Vụ đại án ở Bình Dương: Có động cơ vun vén lợi ích cục bộ địa phương

Chiều 19/8, phiên tòa xét xử 28 bị cáo trong vụ án thất thoát đất vàng tại Bình Dương tiếp tục với phần tranh luận. Trước khi bước vào phần đối đáp, đại diện Viện kiểm sát luận tội và đề nghị mức án đối với các bị cáo.

CÓ ĐỘNG CƠ VỤ LỢI, VUN VÉN LỢI ÍCH CỤC BỘ ĐỊA PHƯƠNG

Theo Viện kiểm sát, bị cáo Nguyễn Văn Minh giữ vai trò là Chủ tịch HĐTV kiêm Tổng giám đốc Tổng công ty Sản xuất – Xuất nhập khẩu Bình Dương (mã PRT) là người chịu trách nhiệm chính và cao nhất trong việc điều hành hoạt động, quản lý tài sản của nhà nước tại PRT. Tuy nhiên, với động cơ vụ lợi, bị cáo Minh đã lợi dụng chức vụ, quyền hạn của mình để thao túng hoạt động của HĐTV công ty theo mục đích cá nhân, vi phạm các quy định pháp luật một cách có chủ ý để vun vén cho lợi ích cá nhân và người thân trong gia đình.

Theo cáo trạng, bị cáo Minh thực hiện 3 hành vi sai phạm là chuyển nhượng trái phép khu đất 43ha cho Công ty Tân Phú, không xác định giá trị quyền sử dụng đất 145ha khi cổ phần hóa đồng thời quyết định chủ trương mua bán, chuyển nhượng 10% cổ phần của Công ty Tân Thành để tham ô tài sản. Khi vụ việc bị phát hiện, bị cáo chỉ đạo hủy bỏ hợp đồng chuyển nhượng vốn góp trên để che dấu hành vi phạm tội.

Khi xem xét, VKS đánh giá bị cáo Minh có nhiều thành tích, được tặng thưởng nhiều Huân, Huy chương, bằng khen và khắc phục toàn bộ số tiền tham ô tài sản.

Đối với bị cáo Trần Văn Nam (cựu Bí thư Tỉnh ủy Bình Dương), Viện kiểm sát cho rằng bị cáo trải qua công tác tại nhiều vị trí, lẽ ra bị cáo phải gương mẫu thực thi công vụ. Tuy nhiên, trong vụ án này thể hiện rõ động cơ vụ lợi, vun vén cho lợi ích cục bộ trong phạm vi địa phương nên bị cáo không thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ được giao mà còn thực hiện hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Khi phát hiện sai phạm tại PRT, bị cáo không ngăn chặn mà còn đồng tình, bao che, chỉ đạo ban hành một số văn bản của Tỉnh ủy Bình Dương để hợp thức cho sai phạm của bị cáo Minh.

Cụ thể, trong giai đoạn giữ chức Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương, bị cáo Nam ký văn bản chấp thuận áp đơn giá đất năm 2006 để tính thu tiền sử dụng đất khi giao khu đất 43ha và 145ha cho PRT năm 2012,2013 khiến nhà nước thất thoát hơn 761 tỷ đồng.

Khi PRT cổ phần hóa, bị cáo Nam biết PRT đã chuyển nhượng khu đất 43ha cho Công ty Tân Phú nhưng không yêu cầu doanh nghiệp hủy bỏ hợp đồng để bảo toàn vốn. Bị cáo còn chỉ đạo và quyết định cho PRT tiếp tục chuyển nhượng 30% vốn góp tại Công ty Tân Phú cho Công ty Âu Lạc dẫn đến hậu quả là quyền sở hữu của nhà nước tại khu đất trên bị chuyển sang công ty tư nhân, khiến nhà nước thất thoát hơn 984 tỷ đồng.

Theo Viện kiểm sát, cáo trạng truy tố bị cáo về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí là không oan, đúng người, đúng pháp luật. Bị cáo phải chịu trách nhiệm chính về quyết định và chỉ đạo của mình. Viện kiểm sát cũng xem xét các tình tiết giảm nhẹ như bị cáo có nhiều thành tích, được tặng thưởng nhiều Huân, Huy chương, bằng khen, thành khẩn khai báo…

ĐỀ NGHỊ MỨC ÁN CỤ THỂ

Theo đó, đại diện VKS đã đề nghị HĐXX tuyên phạt các bị cáo: Nguyễn Văn Minh (cựu Chủ tịch HĐQT của PRT) mức án từ 14 đến 15 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí; 15-16 năm tù về tội Tham ô tài sản. Tổng hợp hình phạt từ 29-30 năm tù.

Cùng các tội danh trên, bị cáo Trần Nguyên Vũ (cựu Tổng giám đốc PRT) từ 24-26 năm tù. Bị cáo Huỳnh Thanh Hải (cựu Chủ tịch Công ty đầu tư và quản lý dự án Bình Dương) từ 21-23 năm tù.

Nhóm tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí, bị cáo Trần Văn Nam – cựu Bí Thư Tỉnh ủy Bình Dương từ 9-10 năm tù; Trần Thanh Liêm (cựu Chủ tịch UBND tỉnh Bình Dương) từ 9-10 năm tù. Các bị cáo còn lại từ 3-7 năm tù.

Nhóm tội Tham ô tài sản, bị cáo Võ Hồng Cường (cựu Chủ tịch HĐQT Công ty Hưng Vượng) từ 6-7 năm tù, Nguyễn Thục Anh (cựu Chủ tịch HĐQT Công ty Phát triển - con gái Nguyễn Văn Minh) và Trần Đình Như Ý (vợ bị cáo Võ Hồng Cường) từ 3-4 năm tù.

GIẢI QUYẾT TRÁCH NHIỆM DÂN SỰ RA SAO?

Về trách nhiệm dân sự, đại diện Viện kiểm sát cho rằng căn cứ Điều 48 Bộ luật Hình sự năm 2015, đề nghị tuyên trả lại khu đất trên cho chủ sở hữu là Tỉnh ủy Bình Dương để xử lý theo quy định pháp luật. Do khu đất đã được thu hồi nên không buộc các bị cáo phải có trách nhiệm bồi thường. Còn liên quan đến quyền lợi của các bên liên quan sẽ được giải quyết theo quy định pháp luật.

Tại khu đất 145ha, tại tòa, đại diện Tỉnh ủy Bình Dương cho biết, các bên liên quan gồm Công ty Hưng Vượng, Công ty Phát triển, PRT, Công ty Tân Thành đã thống nhất trả lại khu đất trên và Tỉnh ủy Bình Dương sẽ hoàn trả cho các cổ đồng phần vốn góp bằng giá trị ban đầu. Viện kiểm sát thấy rằng, ý kiến trên là phù hợp nên đề nghị tuyên trả lại khu đất vàng cho Tỉnh ủy Bình Dương.

Đối với việc nhà nước thất thoát tiền sử dụng đất tại 2 khu đất trên, Viện kiểm sát cho rằng PRT đã khắc phục hơn 200 tỷ đồng. Do đó, cần buộc tổng công ty phải nộp số tiền nghĩa vụ tài chính còn lại là hơn 560 tỷ đồng vào ngân sách nhà nước.