Công nghệ chuỗi khối (Blockchain) là một trong những lĩnh vực công nghệ số nằm trong danh mục ưu tiên nghiên cứu, phát triển và ứng dụng cho cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 tại Quyết định số 2117/QĐ-TTg ngày 16/12/2020 của Thủ tướng Chính phủ...

Tại Việt Nam, công nghệ blockchain đang phát triển rất nhanh, ứng dụng của nó trải dài trên các lĩnh vực từ tài chính cho tới nông nghiệp. Với khả năng chia sẻ thông tin dữ liệu minh bạch, tính bảo mật cao, tiết kiệm không gian lưu trữ và tiết kiệm nguồn nhân lực, blockchain trở thành siêu công nghệ được đánh giá là mảnh đất màu mỡ cho các doanh nghiệp Việt Nam. Mặc dù vậy, để hiểu cách vận hành blockchain và áp dụng cho doanh nghiệp là một việc không hề đơn giản.

BLOCKCHAIN VÀ CÁC DOANH NGHIỆP VIỆT

Nói về khả năng ứng dụng của blockchain trong cuộc sống, tại Tech Summit 21, ông Nguyễn Thành Trung - Vinacapital cho biết có thể nghĩ ra rất nhiều ứng dụng blockchain trên lý thuyết nhưng trong thực tế thì không nhiều.

“Ứng dụng blockchain đưa vào cuộc sống mới được khoảng 4 năm. Ta có thể thấy ứng dụng blockchain đang tham gia vào quản lý tài chính, thị trường địa ốc - tạo ra một thị trường mua bán công khai, minh bạch hoặc tham gia vào các ngành nông nghiệp, truy vết nguồn gốc, xuất xứ của sản phẩm”.

Theo ông Trung nhìn nhận tính đến hết năm 2021, sau hơn 30 năm khi Internet bắt đầu xuất hiện trên thế giới, Việt Nam có tỷ lệ dân số sử dụng internet vào khoảng 73%. Sau 13 năm khi khái niệm blockchain và tiền điện tử bắt đầu xuất hiện, Việt Nam là nước có chỉ số chấp nhận tiền điện tử cao nhất thế giới.

"Điều này cho thấy người Việt Nam rất nhạy với công nghệ mới, điều này có thể thúc đẩy công nghệ mới phát triển ở Việt Nam", ông Trung nhận xét.

Chúng ta thấy được rằng khi dịch bệnh bùng phát, thói quen và hành vi đại đa số người dân Việt Nam được thay đổi rất nhanh theo sự phát triển của công nghệ. Người Việt trước đây đã hưởng ứng internet với số người sử dụng tăng nhanh trong 2005-2008, số tài khoản game Võ Lâm Truyền Kỳ chiếm 75 - 80% số thuê bao internet giai đoạn này. Giờ đây, người Việt lại tiếp tục hưởng ứng blockchain với các hoạt động cộng đồng trên mạng xã hội.

Cũng tại Tech Summit 21, ông Johnny Trí Dũng - CMO của DecomWings phân tích, blockchain gồm ba loại hình public, consortium và private. Các doanh nghiệp Việt tuỳ theo mô hình kinh doanh mà chọn loại hình phù hợp.

Ông Dũng đồng thời cũng làm phép so sánh giữa public chain (nền tảng mà bất kỳ ai cũng có quyền truy cập và ghi dữ liệu trên chuỗi) và private chain (nền tảng chỉ cho phép người dùng được đọc dữ liệu, không có quyền ghi) và đánh giá các doanh nghiệp có thể ứng dụng private blockchain như thế nào để đạt doanh thu cao. CMO DecomWings khuyến nghị các doanh nghiệp ban đầu không nên thử nghiệm public blockchain.

Về mức độ truy cập, public chain cho phép mọi người có thể đọc và viết không giới hạn, trong khi private chain có sự phân quyền đối với người sử dụng. Public chain có tốc độ xử lý chậm hơn private chain. Về bảo mật, public chain cần bằng chứng về công việc, tình trạng còn private chain đòi hỏi người tham gia được phê duyệt trước. Với public chain, bất kỳ ai cũng có thể tham gia, không cần cấp phép, có thể truy cập với một cái tên ẩn danh.

Với private chain, người tham gia phải có một danh tính nhất định và cần chờ phê duyệt cho phép. Public chain xử lý những giao dịch đơn giản trong khi private chain có thể xử lý tất cả các dạng. Về chi phí khởi tạo, public chain rẻ, chỉ cần tham gia và xây dựng ứng dụng. Private chain tốn kém, cần xây dựng một hệ thống nhưng chi phí giao dịch của public chain lại tốn kém trong khi chi phí giao dịch của private chain rẻ.

Ngoài ra, các doanh nghiệp cũng có thể chọn consortium - kết hợp giữa public blockchain và private blockchain.

Ông Johnny Trí Dũng đánh giá các công ty có thể nhận được nhiều lợi ích khi sử dụng private blockchains như: ổn định, kiểm soát được mạng lưới, quản lý được người tham gia, được bảo mật, rẻ hơn, tuân thủ các quy định nên an toàn trong môi trường thử nghiệm. Hiện DecomWings đang cung cấp giải pháp blockchain hỗn hợp chuyên dụng để kết nối những private chain và public chain với khả năng tích hợp cao dành cho mọi mô hình kinh doanh tại Việt Nam.

HỆ SINH THÁI BLOCKCHAIN VIỆT NAM

Ngân hàng Thế giới đã từng mô tả nền kinh tế Việt Nam "linh hoạt", nhờ có tăng trưởng GDP nhanh. Những năm gần đây tỷ lệ cực nghèo liên tục giảm xuống thúc đẩy tăng trưởng kinh tế lên đến 6,7%. Riêng mức độ sở hữu điện thoại thông minh sử dụng internet đang gia tăng.

Nhiều chuyên gia công nghệ cũng đưa ra nhận định: "Việt Nam là một trong những trung tâm công nghệ năng động nhất trên thế giới".

Tại khu vực Đông Nam Á, làn sóng đầu tư vào vào các startup blockchain cũng mạnh mẽ hơn bao giờ hết và Việt Nam cũng không ngoại lệ.

Trong top 200 công ty blockchain phát triển trên thế giới có 5-7 công ty do người Việt sáng lập... Giờ đây có thể nói, startup Việt đang có chỗ đứng đáng nể trong cộng đồng blockchain thế giới.

Hiện ở Việt Nam đang có khoảng 10 startup khởi nghiệp với lĩnh vực blockchain có vốn hóa trên 100 triệu USD, được nhắc đến nổi bật nhất là là “kỳ lân” công nghệ Kyber Network - Lưu Thế Lợi đã nhận được 52 triệu USD từ hơn 21.000 nhà đầu tư lớn nhỏ tại hơn 100 quốc gia trong chiến dịch gọi vốn.