Ngân sách thâm hụt, Nga rục rịch tăng thuế

Theo hãng tin Interfax, Bộ Tài chính Nga đang có kế hoạch tăng thuế đối với doanh nghiệp và cá nhân thu nhập cao trong bối cảnh cuộc chiến ở Ukraine đang gia tăng áp lực lên tài chính quốc gia.

Cụ thể, Bộ Tài chính Nga sẽ đưa ra quy định thuế thu nhập lũy tiến mới đối với cá nhân thay cho thuế suất cố định hiện tại, đồng thời tăng thuế thu nhập doanh nghiệp từ 20% hiện tại lên 25%. Thuế khai thác quặng sắt, kali cacbonat và photphat cũng sẽ tăng lên. Các quy định này dự kiến có hiệu lực từ năm 2025.

Ước tính, tổng giá trị chương trình tăng thuế này sẽ mang về cho ngân sách Nga thêm 2,6 nghìn tỷ rúp (tương đương 29,4 tỷ USD) trong năm 2025. Trong đó, hơn một nửa đến từ việc tăng thuế thu nhập doanh nghiệp.

Trong một thông cáo, Bộ Tài chính Nga cho biết đề xuất này đã được nộp lên Chính phủ và có thể sẽ được Hạ viện phê duyệt trước mùa hè năm nay.

Hiện tại, Nga áp dụng mức thuế nhu nhập cá nhân có định 13% với hầu hết cá nhân. Theo quy định thuế lũy tiến trên, những cá nhân có thu nhập từ 2,4 triệu rúp (27.100 USD) đến 5 triệu rúp (56.400 USD) mỗi năm sẽ chịu thuế thu nhập 15%. Thuế suất 18% áp dụng với những người có thu nhập từ 5-20 triệu rúp, 20% với mức thu nhập 20-50 triệu rúp. Vượt 50 triệu rúp, thuế suất là 22%.

“Thuế thu nhập lũy tiến mới sẽ chỉ ảnh hưởng tới 3,2% lượng lượng lao động, tức 2 triệu người có thu nhập hàng năm trên 2,4 triệu rúp”, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nga, ông Anton Siluanov, cho biết trong thông cáo.

Ông Siluanov cũng cho biết quy định mới sẽ mang lại lợi ích cho khoảng 50% các hộ gia đình có từ 2 con trở lên.

Nga đưa ra quy định thuế thu nhập cố định 13% vào năm 2001, vào đầu nhiệm kỳ đầu tiên của Tổng thống Vladimir Putin. Từ năm 2021, thuế suất 15% được áp dụng với những người có thu nhập trên 5 triệu rúp.

Theo dữ liệu của Dịch vụ Thuế Liên bang Nga, năm 2023, thu thuế thu nhập cá nhân là 6,38 nghìn tỷ rúp, chiếm 28,6% tổng thu thuế vào ngân sách.

Với thuế thu nhập doanh nghiệp, Bộ Tài chính Nga cho biết đã đi đến quyết định đề xuất tăng thuế bởi tỷ lệ doanh nghiệp có lợi nhuận cao trong nền kinh tế Nga đã tăng lên. Theo ông Siluanov, thuế thu nhập doanh nghiệp 20% hiện tại của Nga thuộc hàng thấp nhất trong số các nền kinh tế phát triển và mới nổi. 

Trong một báo cáo giải trình, Bộ Tài chính Nga nói rằng việc tăng thuế thu nhập doanh nghiệp sẽ mang về cho ngân sách thêm 1,6 nghìn tỷ rúp trong năm 2025 và 11,1 nghìn tỷ rúp vào năm 2030. Bộ này cam kết sẽ sử dụng tiền thuế thu thêm để hỗ trợ doanh nghiệp thông qua chi tiêu đầu tư và cơ sở hạ tầng.

"Việc tăng thuế lên 25% tương đương như ở Trung Quốc và Iran", Bộ trưởng Tài chính Nga cho biết.

Vị Bộ trưởng cũng nói rằng Bộ Tài chính ủng hộ đề xuất không tăng thuế VAT mà các doanh nghiệp và các nhà lập pháp đưa ra, bởi việc này có thể khiến lạm phát tăng lên. 

Từ năm 2022 đến nay, Chính phủ Nga chứng kiến thâm hụt ngân sách, cho thấy chi phí lớn kể từ khi nước này phát động “chiến dịch quân sự đặc biệt” ở Ukraine. Cụ thể, năm 2022 và 2023, nước này thâm hụt tổng cộng khoảng 6,5 nghìn tỷ rúp (98,44 tỷ USD). Dự tính, Nga tiếp tục thâm hụt 1,6 nghìn tỷ rúp trong năm nay, tương đương 0,9% GDP.

Đầu tháng này, người phát ngôn của điện Kremlin, ông Dmitry Peskov, cho biết chi tiêu cho Bộ Quốc phòng Nga và lĩnh vực an ninh của Nga đang tăng lên, có thể chiếm 6,7% GDP - gần các mức ghi nhận vào thời Liên Xô ở giai đoạn cao điểm chiến tranh lạnh những năm 1980.