"Những kỳ vọng về sự hợp tác giữa Bibica - Lotte không diễn ra như mong muốn, nếu không muốn nói là ngược lại với mục đích ban đầu"

Nắm giữ đến hơn 38% cổ phần Bibica, Lotte muốn đổi tên Bibica thành Lotte - Bibica vào đại hội cổ đông tháng 3/2012, nhưng bất thành. Và nay, trong cuộc trao đổi với VnEconomy, ông Trương Phú Chiến, Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Bibica (BBC-HOSE) thừa nhận “sai lầm khi hợp tác với Lotte”.

Chuyện “cơm chẳng lành, canh chẳng ngọt” diễn ra giữa Bibica - Lotte đã xuất hiện nhiều, theo ông đâu là lý do dẫn đến xung đột giữa hai bên?

Nhìn lại kết quả hợp tác với Lotte sau 5 năm, tôi thẳng thắn nhìn nhận những sai lầm mình đã mắc phải. Những kỳ vọng về sự hợp tác toàn diện giữa Bibica - Lotte không diễn ra như mong muốn, nếu không muốn nói là ngược lại với mục đích ban đầu.

Khi mời Lotte về làm đối tác, Bibica mong muốn có sự hợp tác toàn diện giữa Bibica - Lotte, từ quản lý, công nghệ đến kỹ thuật, xuất nhập khẩu…, nhưng sau 5 năm, Lotte thể hiện quan điểm muốn biến Bibica thành công ty con của họ.

Từng bước công việc Lotte thực hiện tại Bibica cho thấy họ muốn khai thác Bibica thành đơn vị sản xuất, phát triển thương hiệu cho Lotte. Điều này thể hiện rõ khi Bibica đầu tư dây chuyền thiết bị Lotte pie, nhưng không được phép khai thác sản phẩm mình mong muốn, chỉ sản xuất sản phẩm của Lotte, đồng thời không tác động được yếu tố đầu vào, cũng không thể đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao năng suất dây chuyền.

Với dự án Hưng Yên (đang trong tình trạng dậm chân tại chỗ từ 2008 đến nay), theo kế hoạch, Bibica sẽ đầu tư nghiên cứu sản phẩm mới, tuy nhiên, phía Lotte lại áp đặt, muốn Bibica khoanh vùng nghiên cứu thị trường dựa trên các sản phẩm có sẵn của Lotte. Điều này hạn chế khả năng sáng tạo sản phẩm mới phù hợp với thị trường.

Vậy việc hợp tác giữa Lotte – Bibica sẽ thế nào khi hợp đồng sản xuất bánh Lotte pie hết hạn vào tháng 10/2013?

Khi hợp đồng hợp tác sản xuất Lotte pie hết hạn vào tháng 10 tới thì Bibica sẽ từ chối hợp tác tiếp với Lotte. Một phần vì Bibica có thể tự làm được, phần khác là do nếu tiếp tục thực hiện hợp đồng sẽ không có lợi cho Bibica. Hiện nay, Lotte đã ngầm hiểu Bibica là công ty con của họ nên họ áp đặt lên hoạt động kinh doanh của Bibica.

Từ câu chuyện hợp tác giữa Lotte - Bibica ông có đúc rút ra bài học nào cho các doanh nghiệp khác?

Qua quá trình 5 năm hợp tác Lotte - Bibica, tôi có thể rút ra bài học và chia sẻ lại cho các doanh nghiệp khác khi chọn đối tác: Khi bán cổ phần cho đối tác đầu tư, doanh nghiệp thường chỉ yêu cầu cổ phần tối thiểu mà không qui định cổ phần tối đa, do đó, trong trường hợp tại Bibica, Lotte có thể tăng tỷ lệ cổ phần theo mong muốn của họ. Lưu ý, việc quy định cổ phần tối thiểu và tối đa sẽ hạn chế khả năng thao túng doanh nghiệp.

Thông thường, tỷ lệ cổ phần dưới 25% là tỷ lệ cổ phần an toàn. Doanh nghiệp nên hạn chế mức cổ phần trên 34%, để ngăn ngừa mức độ phủ quyết của các ý kiến khác nhau, thậm chí trái chiều, gây ảnh hưởng đến sự phát triển thống nhất của doanh nghiệp.