Cà phê Việt Nam tìm đường gia tăng xuất khẩu sang EU
Chu Khôi
21/03/2022, 06:00
Theo dự báo, năm 2022, ngành cà phê sẽ có nhiều triển vọng để gia tăng xuất khẩu. Cuộc xung đột giữa Nga và Ukraine đã khiến giao thương giữa Nga và châu Âu (EU) bị ngưng trệ do các biện pháp trừng phạt kinh tế. Cà phê Việt Nam nên “tìm đường” tăng xuất khẩu vào thị trường EU và Mỹ...
Xuất khẩu cà phê sáng sủa trong năm 2022.
Theo số liệu của Tổng cục Hải quan, trong hai tháng đầu năm 2022, xuất khẩu cà phê của cả nước đạt 370.874 tấn, với kim ngạch trên 823,11 triệu USD, giá trung bình đạt 2.219,4 USD/tấn, tăng mạnh 30,9% về khối lượng, tăng 65,8% về kim ngạch và tăng 26,7% về giá so với cùng kỳ năm 2021.
TĂNG KHỐI LƯỢNG VÀ KIM NGẠCH
Đức là thị trường tiêu thụ nhiều nhất các loại cà phê của Việt Nam, chiếm gần 13% tổng lượng và tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê của cả nước, đạt 47.173 tấn, tương đương 104,39 triệu USD, giá trung bình 2.212,9 USD/tấn, tăng 16,6% về lượng, tăng 49,4% về kim ngạch và tăng 28% về giá so với 2 tháng đầu năm 2021.
Theo giới phân tích, giá cà phê tăng do tồn kho cà phê thế giới tiếp tục sụt giảm. Giá cà phê vối nhân xô các tỉnh Tây Nguyên hiện ở mức 40.800 đến 41.400 đồng/kg, tăng 1.600 đồng/kg. Giá cà phê Rubusta xuất khẩu giá FOB giao tại cảng TP.HCM tăng 59 USD/tấn lên 2.289 USD/tấn.
Xuất khẩu cà phê sang thị trường Bỉ đứng thứ hai về kim ngạch, trong hai tháng đầu năm 2022 tăng mạnh 451,8% về lượng, tăng 587,8% về kim ngạch và tăng 24,7% về giá so với cùng kỳ năm 2021, đạt 36.632 tấn, tương đương 73,6 triệu USD, giá trung bình 2.009 USD/tấn; chiếm gần 10% trong tổng lượng và tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê của cả nước.
Tiếp đến là thị trường Italia đứng thứ ba về kim ngạch; trong hai tháng đầu năm 2022 xuất khẩu giảm nhẹ 0,5% khối lượng nhưng tăng mạnh trên 30% cả về kim ngạch và về giá so với cùng kỳ năm 2021, đạt 24.773 tấn, tương đương trên 54,36 triệu USD, giá 2.194,5 USD/tấn; chiếm gần 7% trong tổng lượng và tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê của cả nước.
Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, trong tháng 2/2022, giá cà phê thế giới biến động tăng. Cụ thể, giá cà phê Robusta giao tháng 3/2022 tại thị trường London tăng 174 USD/tấn lên mức 2.349 USD/tấn.
KHÓ THỊ TRƯỜNG NGA, RỘNG MỞ TẠI EU
Theo Hiệp hội Cà phê Việt Nam (Vicofa), Nga là thị trường nhập khẩu và tiêu thụ cà phê Việt Nam xếp thứ 7 sau EU. Khoảng gần 60% loại cà phê mà Nga nhập khẩu là Robusta, đây cũng là loại cà phê mà Việt Nam đang đứng đầu thế giới về sản lượng.
Vicofa nhận định: cuộc chiến Nga–Ukraine sẽ tạo ra thay đổi rất lớn về thương mại cà phê. Đồng Ruble của Nga hiện giảm hơn một nửa giá trị và thương mại đang bị các quốc gia khối G7, EU, NATO, Mỹ, Nhật Bản... trừng phạt.
Những hãng vận tải biển lớn như Maersk cũng phản đối cuộc chiến bằng cách dừng toàn bộ việc vận chuyển vào Nga. Thị trường Nga phút chốc bỗng trở nên rủi ro trong hầu như tất cả các hoạt động thương mại xuất nhập khẩu.
Việt Nam còn nhiều dư địa để tăng xuất khẩu cà phê sang 5 thị trường hàng đầu thế giới là: Mỹ, Đức, Pháp, Canada và Italia. Các nền kinh tế lớn trên thế giới phục hồi cũng giúp thúc đẩy tiêu thụ cà phê trở lại. Xu hướng tiêu thụ cà phê hòa tan ngày một gia tăng giúp tăng lợi thế cho cà phê Robusta của Việt Nam.
Báo cáo của Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA).
Xuất khẩu cà phê Việt Nam vào Nga được nhận định là sẽ gặp khó khăn vào thời điểm này. Tuy nhiên, đây là lại cơ hội cho cà phê Việt Nam gia tăng xuất khẩu vào thị trường EU và Mỹ. Giao thương cà phê giữa Nga và EU bị ngừng trệ.
Bên cạnh đó, những nước như Trung Quốc và Belarus cũng bị ảnh hưởng trong chiến dịch trừng phạt kinh tế. Hàng hoá đến từ Trung Quốc và Belarus sẽ bị bài trừ tại EU.
Hệ thống SWIFT sử dụng trong thanh toán chuyển khoản giữa các nhà băng sẽ bị đóng lại tại Nga và Belarus. Do đó, các doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu cà phê Việt Nam lên kế hoạch cụ thể để chuyển hướng tập trung mạnh hơn vào thị trường EU.
Cà phê là một trong những mặt hàng nông sản xuất khẩu chủ lực của Việt Nam và được xuất khẩu chủ yếu sang thị trường EU, Mỹ, Đông Nam Á. Trong đó, EU hiện là thị trường tiêu thụ cà phê lớn nhất trên thế giới, đồng thời cũng là thị trường tiêu thụ cà phê Việt Nam lớn nhất, chiếm hơn 16% thị phần.
Đặc biệt, với cam kết gỡ bỏ hàng rào thuế quan nhờ Hiệp định EVFTA, cơ hội mở rộng thị trường cà phê Việt Nam tại EU là rất tiềm năng khi có 93% dòng thuế về 0%. Trong đó, sản phẩm được hưởng lợi nhất chính là cà phê chế biến. Ngoài ra, EU đã cam kết bảo hộ 39 chỉ dẫn địa lý của Việt Nam liên quan tới cà phê.
Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) mới đây đưa ra dự báo về ngành hàng cà phê năm 2022. Theo đó, sản lượng cà phê thế giới trong niên vụ 2021-2022 giảm 8,5 triệu bao, tương đương 4,8% so với niên vụ trước xuống còn 167,5 triệu bao (loại 60 kg).
Tiêu thụ cà phê toàn cầu vụ 2021-2022 được dự báo tăng 1,5 triệu bao lên 165 triệu bao, với mức tăng chủ yếu tại EU, Hoa Kỳ và Brazil. Tồn kho cà phê toàn cầu cũng được dự đoán giảm 6,3 triệu bao xuống mức 30 triệu bao, mức thấp nhất trong 5 niên vụ vừa qua.
Với cà phê Việt Nam, USDA dự báo sản lượng cà phê của Việt Nam niên vụ 2021-2022 tăng 2,1 triệu bao so với niên vụ trước lên 31,1 triệu bao sau đợt khô hạn nghiêm trọng trong niên vụ trước.
Ông Như Nguyễn, Giám đốc Công ty VIEC (Hà Lan), Đại diện xúc tiến thương mại trực tiếp giữa Việt Nam và Hà Lan
Thay đổi phương thức sản xuất để tiến sâu hơn vào thị trường EU
Mọi sự thay đổi đều không dễ dàng, nhưng nếu chúng ta muốn có thị phần trong thị trường 3,5 tỷ EUR cà phê nhập khẩu mỗi năm thì rất cần có những chuyển dịch tích cực. Trước hết, phải tăng diện tích trồng cà phê sạch. Để vào được thị trường châu Âu, các doanh nghiệp đều phải thay đổi cách sản xuất truyền thống, lạc hậu không những năng suất thấp mà còn tác động xấu lên môi trường.
Hai là, phải tăng chế biến sâu cà phê thay vì xuất khẩu thô. Hiện nay, phần lớn cà phê xuất khẩu thô. Nếu không nhanh chóng có phương án tiến hành chế biến sâu rộng rãi hạt cà phê Việt Nam thì kim ngạch xuất khẩu cũng như thị phần của cà phê Việt vào EU sẽ đứng trước nguy cơ suy giảm mạnh, mở đường cho cà phê chế biến từ các nước khác chiếm lĩnh thị phần.
Về chế biến, phải đa dạng hóa sản phẩm cà phê để phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng ở từng quốc gia tại EU. Đơn cử, tại Hà Lan những dòng cà phê hương vị việt quất, sôcôla, hạt phỉ và mận là loại và hương vị cà phê được ưa chuộng, họ bán với giá rất cao, 11-15 EUR một túi 500 gram (khoảng 300-400 nghìn VND).
Ba là, cần xây dựng thương hiệu theo chuỗi giá trị thay vì thu gom thông qua đại lý. Hiện tại dù chất lượng và sản lượng cà phê nổi tiếng thế giới, song các thương hiệu cà phê Việt Nam vẫn còn lưa thưa và mờ nhạt. Nguyên nhân là do các nhà sản xuất không tự tay chế biến sâu và xuất khẩu trực tiếp, cà phê chế biến chủ yếu xuất hiện dưới tên của những thương hiệu nước ngoài, các đại lý thu mua chính hạt cà phê Việt Nam và sau đó đổi tên để tiến hành xuất khẩu.
Ông Như Nguyễn, Giám đốc Công ty VIEC (Hà Lan), Đại diện xúc tiến thương mại trực tiếp giữa Việt Nam và Hà Lan
Mọi sự thay đổi đều không dễ dàng, nhưng nếu chúng ta muốn có thị phần trong thị trường 3,5 tỷ EUR cà phê nhập khẩu mỗi năm thì rất cần có những chuyển dịch tích cực. Trước hết, phải tăng diện tích trồng cà phê sạch. Để vào được thị trường châu Âu, các doanh nghiệp đều phải thay đổi cách sản xuất truyền thống, lạc hậu không những năng suất thấp mà còn tác động xấu lên môi trường. Hai là, phải tăng chế biến sâu cà phê thay vì xuất khẩu thô. Hiện nay, phần lớn cà phê xuất khẩu thô. Nếu không nhanh chóng có phương án tiến hành chế biến sâu rộng rãi hạt cà phê Việt Nam thì kim ngạch xuất khẩu cũng như thị phần của cà phê Việt vào EU sẽ đứng trước nguy cơ suy giảm mạnh, mở đường cho cà phê chế biến từ các nước khác chiếm lĩnh thị phần.Về chế biến, phải đa dạng hóa sản phẩm cà phê để phù hợp với thị hiếu người tiêu dùng ở từng quốc gia tại EU. Đơn cử, tại Hà Lan những dòng cà phê hương vị việt quất, sôcôla, hạt phỉ và mận là loại và hương vị cà phê được ưa chuộng, họ bán với giá rất cao, 11-15 EUR một túi 500 gram (khoảng 300-400 nghìn VND).Ba là, cần xây dựng thương hiệu theo chuỗi giá trị thay vì thu gom thông qua đại lý. Hiện tại dù chất lượng và sản lượng cà phê nổi tiếng thế giới, song các thương hiệu cà phê Việt Nam vẫn còn lưa thưa và mờ nhạt. Nguyên nhân là do các nhà sản xuất không tự tay chế biến sâu và xuất khẩu trực tiếp, cà phê chế biến chủ yếu xuất hiện dưới tên của những thương hiệu nước ngoài, các đại lý thu mua chính hạt cà phê Việt Nam và sau đó đổi tên để tiến hành xuất khẩu.
Hiệp định UKVFTA: "Đòn bẩy" cho cà phê Việt tăng xuất khẩu vào thị trường Anh
07:04, 17/03/2022
Giải bài toán tối ưu mô hình cà phê mang đi
07:54, 19/01/2022
Chiến lược mới cho cà phê Việt tiến vào thị trường Trung Đông
Giá xăng dầu tăng giảm trái chiều theo biến động của thị trường thế giới
Theo biến động của thị trường thế giới, giá xăng dầu trong nước kỳ điều hành ngày 20/2 được điều chỉnh tăng/giảm tùy từng mặt hàng. Theo đó, xăng E5RON92 giảm 200 đồng/lít, xăng RON95-III giảm 146 đồng/lít. Ngược lại, các loại dầu có mức tăng từ 62 đồng/lít đến 293 đồng/kg/lít so với giá cơ sở hiện hành…
Gỡ nút thắt pháp lý cho “sổ trắng, sổ xanh” được chuyển đổi sang giấy tờ nhà đất hiện hành
Sau nhiều năm vướng mắc vì khác mẫu giấy tờ, hàng loạt hồ sơ đất đai từng bị “mắc kẹt” nay đã tìm được lối ra. Hướng dẫn mới từ Cục Quản lý đất đai (thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường) được xem là chìa khóa pháp lý quan trọng, giúp người dân đang sở hữu các loại giấy tờ quen gọi là “sổ trắng”, “sổ xanh” có cơ hội hợp pháp hóa quyền sử dụng đất và được cấp sổ đỏ theo quy định hiện hành.
Ngựa bạch “cực phẩm” ở xóm Phẩm
Xóm Phẩm, xã Kha Sơn, tỉnh Thái Nguyên, được ví như “thủ phủ” chăn nuôi ngựa bạch đất Bắc. Chỉ cần đặt chân đến nơi đây, nghe tiếng vó chạm đất lốc cốc vang lên trong những buổi sớm tinh sương, người ta sẽ hiểu rằng ở vùng này, ngựa đã trở thành âm thanh của cuộc sống, thành nhịp đập của kinh tế, thành niềm kiêu hãnh trong mỗi mái nhà.
Giá trị cà phê Việt chuyển từ “lượng” sang “chất”
Trong tổng mức tăng thêm 7,59 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu nông lâm thủy sản năm 2025 so với năm 2024 (từ 62,5 tỷ USD lên 70,09 tỷ USD), riêng cà phê đã đóng góp hơn 3 tỷ USD - một con số đặc biệt ấn tượng. Giữa lúc chính sách thuế quan đối ứng của Hoa Kỳ làm chậm nhịp xuất khẩu nhiều mặt hàng, cà phê lại là ngoại lệ hiếm hoi khi không những ít bị tác động xấu mà còn được hưởng lợi từ chính sách này.
Việt Nam đang ở bước ngoặt để “vươn mình” sang chu kỳ phát triển mới
Trước thềm năm mới, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã có cuộc trao đổi với GS. Nguyễn Đức Khương, Chủ tịch Tổ chức Khoa học và Chuyên gia Việt Nam Toàn cầu (AVSE Global) để nhìn lại bức tranh kinh tế năm 2025 và đưa ra những khuyến nghị cho năm 2026 và những năm tới.
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định gồm: Hà Nội có 11 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 32; Thành phố Hồ Chí Minh có 13 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 38; Hải Phòng có 7 đơn vị bầu cử, số đại biểu Quốc hội được bầu là 19...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: