Cơ chế “lưỡng tính” là cải cách có tính đột phá cho báo chí
Nhĩ Anh
21/06/2024, 11:40
Cải cách có tính đột phá về cơ chế cho báo chí là chấp nhận cho các cơ quan báo chí có 2 cơ chế hoạt động song song: Vừa như đơn vị sự nghiệp, vừa như doanh nghiệp. Nhưng báo chí kinh doanh là để làm báo, không vì mục tiêu lợi nhuận...
Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng
Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh quan điểm này trong phát biểu nhân dịp Kỷ niệm 99 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam.
Báo chí Cách mạng Việt Nam đã 99 năm, sang năm sẽ kỷ niệm 100 năm. Người sáng lập Báo chí Cách mạng Việt Nam là Chủ tịch Hồ Chí Minh. Báo chí cách mạng phản ánh trung thực dòng chảy chính của xã hội Việt Nam, tạo đồng thuận và niềm tin xã hội, lan tỏa năng lượng tích cực, lấy cái đẹp dẹp cái xấu, thổi lên khát vọng Việt Nam hùng cường thịnh vượng, tạo thành sức mạnh tinh thần để góp phần hiện thực hóa mục tiêu Việt Nam trở thành nước phát triển có thu nhập cao vào năm 2045 khi nước Việt Nam mới tròn 100 năm.
ĐẤT NƯỚC ĐANG HIỆN ĐẠI HÓA, BÁO CHÍ CŨNG PHẢI HIỆN ĐẠI HÓA
Người đứng đầu ngành Thông tin và Truyền thông nhận xét, những năm qua, báo chí đã làm tốt nhiệm vụ đó. Khảo sát về uy tín nghề nghiệp trong xã hội thì nghề báo được xếp thứ 9/10 năm 2018, đến năm 2022 đã lên hạng xếp thứ 3/10, chỉ sau nghề nhà giáo và nghề y.
Nhân lực làm báo chí Việt Nam là 41.000 người, trong đó có 23.000 người được cấp thẻ nhà báo. Số lượng cơ quan báo chí là 797, trong đó Báo là 127. Số lượng Báo đã giảm 40% so với trước Quy hoạch. Ngân sách nhà nước chi cho báo chí năm 2023, bao gồm cả thường xuyên và đầu tư là 7.800 tỷ đồng, chiếm 0,47% tổng ngân sách nhà nước, đang là mức thấp.
Một năm, các cơ quan báo chí tạo ra khoảng 40 triệu tin bài và khi đi vào không gian mạng thì lan toả ra thành 400 triệu tin bài, tạo thành dòng chủ lưu trên không gian mạng; mỗi năm sản xuất 20.000 giờ phát thanh và 50.000 giờ truyền hình; tỷ lệ về truyền thông chính sách chiếm 20%.
Nêu một số vấn đề với báo chí hiện nay, trong đó có đầu tư cho chuyển đổi số báo chí, Bộ trưởng khẳng định một trong năm phương thức lãnh đạo của Đảng ta là tuyên truyền. Mà báo chí là lực lượng tuyên truyền xung kích và chủ lực. Đảng, Nhà nước phải quan tâm đầu tư cho lực lượng báo chí.
Theo Bộ trưởng, trước đây, vũ khí là trang giấy, cây bút thì nay còn thêm công nghệ, mà chủ yếu là công nghệ số. Trước đây, cơ quan báo chí viết báo, nay cơ quan báo chí tạo ra nền tảng số để nhiều người tham gia viết báo. Nền tảng số chính là công nghệ.
Trước đây, chỉ có báo chí viết bài, nay nhiều người viết trên mạng thì báo chí phải có công cụ công nghệ để đánh giá được xu thế thông tin, tâm trạng người dân trên không gian mạng để viết bài định hướng dư luận. Đó cũng là công nghệ.
Một cơ quan báo chí được gọi là đã chuyển đổi số thì có tới 30% chi phí, cả chi đầu tư và chi thường xuyên, là dành cho công nghệ. Về nhân lực thì cũng tới 30% là dân công nghệ.
“Để chuyển đổi số các cơ quan báo chí thì phải cần đầu tư. Đất nước đang hiện đại hóa thì báo chí cũng phải hiện đại hóa. Đầu tư cho công nghệ số không lớn, không tốn nhiều chi phí nhưng hiệu quả mang lại rất lớn và nhanh”, Bộ trưởng nhấn mạnh.
Vừa qua, ngân sách dành cho đầu tư báo chí rất khiêm tốn (0,22% tổng chi đầu tư của nhà nước). Sau khi có Chiến lược Chuyển đổi số báo chí vẫn chưa tăng thêm. Bộ Thông tin và Truyền thông đã kiến nghị Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ quan tâm chỉ đạo các cơ quan chủ quản báo chí đầu tư công nghệ số để hiện đại hóa cơ quan báo chí của mình.
Bộ trưởng cho rằng một trong những thuận lợi lớn để chuyển đổi số báo chí, hiện đại hóa công nghệ số cho báo chí là chúng ta có nhiều công ty công nghệ số mạnh, khi có ngân sách đầu tư có thể giao nhiệm vụ cho họ thực hiện chuyển đổi số báo chí.
Bộ Thông tin và Truyền thông đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành Chiến lược Chuyển đổi số báo chí. Bộ cũng đã thành lập Trung tâm hỗ trợ Chuyển đổi số báo chí; đồng thời là đầu mối quản lý nhà nước về công nghệ số. Bộ trưởng cam kết sẽ đồng hành và hỗ trợ các cơ quan báo chí chuyển đổi số.
CƠ CHẾ "LƯỠNG TÍNH" CỦA BÁO CHÍ
Theo phân tích của người đứng đầu ngành thông tin và truyền thông, cơ quan báo chí vừa là một đơn vị sự nghiệp lại vừa là doanh nghiệp. Là đơn vị sự nghiệp vì thực hiện nhiệm vụ tuyên truyền của Đảng và Nhà nước, cung cấp dịch vụ thông tin như là dịch vụ công, bởi vậy cần được Đảng và Nhà nước đầu tư, giao nhiệm vụ, đặt hàng.
Nhưng cơ quan báo chí hiện nay phải cạnh tranh với các nền tảng số, phải thu hút được lực lượng làm báo, làm truyền thông có chất lượng trên thị trường, phải chấp nhận các cơ chế của thị trường.
Vì vậy, theo bộ trưởng, cơ quan báo chí cũng phải hoạt động như doanh nghiệp. Cải cách có tính đột phá về cơ chế cho báo chí là chấp nhận cho các cơ quan báo chí có 2 cơ chế hoạt động song song: Vừa như đơn vị sự nghiệp, vừa như doanh nghiệp. Nhưng báo chí kinh doanh là để làm báo, không vì mục tiêu lợi nhuận.
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng: "Chính quyền các cấp phải có bộ máy chuyên biệt làm công tác truyền thông và có ngân sách thường xuyên hàng năm để thực hiện nhiệm vụ này thông qua đặt hàng báo chí".
Một vấn đề quan trọng khác được Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đề cập, đó là thay đổi nhận thức của chính quyền các cấp về truyền thông nói chung và truyền thông chính sách nói riêng. Ngày 21/3/2023, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành một Chỉ thị rất quan trọng về công tác truyền thông chính sách.
Theo Bộ trưởng, trước đây, truyền thông chính sách được coi là việc của các cơ quan báo chí thì nay, Thủ tướng chỉ thị, truyền thông chính sách phải được coi là một chức năng, một nhiệm vụ, một việc của chính quyền các cấp. Do vậy, chính quyền các cấp phải có bộ máy chuyên biệt làm công tác truyền thông và có ngân sách thường xuyên hàng năm để thực hiện nhiệm vụ này thông qua đặt hàng báo chí. Ngân sách này chính là nguồn để đặt hàng các cơ quan báo chí.
Bộ Thông tin và Truyền thông trên cơ sở này đã ban hành một kế hoạch hành động về kiện toàn bộ máy làm công tác truyền thông các cấp, hướng dẫn bố trí ngân sách, và sửa các thông tư liên quan về định mức kinh tế- kỹ thuật để chính quyền các cấp có thể đặt hàng báo chí.
Nhân dịp Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam tròn 99 năm, Bộ trưởng chúc các cơ quan báo chí, anh chị em làm báo nhiều sức khỏe, làm việc với tinh thần phụng sự Tổ quốc, phụng sự Nhân dân, chúc Báo chí Cách mạng luôn cách mạng, tức là luôn tiên phong, đi đầu, liên tục đổi mới.
Mạng xã hội không thể cạnh tranh với báo chí
07:00, 21/06/2024
Chuyển đổi số báo chí đã trở thành con đường tất yếu
07:00, 21/06/2024
Thúc đẩy thị trường bất động sản phát triển lành mạnh: Báo chí góp phần quan trọng
06:00, 21/06/2024
Đọc thêm
Doanh nghiệp Việt ký hợp đồng 100 triệu USD để hỗ trợ chuyển đổi số cho đối tác Mỹ
Tập đoàn FPT vừa công bố ký kết hợp đồng trị giá 100 triệu USD trong 3 năm với một đối tác Mỹ, nhằm đẩy mạnh chuyển đổi số cho khách hàng tại Bắc Mỹ, châu Âu và Nhật Bản…
Công bố 5 sáng kiến tạo nền tảng phát triển đột phá khoa học và công nghệ
Bộ Khoa học và Công nghệ công bố 5 sáng kiến lớn tại Diễn đàn “Tương lai Khoa học, Công nghệ, Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số Quốc gia”...
Việt Nam là đối tác lớn thứ hai về phát triển phần mềm của Nhật Bản
Hơn 60% doanh nghiệp Nhật đang hoạt động tại Việt Nam có kế hoạch mở rộng trong 1-2 năm tới. Khoảng 50,9% doanh nghiệp mong muốn tăng mua sắm sản phẩm, dịch vụ tại Việt Nam – những tín hiệu mạnh mẽ về độ tin cậy của chuỗi cung ứng và nguồn nhân lực số Việt Nam…
Cơ hội để Việt Nam trở thành thị trường tài sản kỹ thuật số tiềm năng
Với nguồn nhân lực chất lượng cao cùng tốc độ thích nghi nhanh, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn của thị trường tài sản số khi nền móng pháp lý đã được hình thành.
Thủ tục hành chính, dịch vụ công trực tuyến còn nhiều vướng mắc
Các biểu mẫu điện tử tương tác (eForms) chưa tối ưu, thành phần hồ sơ còn phức tạp, tiến độ số hóa hồ sơ còn chậm, tỷ lệ nộp hồ sơ trực tuyến thấp, quá tải trong việc tiếp nhận hồ sơ trực tiếp), cơ sở vật chất và các điều kiện bảo đảm (thiếu cơ sở vật chất tại các xã khó khăn,...
Sáu giải pháp phát triển nhanh và bền vững ngành năng lượng
Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để phát triển năng lượng xanh, sạch nhằm đảm bảo an ninh năng lượng và phát triển bền vững. Ông Nguyễn Ngọc Trung chia sẻ với Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy về sáu giải pháp để phát triển nhanh và bền vững ngành năng lượng nói chung và các nguồn năng lượng tái tạo, năng lượng mới nói riêng…
Nhân lực là “chìa khóa” phát triển điện hạt nhân thành công và hiệu quả
Trao đổi với Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy, TS. Trần Chí Thành, Viện trưởng Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam, nhấn mạnh vấn đề quan trọng nhất khi phát triển điện hạt nhân ở Việt Nam là nguồn nhân lực, xây dựng năng lực, đào tạo nhân lực giỏi để tham gia vào triển khai, vận hành dự án...
Phát triển năng lượng tái tạo, xanh, sạch: Nền tảng cho tăng trưởng kinh tế trong dài hạn
Quốc hội đã chốt chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế 8% cho năm 2025 và tăng trưởng hai chữ số cho giai đoạn 2026 – 2030. Để đạt được mục tiêu này, một trong những nguồn lực có tính nền tảng và huyết mạch chính là điện năng và các nguồn năng lượng xanh, sạch…
Nhà đầu tư điện gió ngoài khơi tại Việt Nam vẫn đang ‘mò mẫm trong bóng tối’
Trả lời VnEconomy bên lề Diễn đàn năng lượng xanh Việt Nam 2025, đại diện doanh nghiệp đầu tư năng lượng tái tạo nhận định rằng Chính phủ cần nhanh chóng ban hành các thủ tục và quy trình pháp lý nếu muốn nhà đầu tư nước ngoài rót vốn vào các dự án điện gió ngoài khơi của Việt Nam...
Tìm lộ trình hợp lý nhất cho năng lượng xanh tại Việt Nam
Chiều 31/3, tại Hà Nội, Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, Hiệp hội Năng lượng sạch Việt Nam chủ trì, phối hợp với Tạp chí Kinh tế Việt Nam tổ chức Diễn đàn Năng lượng Việt Nam 2025 với chủ đề: “Năng lượng xanh, sạch kiến tạo kỷ nguyên kinh tế mới - Giải pháp thúc đẩy phát triển nhanh các nguồn năng lượng mới”...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: