Quan điểm về thuế suất với dòng xe ô tô hybrid

Tiếp tục chương trình Phiên họp thứ 43, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi). Tham gia thảo luận, các đại biểu quan tâm tới đối tượng chịu thuế và mức thuế suất.

MỨC THUẾ SUẤT VỚI XE Ô TÔ HYBRID

Đối với xe ô tô pick-up chở hàng, một số ý kiến đề nghị cân nhắc lộ trình và mức tăng phù hợp; cân nhắc, làm rõ căn cứ đề xuất mức thuế bằng 60% đối với xe ô tô thông thường…

Theo Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính, hiện chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt với dòng xe này đã được ưu đãi hơn nhiều so với các loại xe ô tô khác. Tuy nhiên, đây là loại xe có niên hạn sử dụng 25 năm, nếu áp dụng mức thuế tiêu thụ đặc biệt như dự thảo Luật có thể sẽ ảnh hưởng lớn tới hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Do đó, đề nghị tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, cân nhắc phương án lùi thời điểm áp thuế 1-2 năm so với thời hạn dự kiến trong dự thảo Luật hoặc áp dụng theo lộ trình để doanh nghiệp có thời gian điều chỉnh kế hoạch sản xuất, kinh doanh.

Cơ quan soạn thảo cho rằng, xe pick-up chở hàng cabin kép có khối lượng hàng chuyên chở cho phép tham gia giao thông dưới 950 kg được xem là xe con và được tham gia giao thông, lưu thông trong đô thị về thời gian và trên các làn đường tương tự như xe ô tô chở người từ 9 chỗ ngồi trở xuống.

Đồng thời, theo quy định hiện hành về phí, lệ phí, mức thu lệ phí trước bạ lần đầu đối với ô tô pick-up chở hàng cabin kép bằng 60% mức thu lệ phí trước bạ lần đầu đối với xe ô tô chở người từ 9 chỗ ngồi trở xuống.

Để góp phần bảo đảm việc sử dụng xe ô tô vừa chở người vừa chở hàng theo đúng mục tiêu thiết kế, hạn chế ùn tắc giao thông, tránh lợi dụng chính sách và bảo đảm công bằng, thống nhất, đồng bộ giữa các quy định về chính sách thuế và phí, lệ phí, đề nghị giữ như dự thảo Luật.

Về thuế suất đối với xe ô tô hybrid, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội Phan Văn Mãi cho biết có ý kiến đề nghị không phân biệt đối xử về thuế suất ưu đãi giữa xe hybrid và xe có hệ thống sạc điện riêng. Có ý kiến đề nghị thuế suất đối với dòng xe có sạc ngoài từ 70% xuống còn 50% so với dòng xe động cơ đốt trong…

Luật hiện hành quy định một mức thuế suất ưu đãi để áp dụng chung cho cả xe sạc trong và sạc ngoài. Thực tế áp dụng không phát sinh vướng mắc. Vì vậy, Thường trực Uỷ ban Kinh tế- Tài chính đề nghị chỉnh lý dự thảo Luật theo hướng giữ như quy định của Luật hiện hành để tránh gây khó khăn cho doanh nghiệp.

Theo đó, quy định ưu đãi thuế đối với xe chạy bằng xăng kết hợp năng lượng điện nếu đáp ứng điều kiện tỷ trọng xăng sử dụng không quá 70% số năng lượng sử dụng.

Cơ quan soạn thảo đề nghị giữ như dự thảo Luật vì cho rằng xe chạy bằng xăng kết hợp năng lượng điện loại không có hệ thống sạc điện riêng (HEV) là loại xe chạy bằng xăng ảnh hưởng đến môi trường, không phải là xe “chạy bằng xăng kết hợp năng lượng điện” nên không thuộc diện áp dụng mức thuế suất ưu đãi.

Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính sẽ tiếp tục phối hợp với Cơ quan soạn thảo để làm rõ về các quy định hiện hành đang được áp dụng trên thực tế đối với các loại xe chạy xăng kết hợp năng lượng điện, có hệ thống sạc điện riêng và không có hệ thống xạc điện riêng, làm rõ mục tiêu chính sách để cùng xác định phương án hoàn thiện dự thảo Luật.

ĐỊNH HƯỚNG TIÊU DÙNG TIẾT KIỆM ĐIỆN, BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG

Thảo luận dự thảo Luật, về các đối tượng chịu thuế, các đại biểu bày tỏ quan tâm tới nội dung xăng và điều hòa công suất dưới 90.000 BTU (khi bán riêng cục nóng, lạnh) vẫn thuộc diện chịu thuế như hiện hành.

Phó Chủ nhiệm Thường trực Ủy ban Dân nguyện và Giám sát Lê Thị Nga cho rằng xăng và điều hòa không còn là hàng xa xỉ như trước đây, mà là nhu yếu phẩm của nhiều gia đình. Do đó, việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt cho hai mặt hàng này là không phù hợp với bản chất của thuế tiêu thụ đặc biệt, vốn chỉ áp dụng cho hàng hóa xa xỉ.

Theo bà Lê Thị Nga, ý kiến về nội dung này đã được nêu tại nhiều phiên thảo luận tổ, thảo luận tại hội trường nhưng chưa được tiếp thu đầy đủ.

Cùng quan điểm, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cũng cho rằng không nên áp thuế tiêu thụ đặc biệt cho xăng và điều hòa. Đối với xăng, mặt hàng này hiện đang chịu nhiều loại thuế khác như thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng (VAT), thuế nhập khẩu...

Còn đối với điều hòa, khi mà hầu hết các gia đình đều sở hữu 1-2 chiếc, việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt trở nên không còn phù hợp. Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nhấn mạnh rằng cần thiết phải đánh giá và xem xét lại một cách kỹ lưỡng việc áp dụng thuế đối với xăng và điều hòa.

Làm rõ việc tiếp tục để xăng và điều hòa thuộc danh mục chịu thuế, Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn cho biết với điều hòa, hiện một số loại đã có thay đổi về công nghệ để giảm sử dụng chất làm lạnh gây hại môi trường cũng như tăng tiết kiệm điện. Song các máy điều hòa vẫn sử dụng các chất làm lạnh khác nhau gây tác hại đến môi trường và tầng ozone.

Tham khảo sát, một số nước áp thuế tiêu thụ đặc biệt với điều hòa, như: Hàn Quốc, Ấn Độ, Na Uy…; một số nước của châu Âu, như Tây Ban Nha cấm sử dụng điều hòa dưới 27 độ; ở Anh, muốn lắp điều hòa phải xin giấy phép.

Do vậy, việc đánh thuế nhằm nâng cao nhận thức về hạn chế tiêu dùng cũng như định hướng tiêu dùng điện và bảo vệ môi trường.

Liên quan đến đối tượng chịu thuế là xăng các loại, các loại xăng có tỷ lệ phần trăm cồn sinh học khác nhau và có nhiên liệu hóa thạch, không tái tạo được, nên phải sử dụng tiết kiệm. Hầu hết các nước đều thu thuế tiêu thụ đặc biệt đối với mặt hàng xăng, như: Pháp, Đức, Ý, Anh, Hàn Quốc, Australia, Thái Lan, Singapore, Trung Quốc, Campuchia...

Tại Việt Nam, thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt áp dụng với xăng là 10%, xăng sinh học E5 là 8% và xăng sinh học E10 là 7%.

Đại diện Bộ Tài chính cho biết Việt Nam thu thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng các loại từ năm 1995. Việc áp thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng sinh học cũng thấp hơn xăng thông thường, nhằm khuyến khích sử dụng nhiên liệu thân thiện môi trường.

Theo Ủy ban Kinh tế và Tài chính, nếu tiếp cận xăng là các mặt hàng đầu vào, thiết yếu của cuộc sống thì có thể xem xét lại việc đánh thuế tiêu thụ đặc biệt và tính toán tăng thuế bảo vệ môi trường loại nhiên liệu này. Cơ quan soạn thảo và cơ quan thẩm tra sẽ phân tích, có đánh giá và báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, cần thiết sẽ trình hai phương án xin ý kiến đại biểu Quốc hội.

Cho ý kiến tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nêu rõ: việc sửa đổi Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt có ý nghĩa quan trọng, nhận được sự quan tâm từ cộng đồng doanh nghiệp. Quá trình sửa đổi và ban hành luật phải đảm bảo tính chặt chẽ, thuyết phục, hướng đến mục tiêu quản lý hiệu quả và thúc đẩy sự phát triển kinh tế.

Đối với vấn đề thuế suất và mức thuế đối với thuốc lá, rượu, bia, nước giải khát có đường, xe ô tô pick-up chở hàng và xe ô tô hybrid, do còn nhiều ý kiến khác nhau, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Bộ Tài chính và cơ quan thẩm tra tiếp tục trao đổi, tham vấn ý kiến của các bộ, ngành liên quan, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam và các hiệp hội doanh nghiệp để bổ sung thông tin, dữ liệu cho các phương án, báo cáo Quốc hội tại kỳ họp tới.

Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội cũng yêu cầu nghiên cứu làm rõ tác động của các phương án đề xuất trong dự thảo Luật đến sản lượng, giá bán sản phẩm và tỷ trọng thuế trên giá bán lẻ. Đối với việc giảm tiêu dùng, cần có dẫn chứng cụ thể để có báo cáo tiếp thu, giải trình Quốc hội một cách thuyết phục.

Chủ tịch Quốc hội cũng nhấn mạnh nguyên tắc chung là phải hài hòa giữa yêu cầu bảo vệ sức khỏe người dân, mục tiêu thúc đẩy sản xuất kinh doanh, phát triển kinh tế- xã hội, không gây cản trở hoạt động bình thường của doanh nghiệp, đồng thời tham khảo kinh nghiệm quốc tế và đảm bảo phù hợp với điều kiện kinh tế- xã hội của Việt Nam.