Nhập siêu 1,64 tỷ USD, xuất khẩu “hụt hơi” ngay trong đầu năm mới
Mạnh Đức
22/01/2022, 08:09
Trong kỳ 1 tháng 01/2022 (từ ngày 01/01 đến ngày 15/01/2022), tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của cả nước đạt 27,55 tỷ USD. Đáng chú ý, ngay trong kỳ đầu tiên của năm mới, cán cân thương mại đã thâm hụt tới 1,64 tỷ USD…
15 ngày đầu tháng 01/2022, Việt Nam nhập siêu 1,64 tỷ USD.
Theo số liệu mới nhất vừa được Tổng cục Hải quan công bố, trong 15 ngày đầu năm 2022 (từ ngày 01/01 đến ngày 15/01/2022), tổng trị giá xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam đạt 27,55 tỷ USD, giảm 20,7% (tương ứng giảm 7,21 tỷ USD) so với kết quả thực hiện trong nửa cuối tháng 12/2021.
So với cùng kỳ năm 2021, xuất nhập khẩu trong 15 ngày đầu tháng 1/2022 tăng 5,1% tương ứng tăng 1,33 tỷ USD. Trong đó, xuất khẩu giảm nhẹ 0,1%, tương ứng giảm 16,6 triệu USD; nhập khẩu tăng 10,2%, tương ứng tăng 1,35 tỷ USD.
Trong kỳ 1 tháng 01/2022, tổng trị giá xuất nhập khẩu của doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đạt 18,74 tỷ USD, giảm 19,5% (tương ứng giảm 4,55 tỷ USD); trị giá xuất nhập khẩu của khối doanh nghiệp trong nước là gần 8,82 tỷ USD, giảm 23,2% (tương ứng giảm 2,66 tỷ USD) so với cùng kỳ năm 2021.
CÁC MẶT HÀNG CHỦ LỰC GIẢM MẠNH
Cụ thể về xuất khẩu, tổng trị giá hàng hoá xuất khẩu của Việt Nam trong kỳ 1 tháng 01/2022 đạt gần 12,96 tỷ USD, giảm 30,6% (tương ứng giảm 5,72 tỷ USD về số tuyệt đối) so với kỳ 2 tháng 12/2021.
Trị giá xuất khẩu hàng hóa trong nửa đầu tháng 01/2022 giảm so với nửa cuối tháng 12/2021 ở một số nhóm hàng, như máy vi tính, sản phẩm điện tử & linh kiện giảm 1,21 tỷ USD, tương ứng giảm 43,5%; điện thoại các loại & linh kiện giảm 1,2 tỷ USD, tương ứng giảm 39,5%; máy móc thiết bị dụng cụ & phụ tùng khác giảm hơn 1 tỷ USD, tương ứng giảm 42,2%; hàng dệt may giảm 576 triệu USD, tương ứng giảm 28,5%...
Trị giá xuất khẩu của một số nhóm hàng lớn kỳ 1 tháng 01 năm 2022 và kỳ 2 tháng 12 năm 2021. Nguồn: Tổng cục Hải quan.
Số liệu thống kê của Tổng cục Hải quan cũng cho thấy trị giá xuất khẩu hàng hóa của các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) trong kỳ 1 tháng 01/2022 đạt 9,13 tỷ USD, giảm 29,4%, tương ứng giảm gần 3,8 tỷ USD so với nửa cuối tháng 12/2021 và giảm 7,6%, tương ứng giảm 752 triệu USD so với kỳ 1 tháng 01/2021, chiếm 70,5% tổng trị giá xuất khẩu của cả nước.
Từ chiều ngược lại, tổng trị giá hàng hoá nhập khẩu của Việt Nam trong kỳ 1 tháng 01/2022 đạt gần 14,6 tỷ USD, giảm 9,2% (tương ứng giảm 1,49 tỷ USD về số tuyệt đối) so với kết quả thực hiện trong nửa cuối tháng 12/2021.
Trị giá nhập khẩu hàng hóa trong nửa đầu tháng 01/2022 giảm so với nửa cuối tháng 12/2021 chủ yếu ở một số nhóm hàng là dược phẩm giảm 249 triệu USD, tương ứng giảm 68,9%; điện thoại các loại & linh kiện giảm 178 triệu USD, tương ứng giảm 16,1%; dầu thô giảm 162 triệu USD, tương ứng giảm 51,5%...
Trị giá nhập khẩu của một số nhóm hàng lớn kỳ 1 tháng 01 năm 2022 và kỳ 2 tháng 12 năm 2021. Nguồn: Tổng cục Hải quan.
Trong kỳ 1 tháng 01/2022, trị giá nhập khẩu hàng hóa của các doanh nghiệp FDI đạt 9,61 tỷ USD, giảm 7,3% (tương ứng giảm 752 triệu USD) so với nửa cuối tháng 12/2021 và tăng 7% (tương ứng tăng 630 triệu USD) so với nửa đầu tháng 01/2021, chiếm 65,8% tổng trị giá nhập khẩu của cả nước.
Như vậy, trong kỳ 1 tháng 01/2022, cán cân thương mại hàng hóa thâm hụt 1,64 tỷ USD.
Câu hỏi đặt ra hiện nay là, liệu nhập siêu ngay từ đầu năm có đáng lo ngại? Trả lời thắc mắc này, đã nhiều lần Bộ Công Thương cũng như các chuyên gia kinh tế đều khẳng định không đáng lo. Bởi số liệu xuất nhập khẩu trong giai đoạn ngắn 15 ngày, lại rơi vào thời điểm 2 tuần đầu tiên của năm mới, sẽ không phản ánh đúng bản chất nguy cơ thâm hụt thương mại.
Ngoài ra, đây là thời điểm trùng với dịp nghỉ Noel và năm mới của các nước Mỹ, châu Âu… người dân và các doanh nghiệp nghỉ lễ, nên các hoạt động thương mại cũng giảm sút mạnh.
Hơn nữa, đầu năm là thời điểm các doanh nghiệp tăng nhập khẩu nguyên vật liệu, tư liệu để chuẩn bị sản xuất đơn hàng xuất khẩu cho các tháng tiếp theo.
Thực tế năm 2021 đã cho thấy, suốt 9 tháng Việt Nam liên tục nhập siêu, thặng dư thương mại chỉ trở lại ở quý cuối cùng và kết quả cả năm 2021 vẫn xuất siêu tới 4 tỷ USD.
XUẤT KHẨU NĂM 2022 SẼ RA SAO?
Từ kết quả ấn tượng trong năm 2021, Bộ Công Thương đã đặt ra mục tiêu cho năm 2022 là kim ngạch xuất khẩu tăng khoảng 6-8%; cán cân thương mại duy trì trạng thái thặng dư.
Để thực hiện được mục tiêu này, Bộ Công Thương sẽ tập trung thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó triển khai hiệu quả các Hiệp định thương mại tự do (FTA) đã có hiệu lực, đẩy mạnh việc đa dạng hóa thị trường và mặt hàng xuất khẩu, cơ cấu lại các ngành hàng xuất khẩu hiệu quả; nâng cao chất lượng hàng hóa theo hướng đáp ứng các quy định về các Rào cản Kỹ thuật đối với Thương mại (TBT), quy định về an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật (SPS), yêu cầu về tiêu chuẩn môi trường, chất lượng sản phẩm và quy tắc xuất xứ hàng hóa, chú trọng quản lý nhập khẩu.
Trong báo cáo mới đây về tình hình xuất khẩu của Việt Nam năm 2022, Công ty cổ phần Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) dự báo nhu cầu tiêu thụ hàng hóa của thế giới sẽ đạt đỉnh và các ngân hàng trung ương sẽ thắt chặt chính sách tiền tệ trong suốt năm 2022, tăng trưởng của nền kinh tế toàn cầu sẽ duy trì trên mức tiềm năng.
Mặc dù, Chính phủ các nước đang rút dần các gói hỗ trợ do ảnh hưởng của đại dịch, chính sách tiền tệ được kỳ vọng sẽ giữ mức lãi suất ở mức tương đối dễ chịu trong khi một số biện pháp kích thích tài khóa bổ sung dự kiến sẽ đến từ Nhật Bản và các nước phát triển khác như Mỹ và EU.
Bên cạnh đó, Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2022 được kỳ vọng sẽ thúc đẩy dòng chảy thương mại của Việt Nam. Hơn nữa, năm 2022, Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA) có thể thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu của Việt Nam sang EU tích cực hơn vì khu vực kinh tế đang phục hồi với tốc độ nhanh hơn kỳ vọng.
Nhìn chung, các hoạt động thương mại của Việt Nam vẫn có nhiều dư địa để tăng trưởng trong năm 2022, được hỗ trợ bởi nhu cầu bên ngoài ngày càng tăng và các thỏa thuận thương mại như EVFTA, UKVFTA và RCEP.
Các chuyên gia cũng cho rằng, thị trường xuất khẩu trong năm 2022 sẽ tiếp tục mở rộng ở nhiều quốc gia, đặc biệt là với một số "siêu thị trường" đến từ các quốc gia cùng tham gia các FTA. Trong đó, các ngành sản xuất như: dệt may, giày dép, gỗ, linh kiện điện tử…. cũng đưa ra kế hoạch tăng trưởng hơn 10% so với năm 2021.
Tuy nhiên, con đường phía trước không chỉ có “màu hồng”, bởi trong báo cáo tổng kết năm 2021, triển khai nhiệm vụ năm 2022, Bộ Công Thương cũng đã thẳng thắn nhìn nhận, mặc dù xuất khẩu tăng mạnh nhưng mức độ phụ thuộc vào khu vực FDI lại tăng lên so với những năm gần đây. Giá trị gia tăng trong xuất khẩu chưa được như mong muốn.
Tốc độ đa dạng hóa thị trường ở một số sản phẩm (như rau quả) còn chậm, chưa có khả năng đáp ứng các yêu cầu về tiêu chuẩn, chất lượng của các thị trường, chưa tận dụng tốt các ưu đãi thuế quan từ các FTA đã ký kết. Một số nông sản quá dựa vào hình thức trao đổi cư dân nên luôn tiềm ẩn nguy cơ gây ách tắc kéo dài tại cửa khẩu. Năng lực xuất khẩu của các doanh nghiệp 100% vốn Việt Nam, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa chưa cao.
Bên cạnh đó, công tác theo dõi, đánh giá và triển khai thực thi các cam kết hội nhập bước đầu đã có những đổi mới song vẫn còn hạn chế. Sự chủ động và năng lực tham gia hội nhập của các doanh nghiệp trong nước đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa chưa cao.
Công tác cải cách thể chế, cải thiện môi trường kinh doanh, cải cách hành chính còn chậm đổi mới; công tác nghiên cứu khoa học - công nghệ, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu tái cơ cấu và phát triển ngành theo hướng nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh.
Ngoài ra, xuất khẩu của Việt Nam phụ thuộc nhiều vào nhu cầu của thị trường thế giới, và những mặt hàng mà Việt Nam đang xuất khẩu chính hoàn toàn có thể sản xuất ở một quốc gia khác trong khu vực. Do vậy kim ngạch xuất khẩu năm 2022 cũng sẽ phụ thuộc nhiều vào tăng trưởng của kinh tế thế giới.
Xuất nhập khẩu “vụt sáng”, mục tiêu 660 tỷ USD đã cận kề
19:39, 24/12/2021
Xuất nhập khẩu sẽ thiết lập kỷ lục mới
06:00, 06/12/2021
Mở đường bay thẳng Việt - Mỹ, thúc đẩy kim ngạch xuất nhập khẩu chinh phục mốc kỷ lục 100 tỷ USD
Bộ Công Thương ban hành quy định mới về Quỹ bình ổn giá xăng dầu
Nguyên tắc xuyên suốt của Thông tư 19/2026/TT-BCT là mọi hoạt động chi sử dụng và trích lập Quỹ bình ổn giá xăng dầu phải tuân thủ quy định pháp luật, bảo đảm công khai, minh bạch, góp phần hạn chế biến động bất thường của giá xăng dầu trên thị trường…
Ngành dệt may tăng tốc chuyển đổi số để nâng cao sức cạnh tranh
Dù tăng trưởng tích cực trong quý 1/2026, ngành dệt may Việt Nam vẫn đối mặt áp lực từ chi phí logistics, thiếu hụt lao động và tiêu chuẩn bền vững. Trong bối cảnh đó, chuyển đổi công nghệ và “xanh hóa” trở thành yếu tố then chốt để duy trì sức cạnh tranh...
SaigonTex- SaigonFabric 2026: Kết nối công nghệ, nâng cao sức cạnh tranh ngành dệt may
SaigonTex - SaigonFabric 2026 với sự tham gia của hơn 1.000 doanh nghiệp từ 22 quốc gia, đã trở thành điểm kết nối công nghệ và chuỗi cung ứng dệt may. Hướng tới mục tiêu xuất khẩu 49 tỷ USD năm 2026, ngành đang đẩy mạnh chuyển đổi số, tự động hóa và phát triển bền vững để nâng cao năng lực cạnh tranh...
Chấn chỉnh tình trạng “lệch vai” trong hoạt động khuyến nông
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang xây dựng Dự thảo Nghị định thay thế Nghị định số 83/2018/NĐ-CP về khuyến nông, với định hướng cốt lõi không phải là bổ sung thêm nhiệm vụ riêng lẻ, mà là chuyển đổi cách tiếp cận toàn diện đối với hoạt động khuyến nông. Từ chỗ thiên về chuyển giao kỹ thuật, khuyến nông được tái định vị như một công cụ phục vụ phát triển kinh tế nông nghiệp, gắn với thị trường, tổ chức sản xuất và chuỗi giá trị...
Tăng cường phối hợp liên ngành, thúc đẩy phát triển kinh tế biển bền vững
Với cách tiếp cận đồng bộ, bài bản và hướng tới hiệu quả thực chất, quy chế phối hợp giữa Cục Biển và Hải đảo Việt Nam với Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến rõ nét trong công tác quản lý liên ngành, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế biển bền vững gắn với bảo vệ tài nguyên và môi trường biển quốc gia...
Với phương châm Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược để chúng ta vững bước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030 khi Đảng ta tròn 100 năm thành lập (1930 - 2030); hiện thực hoá tầm nhìn phát triển đến năm 2045, kỷ niệm 100 năm thành lập nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam (1945 - 2045).
Tổng số đơn vị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI trong cả nước là 182. Số đơn vị bầu cử, danh sách các đơn vị bầu cử và số lượng đại biểu Quốc hội được bầu ở mỗi đơn vị bầu cử của các tỉnh, thành phố được ấn định...
VnEconomy cập nhật giá vàng trong nước & thế giới hôm nay: SJC, 9999, giá vàng USD/oz, biến động giá vàng tăng, giảm - phân tích, dự báo & dữ liệu lịch sử.
Interactive là một sản phẩm báo chí mới của VnEconomy vừa được ra mắt bạn đọc từ đầu tháng 3/2023 đã gây ấn tượng mạnh với độc giả bởi sự mới lạ, độc đáo. Đây cũng là sản phẩm độc quyền chỉ có trên VnEconomy.
Trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là generative AI, phát triển mạnh mẽ, Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy đã tiên phong ứng dụng công nghê để mang đến trải nghiệm thông tin đột phá với chatbot AI Askonomy...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: