Trình bày Báo cáo kinh tế - xã hội tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2027 từ 10% trở lên; tập trung hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực, đổi mới mô hình tăng trưởng và nâng cao hiệu quả tổ chức thực thi.

Sáng 17/10, tại phiên khai mạc Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng trình bày Báo cáo kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026 và dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2027.

Theo Thủ tướng, năm 2026, trong bối cảnh tình hình quốc tế, khu vực diễn biến phức tạp, kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì tăng trưởng cao, kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, các cân đối lớn được bảo đảm. Dự kiến cả năm đạt và vượt 14/15 chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu.

TĂNG TRƯỞNG 9 THÁNG ĐẠT 9,01%, XUẤT NHẬP KHẨU CẢ NĂM DỰ KIẾN VƯỢT 1.000 TỶ USD

Thủ tướng cho biết tăng trưởng kinh tế quý sau cao hơn quý trước, GDP quý III tăng 9,95%, đưa mức tăng trưởng 9 tháng lên 9,01%, thuộc nhóm cao của khu vực và thế giới.

Các chính sách tài khóa, tiền tệ được điều hành chủ động, linh hoạt. Thu ngân sách nhà nước cả năm ước đạt 3,06 triệu tỷ đồng, tăng 14%, trong khi đã thực hiện miễn, giảm, gia hạn thuế, phí khoảng 360 nghìn tỷ đồng.

Dự kiến đến cuối năm 2026, nợ công khoảng 33-34% GDP, nợ Chính phủ khoảng 32-33% GDP; bội chi ngân sách khoảng 4,1% GDP, trong giới hạn an toàn.

Trong điều kiện giá dầu thô và nhiều mặt hàng chiến lược tăng mạnh, Chính phủ triển khai đồng bộ các giải pháp bảo đảm nguồn cung xăng dầu, điện phục vụ sản xuất, kinh doanh và đời sống. CPI bình quân 9 tháng tăng 4,52%.

Các khu vực kinh tế tiếp tục tăng trưởng tích cực. Công nghiệp - xây dựng tăng 11,21%, cao nhất từ năm 2015; sản xuất công nghiệp tăng 12,33%, trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo tăng gần 13%.

Hoạt động xuất nhập khẩu tăng 30,4%, tổng kim ngạch 9 tháng đạt 888 tỷ USD. Cả năm dự kiến đạt 1.110 tỷ USD, lần đầu tiên vượt mốc 1.000 tỷ USD.

Tổng vốn đầu tư toàn xã hội 9 tháng đạt 3,11 triệu tỷ đồng, tăng 15,1%. Giải ngân đầu tư công đạt gần 643 nghìn tỷ đồng, tương đương 63% kế hoạch, cao hơn cùng kỳ gần 13%. Vốn FDI đăng ký đạt 50,36 tỷ USD, tăng 76,4%, tập trung nhiều vào công nghiệp chế biến, chế tạo, công nghệ cao, điện tử và bán dẫn.

Cùng với tăng trưởng kinh tế, công tác hoàn thiện thể chế, tháo gỡ điểm nghẽn và khơi thông nguồn lực được đẩy mạnh. Chính phủ tập trung hoàn thiện các cơ chế, chính sách hỗ trợ sản xuất, kinh doanh, phát triển doanh nghiệp tư nhân, giải quyết vướng mắc về đất đai, nhà ở xã hội và các dự án tồn đọng.

Đáng chú ý, đến hết tháng 9/2026, đã có 4.688 dự án được xử lý hoặc có phương án xử lý, với tổng diện tích gần 196.000 ha, tổng mức đầu tư trên 3,2 triệu tỷ đồng.

Cải cách thủ tục hành chính tiếp tục đạt kết quả, giảm 53% thời gian và 55% chi phí tuân thủ cho người dân, doanh nghiệp.

Đánh giá những hạn chế, Thủ tướng cho biết điều hành kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát tiếp tục chịu áp lực lớn. Mặt bằng lãi suất còn cao; doanh nghiệp nhỏ và vừa gặp khó khăn trong tiếp cận đất đai, tín dụng; cơ cấu xuất nhập khẩu chưa bền vững.

Bên cạnh đó, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số cần được thúc đẩy mạnh mẽ hơn để nâng cao năng suất, năng lực quản trị và đổi mới mô hình tăng trưởng. Đời sống một bộ phận người dân còn khó khăn, tăng trưởng chưa lan tỏa đồng đều.

Đối với những tháng cuối năm 2026, Chính phủ đặt mục tiêu phấn đấu đạt mức cao nhất các chỉ tiêu đã đề ra, đặc biệt là tăng trưởng hai con số gắn với ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát; quyết liệt giảm lãi suất cho vay, thúc đẩy tiêu dùng, xuất khẩu và phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch đầu tư công.

NĂM 2027: TẠO ĐỘT PHÁ VỀ THỂ CHẾ, NGUỒN LỰC VÀ ĐỔI MỚI MÔ HÌNH TĂNG TRƯỞNG

Về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2027, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh đây là năm tăng tốc, bứt phá, tạo nền tảng thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên, CPI khoảng 4,5%, GDP bình quân đầu người đạt 6.100 USD, năng suất lao động xã hội tăng bình quân 8,6%.

Để thực hiện các mục tiêu này, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu thúc đẩy tăng trưởng gắn với ổn định kinh tế vĩ mô; cụ thể hóa mục tiêu tăng trưởng thành kịch bản, chỉ tiêu, nhiệm vụ của từng ngành, lĩnh vực và địa phương.

Trọng tâm là tạo đột phá trong huy động, phân bổ và sử dụng hiệu quả các nguồn lực phát triển. Chính phủ phấn đấu tăng thu ngân sách khoảng 9,1%, triệt để tiết kiệm chi thường xuyên; đa dạng hóa nguồn vốn từ trái phiếu, ODA, tín dụng, đầu tư tư nhân, doanh nghiệp nhà nước và khu vực FDI.

Đồng thời, phát triển thị trường vốn trung và dài hạn, nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia, thu hút các quỹ đầu tư quốc tế và dòng vốn dài hạn, ổn định.

Thủ tướng yêu cầu tiếp tục điều hành lãi suất, tỷ giá phù hợp; triển khai các giải pháp giảm lãi suất cho vay, hướng tín dụng vào sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu, khoa học công nghệ và doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Đối với đầu tư công, yêu cầu đặt ra là phân bổ vốn theo kết quả đầu ra, đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch; kiên quyết điều chuyển vốn từ nơi giải ngân thấp sang nơi thực hiện tốt, có nhu cầu bổ sung vốn.

Một nhiệm vụ trọng tâm khác là tiếp tục hoàn thiện thể chế, pháp luật, xử lý các quy định mâu thuẫn, chồng chéo, cắt giảm thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh; nâng cao hiệu quả vận hành chính quyền địa phương hai cấp.

Đặc biệt, Thủ tướng yêu cầu tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức; thay thế ngay những cán bộ đùn đẩy, né tránh, không hoàn thành nhiệm vụ.

Trong đổi mới mô hình tăng trưởng, Chính phủ xác định phát triển mạnh hệ sinh thái công nghiệp trong nước, công nghiệp nền tảng, công nghiệp hỗ trợ; cơ cấu lại nông nghiệp theo chuỗi giá trị; hình thành các trung tâm dịch vụ, logistics hiện đại và phát triển các ngành kinh tế biển mới.

Đối với các thành phần kinh tế, Thủ tướng nhấn mạnh việc tạo mọi điều kiện phát triển doanh nghiệp tư nhân theo Nghị quyết 68-NQ/TW, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa; hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp, khuyến khích hình thành các doanh nghiệp tư nhân lớn, có khả năng cạnh tranh quốc tế.

Cùng với đó, cơ cấu lại doanh nghiệp nhà nước, đẩy mạnh cổ phần hóa, thoái vốn; thu hút FDI có chọn lọc, gắn với chuyển giao công nghệ và liên kết thực chất với doanh nghiệp Việt Nam.

Về kết cấu hạ tầng, Chính phủ tập trung triển khai các dự án giao thông chiến lược, đường sắt quan trọng quốc gia, cảng biển, cảng hàng không quốc tế Long Thành và Gia Bình; đẩy nhanh tiến độ các dự án nguồn điện, lưới truyền tải điện, bảo đảm an ninh năng lượng.

Đối với khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Thủ tướng yêu cầu chuyển mạnh sang tạo ra sản phẩm, kết quả và giá trị cụ thể trong từng ngành, lĩnh vực; từng bước làm chủ công nghệ chiến lược, đẩy mạnh thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển hạ tầng số, dữ liệu.

Song song với phát triển kinh tế, Chính phủ chú trọng nâng cao chất lượng giáo dục, phát triển nguồn nhân lực, bảo đảm an sinh xã hội và chăm sóc sức khỏe nhân dân; đẩy nhanh phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, phấn đấu hoàn thành khoảng 176.000 căn hộ trong năm 2027.

KHẮC PHỤC TÌNH TRẠNG ĐÙN ĐẨY, NÉ TRÁNH, NÂNG CAO NĂNG LỰC THỰC THI

Nhấn mạnh yêu cầu nâng cao năng lực tổ chức thực hiện, Thủ tướng Lê Minh Hưng xác định đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của năm 2027.

Theo đó, các cấp, ngành, địa phương, nhất là người đứng đầu, phải đề cao trách nhiệm, tăng cường phối hợp, đưa các chủ trương, chính sách của Trung ương vào thực tiễn; khắc phục tình trạng đùn đẩy, né tránh, sợ trách nhiệm.

Mỗi cơ quan, đơn vị cần xác định rõ những công việc phải làm, nhiệm vụ trọng tâm và các khâu đột phá; thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện.

Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu tổ chức thực hiện không còn là khâu yếu, bảo đảm mỗi chủ trương, chính sách khi đi vào thực tiễn phải tạo chuyển biến rõ nét, đóng góp thiết thực vào sự phát triển của từng địa phương và cả nước.

Khẳng định nhiệm vụ những tháng cuối năm 2026 và năm 2027 rất nặng nề, Thủ tướng yêu cầu các cấp, ngành, địa phương phát huy tinh thần đoàn kết, đổi mới, sáng tạo, quyết tâm cao hơn, hành động quyết liệt hơn, có trọng tâm, trọng điểm nhằm hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội đã đề ra.