Cắt giảm 50% điều kiện kinh doanh khó "thực chất"

Báo cáo Chính phủ về tình hình thực hiện Nghị quyết 19, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho biết nhiều điều kiện kinh doanh nằm trong các văn bản Luật và kế hoạch sửa Luật vẫn chưa rõ ràng nên chỉ tiêu cắt giảm 50% điều kiện kinh doanh khó "thực chất".

Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, tính đến ngày 27/9, đã có 16 bộ, cơ quan và 28 tỉnh, thành phố gửi báo cáo.

Chưa đạt yêu cầu

Bộ Kế hoạch và Đầu tư đánh giá, nhìn chung các đơn vị đã thực hiện, đạt được một số kết quả nhất định, nhưng nhìn chung còn ít, chưa đậm nét. Báo cáo của các bộ, cơ quan, địa phương thì hầu hết thực hiện đạt mục tiêu, nhưng khi rà soát thấy rằng nhiều nội dung chưa thực chất. Có trường hợp, báo cáo nêu hành động thực thi chung chung, đôi khi chỉ là lặp lại các nội dung yêu cầu của Nghị quyết, kết quả không rõ ràng.

Về cắt giảm điều kiện kinh doanh, hầu hết các bộ trình dự thảo Nghị định về cắt giảm, sửa đổi điều kiện kinh doanh đúng hạn. Cho đến nay, mới có 2 Nghị định cắt giảm, sửa đổi điều kiện kinh doanh được ban hành (gồm Nghị định 08/2018/NĐ-CP về sửa đổi một số Nghị định liên quan đến điều kiện kinh doanh thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Công Thương và Nghị định 100/2018/NĐ-CP về sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ một số quy định về điều kiện đầu tư kinh doanh thuộc các lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Xây dựng) với 858 điều kiện kinh doanh được cắt giảm, đơn giản hóa. 

"Như vậy, việc thực hiện cắt giảm điều kiện kinh doanh mới chỉ đạt 30% so với yêu cầu", Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhận định.

Trong đó, các bộ (như Tài nguyên và Môi trường, Tài chính, Ngân hàng Nhà nước...) là những bộ tích cực thực hiện nhiệm vụ này, với phương án cắt giảm thực chất. Riêng Bộ Công an không đề xuất xây dựng Dự thảo nghị định sửa đổi, bổ sung các Nghị định quy định về điều kiện kinh doanh mà đề xuất sửa riêng từng văn bản, nhưng thời hạn thực hiện trong năm 2019, không phải năm 2018. Bộ Giao thông vận tải không đề xuất xây dựng một văn bản sửa nhiều văn bản mà đề xuất sửa 9 Nghị định liên quan.

"Theo báo cáo của các bộ thì hầu hết đạt hoặc vượt chỉ tiêu cắt giảm 50% số điều kiện kinh doanh. Tuy nhiên, nội dung cắt giảm và hiệu quả cắt giảm điều kiện kinh doanh là vấn đề cần tiếp tục thảo luận. Ví dụ như: Vẫn còn những điều kiện kinh doanh không phù hợp, không cần thiết, không đạt hiệu quả quản lý", Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhận định.

Kiểm tra chuyên ngành: Ít biến chuyển

Cũng theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, tình hình và kết quả cải cách quy định về thủ tục hải quan và quản lý chuyên ngành đối với hàng hoá xuất khẩu, nhập khẩu ít có sự biến chuyển. Đáng chú ý là một số quy định tại các văn bản mới ban hành thậm chí còn thêm thủ tục, gây khó khăn, phiền phức hơn cho doanh nghiệp so với trước đây. "Ví dụ như thủ tục chuẩn bị tờ khai theo Thông tư 39/2018/TT-BTC tăng thêm và gây tốn kém thời gian hơn cho doanh nghiệp", Bộ Kế hoạch và Đầu tư dẫn chứng.

Nghị quyết 19 yêu cầu 12 bộ báo cáo tình hình thực hiện các nhiệm vụ về cải cách hoạt động quản lý, kiểm tra chuyên ngành, trong đó có nội dung cắt giảm 50% danh mục mặt hàng kiểm tra chuyên ngành. Tuy nhiên, trong quý 3, chỉ có 3 bộ (gồm Tài nguyên và Môi trường, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Giao thông vận tải) báo cáo về nội dung này.

Bộ Công Thương mới chỉ nêu phương án chuyển 402/702 mặt hàng từ kiểm tra giai đoạn trước thông quan sang sau thông quan, không phải kết quả cắt giảm danh mục. Hơn nữa, Bộ nêu phương án từ quý 1/2018, nhưng đến nay, chưa có thông tin về việc Bộ Công Thương đã thực hiện phương án này chưa.

Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã có động thái tích cực trong việc đề xuất các giải pháp thống nhất một đầu mối kiểm tra chuyên ngành đối với sản phẩm, hàng hóa chịu sự kiểm tra của nhiều đơn vị thuộc Bộ hoặc của nhiều bộ. Tuy nhiên, theo đánh giá của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, việc thực hiện nhiệm vụ cắt giảm 50% danh mục mặt hàng kiểm tra chuyên ngành của Bộ chưa đạt yêu cầu.

"Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có 7.698 dòng hàng, và Bộ xác định danh mục hàng hóa kiểm tra chuyên ngành trước thông quan là 1.675 dòng hàng. Theo báo cáo của Bộ thì tỷ lệ cắt giảm 78,2%. Tuy vậy, con số này chưa chính xác; 78,2% không phải là tỷ lệ cắt giảm mà là chuyển từ giai đoạn trước thông quan sang giai đoạn sau thông quan", báo cáo nhận định.

Tóm lại, với những kết quả về rà soát, cắt giảm danh mục hàng hoá kiểm tra chuyên ngành như được báo cáo, Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho rằng chưa có nhiều chuyển biến trong quý 3/2018.

"Kết quả rõ ràng được ghi nhận là Thông tư 03/2018/TT-BTNMT ngày 14/8/2018 của Bộ Tài nguyên và Môi trường. Trong khi đó, hầu hết các bộ đang thực hiện ở giai đoạn đề xuất phương án, chưa hiện thực hóa bằng việc xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Do vậy, kết quả còn thấp so với yêu cầu của Chính phủ", Bộ này khẳng định.