Hạn chế hủy sửa lệnh giúp hệ thống HoSE tăng thanh khoản kỷ lục

Phiên giao dịch ngày 3/6 sàn HoSE lập kỷ lục về thanh khoản với tổng giá trị giao dịch đạt 29.308,8 tỷ đồng. Ông Lê Hải Trà, Tổng Giám đốc HoSE cho biết, kỷ lục này một phần do sự hợp tác của các công ty chứng khoán và nhà đầu hạn chế hủy/sửa lệnh.

Theo đó, trong phiên ngày 3/6, tỷ lệ hủy/sửa lệnh giảm từ bình quân 33,5% xuống còn dưới 18%. Điều này đã tăng thêm số lượng lệnh giao dịch của các nhà đầu tư được khớp. Giá trị giao dịch ngày trên HoSE đã vươn lên thứ 2 trong ASEAN, vượt Singapore dù tổng giá trị vốn hoá chưa bằng 1/3.

Thực tế phiên giao dịch ngày 3/6 ghi nhận mức thanh khoản cao kỷ lục lịch sử trên sàn HoSE và trên toàn thị trường, dù hệ thống giao dịch của HoSE vẫn bị chậm, lệnh vẫn bị treo hoặc trễ. Giá trị khớp lệnh của đợt ATC chỉ đạt 80,49 tỷ đồng trong khi bình thường có thể lên tới cả ngàn tỷ đồng.

Trong phiên giao dịch ngày 1/6 vừa qua, thanh khoản trên sàn HoSE gia tăng đột biến và chỉ trong phiên sáng đã đạt 21.762 tỷ đồng tổng giá trị giao dịch và 20.995,5 tỷ đồng khớp lệnh, dẫn tới tình trạng báo động đối với an toàn hệ thống. HoSE sau đó đã dừng giao dịch.

Trong phiên giao dịch kế tiếp, các công ty chứng khoán đồng loạt khuyến nghị khách hàng không nên hủy/sửa lệnh nhiều, hạn chế đặt lệnh mới để giảm tải cho hệ thống. Giải pháp này đã phát huy hiệu quả, dù hệ thống giao dịch chưa thực sự thông suốt.

Tình trạng nghẽn hệ thống giao dịch của HoSE đã xảy ra từ cuối năm 2020 khi thanh khoản sàn này liên tục tăng cao lên mức 16.000-17.000 tỷ đồng mỗi ngày. Các nhà đầu tư thường xuyên gặp tình trạng lệnh bị trên không vào được hệ thống của HoSE hoặc không thể hủy sửa được. 

Tình trạng trở nên nghiêm trọng dẫn đến việc Tập đoàn FPT đề xuất Chính phủ cho phép doanh nghiệp tư nhân được tham gia xử lý. Giải pháp là FPT sẽ chỉnh sửa hệ thống giao dịch đang vận hành tại HNX và cài đặt trên hệ thống dự phòng riêng của HOSE. Sau phiên giao dịch ngày 1/6 dẫn tới hệ thống phải tạm ngắt, ông Lê Hải Trà cũng cho biết HoSE và FPT đã phối hợp cùng các thành viên thị trường “test” chức năng cho hệ thống giao dịch này. Quá trình test này diễn ra khá trôi chảy. Hiện tại, các bộ phận đang hoàn thiện để sớm tổ chức “test” thực tế với các công ty chứng khoán.

Đối với hệ thống công nghệ chưa thể khẳng định trước điều gì, nhưng với tiến độ này và không có rủi ro quá lớn xảy ra, thì phía FPT có thể bàn giao hệ thống cho HoSE vào cuối tháng 6, đầu tháng 7 tới. Sau đó, HoSE sẽ có báo cáo các cấp có thẩm quyền để sớm đưa hệ thống này vào vận hành.

Hệ thống mà HoSE và FPT đang xây dựng kỳ vọng sẽ giải quyết được dứt điểm tình trạng nghẽn lệnh hiện nay, vì hệ thống được thiết kế với năng lực nhận lệnh nhiều hơn hiện nay rất nhiều.