Trí tuệ nhân tạo hiện không chỉ xuất hiện ở văn phòng, trên hệ thống Internet mà đã thực sự đi vào đời sống và thay thế dần những công việc của con người. Trong những gian bếp, quá trình tự động hóa cũng đang phát triển nhanh chóng…

Với sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật, thưởng thức ẩm thực được nâng tầm bằng những trải nghiệm mới lạ, độc đáo, kích thích sự tò mò, ham khám phá của thực khách. Trong đó, việc ứng dụng AI, dùng robot thay thế con người chế biến ẩm thực, phục vụ khách hàng... đang được nhiều nước trên thế giới quan tâm.

Nhiều người trong ngành F&B tin rằng, robot nấu ăn có hiệu suất cao, chi phí thấp và ổn định, có thể thay thế đầu bếp ở một số nhà hàng nhỏ hoặc cửa hàng bán đồ ăn nhanh. Cụ thể, các robot này có thể phối hợp các công đoạn với nhau để chế biến các món ăn một cách chính xác và đồng nhất. Máy có thể hoạt động 24/7, giúp giảm chi phí nhân công và tăng hiệu quả trong bếp.

Theo trang SCMP, Sweetgreen là một chuỗi nhà hàng bình dân của Mỹ chuyên phục vụ salad. Tại nhà hàng, nhân viên là con người sẽ xử lý các nhiệm vụ quan trọng như ướp gia vị cho thịt cá, cắt rau cũng như làm nước sốt. Trong khi đó, robot Infinite Kitchen thực hiện trộn salad, đưa món ăn chạy theo băng chuyền, cứ mỗi giờ Infinite Kitchen sẽ cho ra 500 đĩa salad. Bằng cách sử dụng hệ thống tự động này, chuỗi cửa hàng không chỉ nâng cao hiệu quả mà còn giảm đáng kể thời gian chờ đợi của khách hàng.

Một trong những địa điểm Sweetgreen bận rộn nhất ở khu vực Chicago là nhà hàng Willis Tower. Nhà hàng đã được cải tạo mở rộng thêm 40%, diện tích bổ sung gần 100m2 để phù hợp với hệ thống robot làm việc. Tất cả các nhà bếp Infinite Kitchens đầu tiên đều được tự động hóa hoàn toàn – từ khâu đặt hàng đến chế biến thực phẩm. Willis Tower là nhà hàng Sweetgreen thứ 11 áp dụng công nghệ này.

Đầu bếp salad robot của chuỗi nhà hàng này đã được tạp chí Time vinh danh là một trong những phát minh tuyệt vời nhất năm 2023. Quá trình triển khai rộng rãi robot nấu ăn là một phần không thể thiếu đối với tương lai của Sweetgreen và có lẽ là cả ngành công nghiệp nhà hàng nói chung trong tương lai. Những lợi thế của bếp tự động bắt đầu từ việc tiết kiệm chi phí. Trong thông báo quý 3 vào tháng 11, Sweetgreen cho biết họ đã tiết kiệm 7% chi phí lao động tại các nhà hàng có robot Infinite Kitchen năm nay.

Trong khi đó, tại một cửa hàng bán đồ ăn nhanh ở California (Mỹ), robot là lao động chính. Với cánh tay dài và không sợ bỏng, nó có thể chiên khoai tây điệu nghệ và gọn gàng. Ở bếp bên cạnh, một hệ thống nướng burger cũng hoàn toàn tự động, đảm bảo đúng liều lượng và nhiệt độ. Anh Maxi Weschler (Công ty MisoRobotics) cho biết: "Chúng tôi kết hợp 3 công nghệ khác nhau để hỗ trợ người bán hàng. Robot thực sự làm đồ ăn ổn định hơn nhiều".

Misorobotics vốn là công ty chế tạo robot. Họ đã kết hợp với một số công ty công nghệ khác để tạo thành một nhà hàng với dây chuyền tự động hoàn chỉnh, vừa kinh doanh dịch vụ ẩm thực vừa triển lãm bán robot và công nghệ. Theo chia sẻ của anh Maxi, họ không chỉ dừng ở nhà hàng này, sẽ còn có nhiều nhà hàng tương tự như thế này và có những robot làm những món ăn khác.

Tại Trung Quốc, robot nấu ăn trong gian bếp nhà hàng cũng ngày càng trở nên phổ biến. Theo báo cáo của Beijing News, Cục Quản lý thị trường thành phố Bắc Kinh đã chấp thuận giấy phép cung cấp dịch vụ ăn uống hình người cho một công ty khởi nghiệp robot vào tháng 9, mở đường cho các robot hình người thay thế đầu bếp tại các bếp ăn phục vụ ăn uống trên khắp thành phố. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc đang nỗ lực đẩy nhanh quá trình phát triển và ứng dụng robot hình người trong các ngành công nghiệp truyền thống.

Trong đó, công ty khởi nghiệp Botinkit ở Thâm Quyến, Trung Quốc đang quyết tâm hiện thực ý tưởng tạo nên những robot có khả năng nấu những món ăn ngon như đầu bếp con người. Bà Shirley Chen Rui, Giám đốc điều hành của Botinkit, cho biết: "Nhà bếp là ngành công nghiệp lớn nhất thế giới vì mọi người ở khắp mọi nơi đều cần phải ăn. Tuy nhiên, hiện nay nó vẫn là một ngành công nghiệp rất truyền thống, và đó không phải là hướng đi mà thế giới đang hướng tới".

Giải pháp mà Botinkit đưa ra Omni, một robot có thể xào hoặc hầm, thêm gia vị và tự dọn dẹp với sự can thiệp hạn chế của con người. Người vận hành nhà bếp, thay vì một đầu bếp giàu kinh nghiệm, có thể chỉ cần chọn một công thức và làm theo các bước hiển thị trên màn hình cảm ứng để hoàn thành món ăn. Họ cũng có thể vận hành nhiều robot cùng một lúc. Công ty sử dụng AI để đạt được nhiệt độ và gia vị phù hợp trong quá trình nấu ăn. Công ty cũng đang khám phá cách sử dụng AI để tạo ra các công thức nấu ăn đáp ứng khẩu vị thay đổi của các nhà hàng và khách hàng.

Theo Botinkit, việc triển khai robot nấu ăn có thể giúp các nhà hàng cắt giảm 30% chi phí nhân công, cũng như giảm 10% lượng thức ăn và gia vị lãng phí. Bà Chen cũng cho biết, việc bếp số hóa và tự động hóa có giá trị đối với các nhà hàng muốn mở rộng quy mô trên toàn cầu vì chúng duy trì tính đồng nhất của chất lượng thực phẩm và có thể giúp chủ sở hữu quản lý nhượng quyền kinh doanh của mình tốt hơn.

Theo Botinkit, công ty đang hoạt động tại 19 quốc gia, trong đó châu Á là thị trường lớn nhất. Đầu năm nay, công ty đã thành lập chi nhánh tại châu Âu và Mỹ, nơi mà bà Chen cho biết sẽ là thị trường cạnh tranh chính của công ty trong tương lai.

"Trong một thập kỷ nữa, chúng tôi tin rằng ngành công nghiệp nhà hàng sẽ chuyển sang nhà bếp kỹ thuật số, nơi robot và hệ thống thông minh đóng vai trò chủ đạo trong hoạt động, trong khi con người sẽ tập trung vào việc tạo công thức nấu ăn và tạo nên điểm nhấn cá nhân vào các món ăn ở giai đoạn cuối cùng", bà Chen khẳng định.

Tại Việt Nam, mới đây robot đã được đưa vào phục vụ thực khách trong khu vực nhà hàng ăn sáng thuộc khách sạn Premier Pearl Hotel (TP Vũng Tàu). Hai con robot được khách sạn nhập khẩu, có khả năng bưng bê đồ ăn thức uống, thu dọn chén đĩa tại nhà hàng, bưng nước và khăn lạnh mời khách tại sảnh lễ tân... Với ngôn ngữ chính lập trình bằng tiếng Anh, robot có thể được cài đặt để nói nhiều thứ tiếng khác nhau. Bên cạnh đó, robot có thể làm việc liên tục 13 tiếng không cần nghỉ ngơi, hỗ trợ đáng kể công việc tại nhà hàng.