Ấn Độ đã chi hàng chục tỷ USD và áp dụng nhiều biện pháp can thiệp để kìm đà mất giá của đồng rupee, trong bối cảnh giá dầu tăng cao và dòng vốn ngoại rút khỏi thị trường…

Theo tờ Financial Times, kể từ tháng 6, Ngân hàng Trung ương Ấn Độ (RBI) đã sử dụng khoảng 90 tỷ USD để hỗ trợ đồng rupee. Thông tin này đến từ hai chuyên gia giao dịch ngoại hối tại các ngân hàng nắm rõ hoạt động can thiệp. Số tiền trên nằm trong tổng số hơn 140 tỷ USD mà RBI huy động từ cộng đồng người Ấn Độ ở nước ngoài.

RBI đã bán USD trên thị trường giao ngay, đồng thời thực hiện các giao dịch hoán đổi tiền tệ để hút bớt thanh khoản dư thừa.

“Họ đã can thiệp rất mạnh tay”, một trong hai chuyên gia nói với Financial Times.

Từ đầu năm đến nay, đồng rupee đã mất 5% giá trị so với USD, thuộc nhóm đồng tiền giảm giá mạnh nhất châu Á. Nguyên nhân chủ yếu đến từ biến động của giá dầu và dòng vốn của nhà đầu tư nước ngoài.

Là một trong những nước tiêu thụ dầu lớn nhất thế giới, Ấn Độ chịu sức ép lớn khi chiến tranh Mỹ - Iran đẩy giá dầu thô lên cao, khiến chi phí nhập khẩu năng lượng tăng mạnh. Bên cạnh đó, nhà đầu tư nước ngoài bán ra cổ phiếu Ấn Độ với quy mô kỷ lục, càng gia tăng áp lực mất giá lên đồng rupee.

Trong tháng 10, khi đồng rupee tiến sát mức thấp kỷ lục mới, RBI bất ngờ công bố một loạt biện pháp nhằm kiềm chế biến động tỷ giá.

Cụ thể, cơ quan này mở một kênh riêng để trực tiếp đáp ứng nhu cầu mua USD của các công ty dầu khí quốc doanh, qua đó giảm áp lực mua ngoại tệ trên thị trường giao ngay.

RBI cũng hạ ngưỡng giá trị giao dịch phái sinh liên quan đến đồng rupee mà nhà đầu tư được phép thực hiện không cần chứng minh nhu cầu phòng ngừa rủi ro thực tế. Điều này đồng nghĩa với việc các giao dịch có giá trị thấp hơn trước cũng phải đáp ứng yêu cầu chứng minh nhu cầu phòng ngừa rủi ro. Ngoài ra, các ngân hàng được phép kinh doanh ngoại hối phải duy trì tại RBI một khoản dự trữ tiền mặt bằng 20% giá trị các hợp đồng kỳ hạn ngoại tệ.

Trước đó, RBI đã hạn chế vị thế bán khống đồng rupee và thu hút tiền gửi từ người Ấn Độ ở nước ngoài. Kết hợp với những bước đi này, các biện pháp mới đã giúp đồng nội tệ phục hồi phần nào.

Tính chung cả tuần trước, đồng tiền này gần như đi ngang, sau khi tăng 1,4% trong tuần kết thúc ngày 16/10.

Đồng rupee còn được hỗ trợ bởi dòng vốn ngoại đổ vào đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) của công ty viễn thông Jio Platforms. Đây nhiều khả năng sẽ là thương vụ niêm yết lớn nhất từ trước đến nay tại Ấn Độ.

Dù vậy, các chuyên gia ngân hàng và nhà kinh tế cho rằng RBI khó có thể tiếp tục sử dụng dự trữ ngoại hối với tốc độ hiện nay. Từ mức đỉnh 785 tỷ USD hồi đầu tháng 9, dự trữ ngoại hối của cơ quan này đã giảm khoảng 60 tỷ USD.

Bên cạnh đó, số liệu chính thức cho thấy lượng USD mà RBI cam kết sẽ phải chi trả trong tương lai theo các hợp đồng kỳ hạn đã tăng mạnh, từ khoảng 137 tỷ USD trong tháng 7 lên 200 tỷ USD trong tháng 8.

“Cách làm này không bền vững. Dự trữ ngoại hối là có hạn, trong khi nghĩa vụ từ các hợp đồng kỳ hạn rất lớn. RBI sẽ không sử dụng dự trữ đến mức khiến thị trường lo ngại về quy mô dự trữ còn lại”, ông Dhiraj Nim, nhà kinh tế kiêm chuyên gia chiến lược ngoại hối tại tập đoàn ngân hàng ANZ Group ở Mumbai, nhận định với Financail Times.

Theo ông Nim, RBI cũng ngần ngại tăng mạnh lãi suất để hỗ trợ đồng rupee vì lo ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế. Trong quý kết thúc vào cuối tháng 6, GDP của Ấn Độ tăng 7,8% so với cùng kỳ năm trước, thấp hơn so với mức 8,6% của quý liền trước.

“Tăng lãi suất điều hành sẽ tác động rộng hơn đến nền kinh tế. Đó là lý do RBI ngần ngại tăng lãi suất mạnh tay”, ông Nim giải thích.

Trong tháng 10, RBI nâng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm, lên 5,5%, đánh dấu lần tăng đầu tiên kể từ năm 2023. Quyết định được đưa ra sau khi lạm phát tại nước này tăng lên 5,5% trong tháng 9, tiến gần mức trần 6% trong biên độ mục tiêu lạm phát 2-6% của RBI.

Ông Nim cảnh báo RBI có thể phải tăng lãi suất mạnh hơn nếu thị trường ngoại hối có những biến động mạnh hơn. Theo đánh giá của ông, cơ quan này dường như đã chọn mức 97 rupee đổi 1 USD làm ngưỡng bảo vệ đồng nội tệ và sẽ không để tỷ giá vượt mức này.

Về phía RBI, trong cuộc trả lời phỏng vấn truyền thông trong nước vào tháng 10, Thống đốc Sanjay Malhotra tái khẳng định cam kết giữ ổn định đồng rupee. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh ngân hàng trung ương không theo đuổi một mức tỷ giá hay biên độ tỷ giá cụ thể.

Ông Malhotra cũng bác bỏ ý kiến cho rằng các biện pháp mới là một hình thức kiểm soát vốn. Theo ông, mục tiêu là bảo đảm thị trường ngoại hối phục vụ nhu cầu phòng ngừa rủi ro thực tế, thay vì hoạt động đầu cơ.

Phát biểu tại cuộc họp báo ở Mumbai ngày thứ Tư (21/10), ông Krishna Srinivasan, Giám đốc Ban châu Á - Thái Bình Dương của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), cho rằng Ấn Độ nên để tỷ giá biến động linh hoạt. Theo ông, đây cần là tuyến phòng thủ đầu tiên của nền kinh tế trước cú sốc giá dầu hiện nay.

Trong khi đó, ông Miguel Chanco, nhà kinh tế trưởng phụ trách các thị trường mới nổi châu Á tại công ty nghiên cứu Pantheon Macroeconomics, nhận định Thống đốc Malhotra đã thể hiện rõ hơn quan điểm để thị trường về cơ bản quyết định tỷ giá, còn ngân hàng trung ương chỉ can thiệp để kiềm chế biến động quá mức.

“Hệ quả của chiến tranh tại Trung Đông chắc chắn đang đặt quan điểm này trước một phép thử. Đây là tình huống khủng hoảng thực sự đầu tiên mà ông Malhotra phải đối mặt”, ông Chanco nhận định.