Để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP từ 8% trở lên, các chuyên gia nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kích thích tiêu dùng và chú trọng phát triển khu vực kinh tế tư nhân...

Tại hội thảo “Cơ hội đầu tư trong bối cảnh mới” diễn ra mới đây, TS. Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế trưởng của Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) nhấn mạnh: Để nền kinh tế có thể thực sự bứt phá trong năm 2025, Việt Nam phải tận dụng hiệu quả nhiều nguồn lực khác nhau. Trong quý 1, nền kinh tế được dự báo tăng trưởng khoảng 8%. Điều này có nghĩa Việt Nam phải duy trì mức tăng đều trong phần còn lại của năm, để đạt mục tiêu chính phủ đưa ra là tăng trưởng từ 8% trở lên.

CẦN KÍCH THÍCH HOẠT ĐỘNG TIÊU DÙNG

Vào năm 2024, trong khi xuất khẩu ròng đóng góp khoảng 4% vào tăng trưởng của Việt Nam, thì 2 kênh đầu tư và tiêu dùng là những động lực lớn nhất của nền kinh tế, đóng góp lần lượt 36% và 60% vào mức tăng trưởng 7,09% của năm vừa qua. 

Tuy nhiên, mức đóng góp vào tăng trưởng kinh tế của hoạt động tiêu dùng tại Việt Nam vẫn thấp hơn mức trung bình là 62% của các nền kinh tế lớn khác và đây là một yếu tố cần phải cải thiện.

Trong 2 tháng đầu năm nay, tiêu dùng cũng chỉ tăng 6%, thấp hơn nhiều so với thời kỳ trước đại dịch Covid-19. Điều này cho thấy nhu cầu tiêu dùng của người dân vẫn đang tăng trưởng chậm dù có sự phục hồi.

Bổ sung thêm, ông Võ Hoàng Hải, Phó tổng giám đốc Ngân hàng TMCP Nam Á, cho biết trong giai đoạn trước Covid-19, tăng trưởng tiêu dùng hàng hóa, bán lẻ lên tới 18-19% mỗi năm. Ngay tại trung tâm tiêu dùng lớn nhất cả nước là Thành phố Hồ Chí Minh, trước đây doanh số tiêu dùng lên tới 1 triệu tỷ đồng mỗi năm, nhưng trong 4-5 năm gần đây chỉ dao động quanh ngưỡng 800.000-90.000 tỷ đồng. 

"Tại những nền kinh tế hàng đầu như Trung Quốc, Mỹ, tiêu dùng là một động lực quan trọng đóng góp cho tăng trưởng kinh tế”, ông Lực thông tin; đồng thời kiến nghị Chính phủ cần phải có những biện pháp để kích cầu hoạt động tiêu dùng thông qua học hỏi kinh nghiệm từ các biện giải pháp được những nền kinh tế lớn như Trung Quốc áp dụng.

GIẢI PHÓNG NGUỒN LỰC TỪ KHU VỰC TƯ NHÂN

Đối với động lực tăng trưởng thứ 2 (tiêu dùng), TS. Cấn Văn Lực khuyến nghị cần phải thu hút thêm nguồn vốn của người dân vào các kênh đầu tư khác thay vì việc tích trữ vàng.

Theo đó, việc đầu tư số tiền này vào hoạt động sản xuất kinh doanh sẽ giúp dòng vốn được quay vòng, tạo ra tăng trưởng thực tế. Tuy nhiên, ông Lực cũng cảnh báo người dân cần thận trọng với những kênh đầu tư đem lại lợi nhuận cao, nhưng có thể đi kèm với rủi ro lớn. 

Ngoài nguồn vốn từ người dân, hoạt động đầu tư công là động lực không thể thiếu nếu Việt Nam muốn đạt mục tiêu tăng trưởng trong năm nay. Tính cả vốn chuyển tiếp từ năm 2024, đầu tư công năm nay sẽ đạt gần 900.000 tỷ đồng, tăng 25% so với năm trước. "Việc giải ngân hiệu quả nguồn vốn này sẽ giúp giải quyết những dự án trọng điểm quốc gia, tạo ra ảnh hưởng tới nhiều lĩnh vực của nền kinh tế", ông Lực nhấn mạnh.

Một nhân tố cần được chú trọng phát triển và thay đổi tư duy chính là khối tư nhân, vốn đang đóng góp khoảng 50-51% GDP toàn quốc. Cần tạo điều kiện để kinh tế tự nhân phát triển, để đạt 55% hay thậm chí đến 70% GDP thông qua giảm 30% các thủ tục hành chính, chi phí kinh doanh và quy trình duyệt hồ sơ của doanh nghiệp.

Ngoài ra, cần nâng cấp nhóm các hộ kinh doanh lên thành doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ để tận dụng tiềm năng của khu vực này. Ông Lực cho biết theo tính toán, khu vực kinh tế hộ kinh doanh đóng góp 23% GDP của Việt Nam, gần tương đương các doanh nghiệp tư nhân. 

Để khai phá tiềm năng của khu vực hộ kinh doanh này, Chính phủ cần cân nhắc miễn thuế từ 3-5 năm đầu cho nhóm này. Bên cạnh đó, có thể đơn giản hóa những yêu cầu để nhóm này chuyển đổi thành doanh nghiệp như không cần bộ máy quá cồng kềnh hay hội đồng quản trị, ban điều hành ban kiểm soát, giúp tinh gọn bộ máy đúng với tính chất của doanh nghiệp.

Nếu có thể đưa nhóm hộ kinh doanh thành doanh nghiệp thì có thể giúp Việt Nam hoàn thành mục tiêu có 1,5 triệu doanh nghiệp trong những năm tới và thậm chí là 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030.