Dự kiến thu hẹp đối tượng không chịu thuế giá trị gia tăng, ngăn kẽ hở trốn thuế

Tại cuộc họp về rà soát, sửa đổi Luật Thuế giá trị gia tăng vừa diễn ra, Quyền Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Mai Xuân Thành đề nghị Vụ Chính sách đề xuất, bổ sung việc sửa đổi luật, bảo đảm khắc phục vướng mắc, bất cập trong thực tiễn thi hành luật; đồng thời, lưu ý nguyên tắc thị trường và phù hợp với thông lệ quốc tế để hoàn thiện dự thảo trình Tổng cục Thuế báo cáo Bộ Tài chính kịp triển khai theo tiến độ, lấy ý kiến rộng rãi trong xã hội.

Dự án Luật Thuế giá trị gia tăng sửa đổi, bổ sung nội dung tại 8 điều của luật hiện hành gồm: người nộp thuế (Điều 4); đối tượng không chịu thuế (Điều 5); giá tính thuế (Điều 7); thuế suất (Điều 8); khấu trừ thuế VAT đầu vào (Điều 12); các trường hợp hoàn thuế (Điều 13); hiệu lực thi hành (Điều 15), tổ chức thực hiện (Điều 16).

Đối tượng áp dụng của dự án luật là người nộp thuế là tổ chức, cá nhân, hộ gia đình sản xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ chịu thuế VAT và nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ chịu thuế VAT; cơ quan quản lý thuế, cơ quan nhà nước, tổ chức, cá nhân khác có liên quan. 

Tổng cục Thuế cho biết về định hướng xây dựng Luật thuế giá trị gia tăng (sửa đổi), tại Nghị quyết số 115/NQ-CP, Chính phủ cơ bản thống nhất với 5 nhóm chính sách, gồm: (1) hoàn thiện các quy định về đối tượng không chịu thuế VAT; (2) hoàn thiện các quy định về giá tính thuế VAT; (3) hoàn thiện các quy định về thuế suất thuế VAT; (4) hoàn thiện các quy định về khấu trừ thuế VAT đầu vào; (5) hoàn thiện các quy định về hoàn thuế VAT.

Theo đó, Chính phủ giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Tư pháp, Văn phòng Chính phủ và các bộ, cơ quan liên quan nghiên cứu, tiếp thu tối đa ý kiến của thành viên Chính phủ với các yêu cầu cụ thể.

Thứ nhất, nghiên cứu thể chế hóa đầy đủ chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước về hoàn thiện chính sách thuế VAT theo nguyên tắc thị trường, phù hợp với thông lệ quốc tế, gắn với mở rộng cơ sở thuế, áp dụng mức thuế suất hợp lý, bảo đảm minh bạch, công bằng, góp phần thiết lập môi trường cạnh tranh phù hợp với quá trình hội nhập, phát triển của nền kinh tế.

Tổng cục Thuế cũng lưu ý đối với một số giải pháp sửa đổi, bổ sung quy định về đối tượng không chịu thuế VAT như: ban hành danh mục về sản phẩm tài nguyên, khoáng sản xuất khẩu; tỷ lệ nguồn vốn khác trong hoạt động duy tu, sửa chữa, xây dựng bằng nguồn vốn đóng góp của nhân dân; hàng hóa nhập khẩu để ủng hộ, tài trợ; dịch vụ bưu chính, viễn thông công ích...

Những nhóm này cần bổ sung cơ sở thuyết phục và giải pháp đề xuất bảo đảm minh bạch, khả thi, quản lý thu thuế được chặt chẽ.

Thứ ba, nghiên cứu hoàn thiện các chính sách về giá tính thuế và khấu trừ thuế VAT như: giá đất được trừ, định mức đối với chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt... trên cơ sở đánh giá sự phù hợp với thực tế và yêu cầu quản lý, thống nhất với các luật chuyên ngành liên quan, bảo đảm tính ổn định của Luật.

Thứ tư, nghiên cứu hoàn thiện chính sách về thuế suất thuế VAT theo hướng giữ mức thuế suất theo quy định hiện hành; tiếp tục nghiên cứu thu hẹp nhóm hàng hóa, dịch vụ nhằm bảo đảm bình đẳng, minh bạch giữa các hoạt động kinh doanh.

Cùng với đó, kế thừa quy định hiện hành về thuế suất đối với dịch vụ xuất khẩu và quy định cụ thể các trường hợp dịch vụ xuất khẩu được áp dụng thuế suất 0% trên cơ sở nghiên cứu, tham khảo có chọn lọc kinh nghiệm quốc tế, phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam.

“Bên cạnh việc tăng cường nghiên cứu chính sách thuế để có đề xuất giải pháp phù hợp, bảo đảm nguyên tắc xử lý thống nhất phù hợp với quy định pháp luật có liên quan và phù hợp với nguyên tắc thị trường, thông lệ quốc tế, các đơn vị tham mưu của Tổng cục Thuế cần tiếp tục rà soát để sửa đổi Luật Thuế giá trị gia tăng bảo đảm công khai, minh bạch, tạo thuận lợi tối đa cho doanh nghiệp, người dân yên tâm sản xuất, kinh doanh. Đồng thời, phải rõ ràng về trách nhiệm và xử lý vi phạm của cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan", lãnh đạo Tổng cục Thuế đặc biệt lưu ý.

Trước đó, trong phiên họp Hội đồng thẩm định đề nghị xây dựng Luật Thuế giá trị gia tăng sửa đổi do lãnh đạo Bộ Tư pháp chủ trì, đại diện Bộ Công Thương đề xuất bổ sung loại hàng phân bón vào nhóm đối tượng chịu thuế suất 5%; đại diện Bộ Giáo dục và Đào tạo đề xuất cho sách giáo khoa sang nhóm đối tượng chịu thuế suất 5%; đại diện Bộ Thông tin và Truyền thông đề xuất đối với các dịch vụ viễn thông công chính và internet nên giữ nguyên vào nhóm đối tượng chịu mức thuế 0% như hiện nay nhằm đảm bảo chất lượng công ích.

Đại diện các đơn vị đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục hoàn thiện hồ sơ theo quy định của luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật; đánh giá tác động chặt chẽ, chi tiết hơn, đặc biệt là các đối tượng từ không chịu thuế sang chịu thuế.