nghị Thượng đỉnh French Tech Việt Nam, nhiều doanh nghiệp như Ina Gorah hay RISLAM đã giới thiệu các giải pháp AI quy mô nhỏ, phục vụ trực tiếp cho lĩnh vực FinTech – một trong những mảng phát triển năng động tại Việt Nam. Đây là minh chứng rõ nét cho tiềm năng hợp tác thực chất giữa hai bên.

Ngoài ra, các tập đoàn công nghiệp lớn như Thales, Dassault hay Peugeot hiện đang ứng dụng AI để tùy biến sản phẩm và tối ưu quy trình sản xuất, trong đó có cả những dự án nhắm đến thị trường Việt Nam. Khi kết hợp thế mạnh trong các ngành truyền thống với công nghệ AI, hai nước hoàn toàn có thể mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực then chốt như sản xuất, dịch vụ và tài chính số.

Pháp được xem là một quốc gia dẫn đầu trong lĩnh vực công nghệ, theo bà, những yếu tố nào đã góp phần tạo nên vị thế này và tại sao Việt Nam được xem là đối tác chiến lược của Pháp trong lĩnh vực số?

Pháp thực sự là một trong những quốc gia tiên phong trong lĩnh vực công nghệ và đổi mới sáng tạo. Kể từ năm 2017, đổi mới đã trở thành ưu tiên quốc gia quan trọng, được Tổng thống Cộng hòa Pháp đặc biệt chú trọng thúc đẩy. Chúng tôi cũng có một nền tảng khoa học lâu đời, giúp đưa nước Pháp lên vị trí hàng đầu trong đổi mới công nghệ.

Trong 15 năm qua, nước Pháp đã đào tạo ra nhiều nhà khoa học xuất sắc, đặc biệt trong lĩnh vực toán học. Với trí tuệ nhân tạo (AI), chúng tôi còn có lợi thế lớn nhờ vào nguồn điện năng với lượng carbon thấp từ điện hạt nhân. Khi kết hợp tất cả các yếu tố đó với hệ sinh thái khởi nghiệp phát triển nhanh chóng kể từ năm 2017 – nhờ vào hàng loạt cải cách do Tổng thống khởi xướng – nước Pháp đã xây dựng được một chiến lược đổi mới toàn diện và gắn kết, đưa chúng tôi trở thành một trong những quốc gia dẫn đầu châu Âu về công nghệ.

Việt Nam được xem là đối tác chiến lược của Pháp trong lĩnh vực số không chỉ vì mối quan hệ song phương bền chặt mà còn bởi sự kết nối học thuật lâu đời, cộng đồng doanh nghiệp đổi mới sáng tạo năng động và môi trường công nghệ đang phát triển nhanh chóng. Tiêu biểu như tổ chức CEA (Ủy ban Năng lượng thay thế và Năng lượng nguyên tử Pháp) và nhiều trường đại học danh tiếng của Pháp đang hoạt động hiệu quả tại Việt Nam. Đó cũng là lý do chúng tôi chọn đây là nơi để khởi động Năm Đổi mới sáng tạo Pháp – Việt, với kỳ vọng thúc đẩy hợp tác sâu rộng hơn trong các lĩnh vực công nghệ cốt lõi.

Nếu chỉ dùng ba từ để mô tả mối quan hệ hợp tác công nghệ giữa Pháp và Việt Nam, bà sẽ chọn những từ nào?

Theo tôi, đó là: Năng động – Sáng tạo – Hợp tác.