Việt Nam sẽ tăng mua nông sản từ Hoa Kỳ, hướng tới cân bằng thương mại giữa hai nước

Ngày 2/6/2025, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Đỗ Đức Duy dẫn đầu đoàn công tác với gần 50 cơ quan, doanh nghiệp, hiệp hội ngành nông sản Việt Nam đã đặt chân đến Hoa Kỳ. Dự kiến trong những ngày 3-7/6/2025, đoàn sẽ làm việc, tìm hiểu cơ hội xúc tiến thương mại, nhập khẩu hàng nông, lâm, thủy sản của Hoa Kỳ, lần lượt tại các bang Iowa, Ohio và Washington D.C.

THẮT CHẶT QUAN HỆ ĐỐI TÁC CHIẾN LƯỢC TOÀN DIỆN

Thông tin từ Hoa Kỳ, Bộ trưởng Đỗ Đức Duy cho biết chuyến thăm nhằm củng cố quan hệ thương mại song phương, tìm hiểu cơ hội tăng cường nhập khẩu nông, lâm, thủy sản của Hoa Kỳ hướng tới cân bằng cán cân thương mại giữa hai nước. Các doanh nghiệp Việt Nam đã sẵn sàng tìm kiếm các đối tác Hoa Kỳ để mua các mặt hàng có thế mạnh của nông nghiệp Hoa Kỳ như nguyên liệu thức ăn chăn nuôi, phân bón và thuốc bảo vệ thực vật sinh học, sản phẩm thịt, thủy sản nước lạnh, gỗ nguyên liệu.

Các doanh nghiệp Việt Nam kỳ vọng bên cạnh việc mua hàng, sẽ có điều tiếp nhận chuyển giao các giải pháp khoa học - công nghệ để cải thiện chuỗi giá trị nông sản. Việt Nam và Hoa Kỳ đều là những nước có thế mạnh về nông nghiệp nhưng có tính chất bổ trợ lẫn nhau, không cạnh tranh trực tiếp.

“Điều quan trọng nhất là với sự vào cuộc của Chính phủ hai bên, nông nghiệp Việt Nam và Hoa Kỳ ngày càng kết nối chặt chẽ, chia sẻ chung chuỗi cung ứng, qua đó nâng cao năng lực cạnh tranh, hỗ trợ cho lợi ích của người sản xuất và tiêu dùng mỗi nước”, Bộ trưởng nhấn mạnh. Đồng thời, Bộ trưởng  cho biết các doanh nghiệp nông nghiệp Việt Nam đã và đang chung tay mạnh mẽ cùng Chính phủ tăng mua hàng nông, lâm, thủy sản Hoa Kỳ có thế mạnh, làm hài hòa cán cân thương mại song phương, qua đó gắn kết chặt chẽ chuỗi cung ứng nông, lâm, thủy sản của hai nước, góp phần đảm bảo an ninh lương thực toàn cầu.

Việt Nam có những nhà nông hiện đại, không ngừng chuyên nghiệp hóa, chuyển đổi sản xuất. Các doanh nghiệp, hợp tác xã, nông dân có tay nghề và tri thức, sẵn sàng tiếp nhận kỹ thuật tiên tiến từ Hoa Kỳ để gia tăng sản xuất, đảm bảo cung ứng thị trường gắn với bảo vệ môi trường. Nguồn nguyên liệu có chất lượng và hàm lượng khoa học, công nghệ cao của Hoa Kỳ có thể làm đòn bẩy cho Việt Nam phát triển các chuỗi cung ứng có năng lực cạnh tranh.

Trước đó, đánh dấu kỷ niệm tròn một năm thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện Việt Nam – Hoa Kỳ, đoàn doanh nghiệp nông nghiệp Hoa Kỳ lớn nhất trong lịch sử đã có chuyến thăm Hà Nội vào tháng 9/2024. Chuyến thăm do Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) Alexis Taylor dẫn đầu, đã thể hiện quan tâm sâu sắc của các doanh nghiệp Hoa Kỳ đối với thị trường Việt Nam. Phái đoàn Hoa Kỳ quy tụ đại diện chính quyền 9 bang cùng 35 doanh nghiệp và 25 hiệp hội ngành hàng tiêu biểu.

VIỆT NAM ĐÃ TẠO ĐIỀU KIỆN THUẬN LỢI CHO DOANH NGHIỆP HOA KỲ THÂM NHẬP THỊ TRƯỜNG

Tiến sĩ Nguyễn Đỗ Anh Tuấn, Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam, cho hay ngành nông nghiệp Việt Nam đã và đang chủ động thúc đẩy mạnh mẽ quan hệ hợp tác với các đối tác Hoa Kỳ cả ở Liên bang, cấp bang, hiệp hội, doanh nghiệp. Ở cấp chính quyền, rất nhiều thỏa thuận đã được ký kết giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam với các cơ quan chức năng, chính quyền các bang của Hoa Kỳ.

Ở cấp độ hiệp hội và doanh nghiệp, từ đầu năm 2020 đến nay đã có 18 Bản ghi nhớ của các doanh nghiệp Việt Nam mua hàng nông, lâm, thủy sản của Hoa Kỳ, với tổng giá trị 6 tỷ USD, trong đó đã thực hiện được 3 tỷ USD.

Thời gian qua, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà sản xuất Hoa Kỳ thâm nhập thị trường Việt Nam. Việt Nam đã hoàn tất thủ tục đăng ký cho 509 doanh nghiệp sản xuất thịt, sản phẩm thịt và 232 doanh nghiệp xuất khẩu thủy sản vào Việt Nam. Tới thời điểm này, không còn hồ sơ tồn đọng chưa xử lý. Hai nước cũng đang tích cực mở cửa thị trường trái cây song phương, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp xuất khẩu trái cây cũng như người tiêu dùng được thưởng thức hương vị thơm ngon và đặc trưng của xứ nhiệt đới, ôn đới.

Việt Nam cũng là một trong 8 nước châu Á đầu tiên chấp nhận các sản phẩm giống cây trồng áp dụng công nghệ sinh học của Hoa Kỳ. Đến nay chấp thuận phê duyệt tất cả 61 hồ sơ đăng ký của các doanh nghiệp Hoa Kỳ. Hai bên đã thống nhất phương pháp, quy trình, thủ tục kiểm dịch động thực vật và an toàn thực phẩm một cách minh bạch và tiện lợi, tạo điều kiện tốt nhất cho mở cửa thị trường hàng nông, lâm, thủy sản của hai nước.

Đồng thời, Nghị định 73/2025/NĐ-CP mới ban hành ngày 31/3/2025 cũng giảm thuế về bằng 0% cho các mặt hàng xuất khẩu nông, lâm, thủy sản có thể mạnh của Hoa Kỳ.

Trao đổi với báo chí Việt Nam, đại diện của USDA đã khẳng định: “Bất kỳ sự mất cân bằng thương mại nông nghiệp nào phần lớn đều phụ thuộc vào từng ngành cụ thể và chịu ảnh hưởng của các yếu tố như chính sách quản lý, nhu cầu người tiêu dùng và động lực chuỗi cung ứng. Đảm bảo tiếp cận thị trường bình đẳng và giảm thuế quan vẫn là những ưu tiên hàng đầu để duy trì tăng trưởng thương mại dài hạn”.

Theo Tiến sĩ Nguyễn Đỗ Anh Tuấn, việc Chính quyền Tổng thống Trump công bố áp thuế 10% từ ngày 2/4/2025 và khả năng áp thuế đối ứng lên mức 46% từ ngày 9/7/2025 đối với hàng xuất khẩu của Việt Nam vào Hoa Kỳ gây quan ngại sâu sắc cho không chỉ doanh nghiệp Việt Nam mà cả các doanh nghiệp Hoa Kỳ.

"Bên cạnh việc bào mòn biên lợi nhuận, suy giảm năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp cả hai bên, làm tăng giá hàng nông, lâm, thủy sản thiết yếu cho người tiêu dùng Hoa Kỳ. Việc áp thuế đối ứng quá cao sẽ gây đứt gãy chuỗi cung ứng nông, lâm, thủy sản mà doanh nghiệp và Chính phủ hai nước đã nỗ lực gây dựng trong thời gian vừa qua", Tiến sĩ Nguyễn Đỗ Anh Tuấn cảnh báo.

Đồng thời, Tiến sĩ Nguyễn Đỗ Anh Tuấn cho rằng nông, lâm, thủy sản là hàng hóa thiết yếu, việc tăng giá của mặt hàng này có ảnh hưởng rất bất lợi cho tầng lớp tiêu dùng bình dân Hoa Kỳ.