Mới đây, Ngân hàng trung ương châu Âu (ECB) đã có bước đi đầu tiên hướng tới việc phát hành phiên bản số của đồng Euro...

Cụ thể, Hội đồng điều hành ECB đã chính thức cho phép tiến hành giai đoạn nghiên cứu dự án đồng Euro số, dự kiến kéo dài 2 năm và tiếp đó là 3 năm triển khai.

Theo Reuters, đây là động thái nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng với các công cụ thanh toán điện tử và ứng phó với sự bùng nổ của tiền ảo trên toàn cầu. 

ECB nhấn mạnh rằng đồng euro số sẽ không thay thế đồng euro vật lý mà được sử dụng song song như một hình thức thanh toán trực tuyến bổ sung, giúp các giao dịch điện tử nhanh hơn và không phụ thuộc vào các đối tượng bên ngoài EU. 

Mục đích chính của sáng kiến này là tránh việc các công cụ thanh toán số rơi vào tay khu vực tư nhân, đặc biệt là khi tiền mặt ngày càng ít được sử dụng, như ở Thụy Điển. 

"Mục tiêu của chúng tôi là đảm bảo rằng các công dân và doanh nghiệp của kỷ nguyên số tiếp tục tiếp cận được với loại tiền an toàn nhất, một loại tiền do ngân hàng trung ương phát hành”, bà Christine Lagarde, Chủ tịch ECB, cho biết. 

Hoạt động nghiên cứu đồng Euro số đã được đẩy nhanh sau khi hãng công nghệ Mỹ Facebook công bố kế hoạch phát hành một loại tiền tệ riêng vào năm 2019 - động thái được xem là mối đe dọa tiềm tàng với hoạt động cốt lõi của các ngân hàng trung ương. 

Tuy nhiên, không giống với đồng Diem của Facebook hay bất kỳ loại tiền số tư nhân nào khác, đồng Euro số có sự hẫu thuẫn của ngân hàng trung ương. Với việc số hóa đồng Euro, ECB muốn bảo vệ đồng tiền chung của khu vực khỏi trở nên lỗi thời khi các loại tiền số bắt đầu được chi tiêu trong thế giới thực. 

"Chúng tôi không thể loại trừ khả năng một thời điểm nào đó trong tương lai, những đồng tiền này sẽ trở nên phổ biến. Khi đó, rủi ro là đồng tiền của ngân hàng trung ương có thể được sử dụng ít hơn rất nhiều”, thành viên hội đồng điều hành ECB, Fabio Panetta, cho biết. 

ECB cũng cho biết đã tiến hành một số thử nghiệm trong năm qua, và xác định “không có rào cản lớn về mặt kỹ thuật” đối với sổ cái của đồng Euro số, về sự an toàn và riêng tư cũng như khi sử dụng ngoại tuyến. Sổ cái này có thể hoạt động theo nguyên tắc tập trung, phân tán hoặc kết hợp cả hai. 

Thời gian tới, ngân hàng này dự kiến sẽ bắt đầu triển khai thiết kế đồng Euro số, tham vấn những bên liên quan, từ các ngân hàng cho tới các nhà bán lẻ. Trong dự án này, ECB cũng sẽ xác định vai trò của các ngân hàng và công ty công nghệ tài chính - những đơn vị có thể sẽ thay mặt ECB cung cấp ví Euro số cho khách hàng. 

Ngoài ra, ECB cũng sẽ bắt đầu thảo luận với các nhà lập pháp của Liên minh châu Âu (EU) để có những thay đổi cần thiết về mặt pháp lý bởi đồng Euro số chưa từng được đề cập trong các Hiệp ước của EU. 

"Một cuộc thảo luận vào cuối năm nay về các mục tiêu chính sách cũng như việc sử dụng đồng Euro số… có thể sẽ là một khởi đầu tốt”, ông Panetta cho biết. 

Ngày 14/7, Bộ trưởng Tài chính Đức Olaf Scholz, chủ tịch ngân hàng trung ương Đức Jens Weidmann cũng như hiệp hội ngân hàng nước này bày tỏ sự hoan nghênh với kế hoạch trên. Bộ trưởng Tài chính Đức Olaf Scholz cho rằng đồng Euro số là “cần thiết” và “mang lại cơ hội lớn”. Đây là một dấu hiệu tích cực bất chấp những hoài nghi ban đầu đối với dự án Euro số tại quốc gia chuộng tiền mặt như Đức.

Trên thế giới, nhiều ngân hàng trung ương cũng đang nghiên cứu tiền số, trong đó một số nơi đang triển khai thí điểm trong thực tế. Trong đó, Trung Quốc đã trở thành nền kinh tế lớn đầu tiên triển khai thí điểm hệ thống sử dụng đồng Nhân dân tệ số.

Trước Trung Quốc, Ngân hàng Trung ương Bahamas đã phát hành một loại tiền số riêng và hiện đang được sử dụng để thanh toán tại các cửa hàng ở thủ đô Nassau. Theo Bloomberg, một số quốc gia khác đang thí điểm và dự kiến sớm ra mắt tiền số là Nam Phi, Ấn Độ, Pakistan và Thái Lan. Còn tại một số nền kinh tế lớn như Mỹ, Anh, Nga, các ngân hàng trung ương đang trong giai đoạn nghiên cứu loại tiền này.