Thủ tướng: “Không thể để con công nhân thất học”

Không thể để công nhân đi làm cả ngày, còn đi làm thêm, dốc hết sức mà con em lại không có chỗ học, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói trước 3.000 công nhân lao động tại nhà thi đấu tỉnh Đồng Nai, sáng 30/4.

Có mặt tại đây, không chỉ có công nhân ở Đồng Nai mà còn có nhiều người đến từ Tp.HCM và nhiều tỉnh khu vực phía Nam.

Trong thời gian khoảng một giờ, Thủ tướng đã trả lời 9 câu hỏi của công nhân về nhiều vấn đề liên quan đến đời sống, việc làm của họ.

Lương chưa đủ sống

Theo một công nhân ở Đồng Nai thì tiền lương tối thiểu của công nhận lao động hiện nay còn thấp, lương tối thiểu cao nhất ở vùng 1 mới chỉ có 3,5 triệu đồng/tháng, ở vùng 4 là 2,4 triệu đồng/tháng. Điều này dẫn đến thu nhập của người lao động chưa đủ mức sống tối thiểu.

Chính phủ có những giải pháp gì để nâng cao tiền lương, thu nhập cho công nhân lao động trong thời gian tới là câu hỏi dành cho Thủ tướng.

Thủ tướng nói, đời sống công nhân, đặc biệt là tiền lương, thu nhập của công nhân lao động luôn được Đảng, Nhà nước, Chính phủ quan tâm. Trên đường vào hội trường ông đã hỏi về thu nhập của các anh chị em công nhân, có người thu nhập 5 triệu, có công nhân thu nhập 10 triệu.

Tuy vậy, theo Thủ tướng thì đời sống của công nhân vẫn còn rất nhiều khó khăn. Khi điều chỉnh lương tối thiểu năm 2016, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đề nghị tăng lên 14%. Có ý kiến cho rằng tăng vậy không hợp lý, đề nghị chỉ tăng 6% hay 10%. Trước vấn đề này, Hội đồng tiền lương quốc gia đã quyết định tăng 12%.

Mức tăng này là hợp tình hợp lý, làm cho công nhân ở các khu vực có đời sống tốt hơn. Điều quan trọng, theo Thủ tướng, là năm 2015 lạm phát chỉ có 0,63% nên đảm bảo được ý nghĩa thực của tiền lương.

“Đây là cố gắng rất lớn, mặc dù chúng tôi hiểu rằng một bộ phận đời sống công nhân còn khó khăn”, Thủ tướng nói.

Ông cũng cho biết, sắp tới, khi tăng lương tối thiểu năm 2017, Hội đồng tiền lương quốc gia sẽ xem xét, làm sao đúng với quy định tại Bộ luật Lao động và phải đáp ứng được nhu cầu sống tối thiểu của người lao động.

Một trong những nỗi lo của công nhân là lương tăng, giá cũng tăng, Chính phủ có cách gì kìm chế tăng giá mỗi khi tăng lương là câu hỏi tiếp theo dành cho người đứng đầu Chính phủ.

Thủ tướng trả lời, Nhà nước sẽ giữ chỉ tiêu lạm phát, nếu giá tăng thì sẽ có biện pháp bình ổn giá. Năm 2015 lạm phát 0,63%, lương tối thiểu vùng tăng 12%. Khi điều chỉnh lương tối thiểu, cơ quan chức năng cần giám sát việc tăng lương đúng quy định, kiểm soát tăng giá, không để lương công nhân tăng không kịp với tăng giá, đời sống công nhân sẽ tốt hơn, ông nói.

Băn khoăn nhà ở, nhà trẻ

Một nữ công nhân ở Long An bày tỏ với Thủ tướng, với thu nhập còn thấp như hiện nay, việc có thể tích lũy để mua một ngôi nhà nhỏ vẫn là ước mơ. Bên cạnh đó, việc gửi con ở nhà trẻ vẫn là vấn đề bức xúc của công nhân. Chính phủ sẽ có những giải pháp gì để giải quyết tình trạng này?

Thừa nhận vấn đề nhà trẻ, nhà ở cho công nhân vẫn còn nhiều bất cập, Thủ tướng ghi nhận ý kiến công nhân và cho biết sẽ chỉ đạo các khu công nghiệp, các địa phương chăm lo cho công nhân, khi xây dựng các khu công nghiệp cần đi liền với các thiết chế văn hoá.

Sẽ có chính sách hỗ trợ để anh chị em công nhân tiếp cận được nguồn vốn vay mua nhà ở xã hội. Làm sao để tất cả anh chị em công nhân đều tiếp cận được nhà ở xã hội, mọi khu công nghiệp đều có nhà trẻ, trường mẫu giáo, không thể để công nhân đi làm cả ngày, còn làm thêm dốc hết sức mà con em lại không có chỗ học.

Cũng liên quan đến đời sống tinh thần, công nhân ở Tiền Giang phản ánh, phần lớn công nhân lao động ở trong các khu công nghiệp hiện nay đều là những người xa quê và trong độ tuổi thanh niên, nên nhu cầu về giải trí, văn hóa, sau giờ làm việc rất lớn. Thủ tướng có giải pháp gì để giải quyết vấn đề này?

Khẳng định giải trí, văn hóa là nhu cầu chính đáng của mọi người dân và cả công nhân, Thủ tướng cho biết Chính phủ đã có đề án về phát triển đời sống văn hóa tinh thần và triển khai trên phạm vi cả nước, có một số nơi làm tốt như Vĩnh Phúc, Đồng Nai, Bình Dương nhưng phải thừa nhận là có nhiều nơi làm chưa tốt.

Thủ tướng cũng nhấn mạnh, cuộc gặp hôm nay, có Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương, Bí thư thành ủy Tp.HCM, Bí thư tỉnh ủy Đồng Nai… cần phải lắng nghe ý kiến của công nhân để giải quyết.

Ông cũng yêu cầu tất cả các địa phương cần xây dựng thiết chế văn hoá trong khu dân cư, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam có trách nhiệm kiểm tra các thiết chế này ở tỉnh, thành đã thực sự được đi vào đời sống chưa.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc tặng quà cho đại diện công nhân tại các khu công nghiệp - Ảnh: Mỹ An.

Nợ bảo hiểm xã hội, giải quyết thế nào?

Thưa Thủ tướng, hiện nay có nhiều doanh nghiệp không đóng bảo hiểm xã hội cho người lao động khiến cho công nhân lao động bị thiệt hại về lâu dài khi nghỉ hưu không có lương hưu. Thủ tướng có biện pháp gì để doanh nghiệp phải đóng bảo hiểm xã hội đầy đủ cho người lao động không? Một công nhân đến từ Bà Rịa - Vũng Tàu hướng về Thủ tướng.

Nhấn mạnh bảo hiểm xã hội là một trong ba trụ cột của an sinh xã hội, Thủ tướng cho biết lần đầu tiên trong Bộ luật Hình sự sửa đổi có quy định về tội danh trốn đóng bảo hiểm xã hội. Người trốn đóng Bảo hiểm xã hội có thể bị xử phạt cao nhất đến 7 năm tù, doanh nghiệp trốn đóng bảo hiểm xã hội bị xử phạt đến 3 tỷ đồng. Đây là chế tài nghiêm để bảo vệ quyền lợi cho người lao động.

Một nữ công nhân đến từ Bình Phước nói, hiện nay bữa ăn công nghiệp chất lượng thấp, thực phẩm bẩn lại tràn lan trên thị trường, công nhân rất lo sợ doanh nghiệp mua thực phẩm không đảm bảo vệ sinh để phục vụ bữa ăn cho công nhân. Giải pháp để kiểm soát được tình hình này là câu hỏi nữ công nhân dành cho Thủ tướng.

Ông đến gần nữ công nhân và trả lời, cần phải công khai chất lượng, giá cả từng ký thịt, cân gạo trong bữa cơm công nhân.

Công đoàn cơ sở phải công khai thực đơn, giá cả từ bữa ăn của công nhân tại nhà máy. Dù bữa ăn 10 ngàn đồng hay 15 ngàn đồng cũng phải công khai. Quyết không để thất thoát từng cân thịt, ký gạo, bữa ăn công nhân bị bớt xén.

Với an toàn vệ sinh thực phẩm, Thủ tướng nhấn mạnh nếu để xảy ra ngộ độc thì phải điều tra quy trách nhiệm đến cùng.

Nơi nào để thực phẩm bấn thì chính quyền địa phương phải chịu trách nhiệm, ông nhấn mạnh.

Câu hỏi của công nhân liên quan đến tay nghề, đào tạo nghề để tự tin hội nhập cũng được Thủ tướng hồi âm ngay.

Cuối cùng, một công nhân Đồng Nai hỏi với kinh nghiệm bản thân và như một người cha, người chú, Thủ tướng có lời khuyên nào dành cho công nhân lao động?

Cần cù sẽ quyết định thành công, “Có công mài sắt, có ngày nên kim”, muốn thành công phải kiên trì, quyết tâm theo nghề bởi “Nhất nghệ tinh, nhất thân vinh”, Thủ tướng chia sẻ.

Theo ông, không chỉ công nhân mà cả những giám đốc sở ngành, bộ trưởng, bất cứ ai, đã lựa chọn công việc của mình thì phải chuyên tâm đi theo, hết sức, hết lòng với nó thì mới thành công.