Thỏa thuận Brexit lại bị Quốc hội “gạt phăng”, Anh chìm sâu vào khủng hoảng

Quốc hội Anh ngày 12/3 một lần nữa từ chối thỏa thuận mà Thủ tướng Theresa May đạt được với Liên minh châu Âu (EU) về việc nước này ra khỏi khối, hay còn gọi là Brexit. Diễn biến này đẩy nước Anh chìm sâu hơn vào khủng hoảng và buộc Quốc hội trong vòng vài ngày nữa phải đưa ra lựa chọn giữa Brexit không thỏa thuận hoặc hoãn Brexit.

Theo tin từ Reuters, với 391 phiếu chống và 242 phiếu thuận, thỏa thuận Brexit của bà May một lần nữa không thể vượt qua cửa Quốc hội Anh. Trước đó, vào tháng 1, một thỏa thuận Brexit khác của vị Thủ tướng cũng đã bị Quốc hội Anh thẳng thừng bác bỏ.

Thỏa thuận vừa được đưa ra bỏ phiếu là kết quả của cuộc đàm phán phút chót giữa bà May với các nhà lãnh đạo EU vào hôm thứ Hai, với một số điều chỉnh nhằm xoa dịu sự phản đối của một số nghị sỹ, đặc biệt là một bộ phận nghị sỹ thuộc Đảng Bảo thủ cầm quyền. Tuy nhiên, nỗ lực này của bà May đã không mang lại kết quả.

Cuộc bỏ phiếu vừa diễn ra đã đẩy nền kinh tế lớn thứ năm thế giới vào một tình thế chưa từng có tiền lệ và chẳng có một hướng đi rõ ràng nào cho những ngày tới. Các lựa chọn của nước Anh vào thời điểm này bao gồm rời EU không có thỏa thuận, trì hoãn Brexit qua mốc 29/3, tổ chức bầu cử sớm, hoặc thậm chí là tiến hành một cuộc trưng cầu dân ý nữa.

Thậm chí, bà May cũng có thể cố gắng thêm một lần thứ ba để giành sự ủng hộ của Quốc hội, hy vọng rằng những nghị sỹ theo chủ nghĩa hoài nghi về EU trong Đảng Bảo thủ - những người phản đối mạnh nhất thỏa thuận bà đạt được với EU - có thể thay đổi quan điểm nếu họ nhận thấy khả năng Anh ở lại trong khối tăng lên.

Với kết quả cuộc bỏ phiếu ngày thứ Ba như vậy, Quốc hội Anh sẽ tiến hành một cuộc bỏ phiếu nữa vào ngày thứ Năm để quyết định nước này có ra khỏi khối thị trường chung lớn nhất thế giới mà không có thỏa thuận, hay còn gọi là Brexit cứng. Đây là một kịch bản mà giới lãnh đạo doanh nghiệp đã cảnh báo sẽ gây hỗn loạn trên các thị trường và chuỗi cung ứng.

Bà May nói rằng Quốc hội Anh đang ở trong tình trạng bế tắc. "Quốc hội muốn rút lại ý định rời EU, muốn trưng cầu dân ý lần thứ hai, hay muốn Brexit có thỏa thuận nhưng không phải thỏa thuận này?" bà đặt câu hỏi.

EU nói rằng nguy cơ Brexit không thỏa thuận đã tăng cao, nhưng khối này sẽ không đàm phán thêm với London về các điều khoản cho cuộc "ly dị" giữa hai bên. "Sẽ không có cơ hội lần thứ ba", Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Jean-Claude Juncker cảnh báo hôm thứ Hai, sau khi đạt thỏa thuận mới nhất với bà May.

Trong phiên giao dịch ngày thứ Ba, tỷ giá đồng Bảng có lúc giảm hơn 2%, còn hơn 1,3 USD đổi 1 Bảng.

Những người ủng hộ Brexit lập luận rằng, Brexit không thỏa thuận có thể gây một số bất ổn trong ngắn hạn, nhưng về dài hạn sẽ cho phép Anh đẩy mạnh phát triển kinh tế và tìm kiếm những thỏa thuận thương mại tốt hơn với các quốc gia trên thế giới. Mặc dù vậy, Quốc hội Anh - dù phản đối những thỏa thuận bà May đạt được với EU - cũng cương quyết phản đối việc Brexit không có thỏa thuận.

Nếu Brexit bị hoãn, thì nhiều khả năng Chính phủ Anh đề nghị hoãn qua cuối tháng 5, thời điểm mà Anh phải tham gia vào cuộc bầu cử Nghị viện châu Âu.

Trong cuộc trưng cầu dân ý Brexit tổ chức vào năm 2016, cử tri Anh bỏ phiếu với tỷ lệ 52% chọn ra khỏi EU và 48% chọn ở lại. Cuộc trưng cầu dân ý đó không chỉ làm lộ ra những chia rẽ sâu sắc trên chính trường mà cả trong xã hội Anh.