Cảnh báo tình trạng “lách luật” trong đào tạo môi giới bất động sản

Theo Hội Môi giới bất động sản Việt Nam (Vars), chỉ tính riêng trong 6 tháng đầu năm 2025, số lượng doanh nghiệp bất động sản quay lại thị trường đã tăng tới 76% so với cùng kỳ năm trước. Doanh nghiệp thành lập mới cũng ghi nhận tăng 15%, trung bình mỗi tháng có khoảng 430 doanh nghiệp mới gia nhập thị trường.

Không chỉ gia tăng về số lượng, các doanh nghiệp bất động sản cũng đẩy mạnh mở rộng quy mô, đặc biệt trong mảng môi giới, nhằm đón đầu các dự án chuẩn bị ra mắt. Từ đó kéo theo nhu cầu lớn về nhân lực môi giới, giúp số lượng người quay trở lại hành nghề hoặc mới tham gia thị trường tăng mạnh, ước tính lên đến hàng chục nghìn người. 

Đáng chú ý, nhiều cá nhân hành nghề môi giới đã chủ động thích ứng với yêu cầu mới của thị trường. Họ nghiêm túc tham gia các khóa đào tạo chính quy, tích cực học tập và chuẩn bị cho kỳ thi sát hạch cấp chứng chỉ hành nghề theo đúng quy định của pháp luật. Đây là nhóm môi giới có tinh thần cầu thị, hướng tới tính chuyên nghiệp và hoạt động đúng pháp luật. 

Tuy nhiên, thị trường vẫn tồn tại một thực trạng đáng lo ngại là tình trạng “đào tạo chui”; môi giới hoạt động không có chứng chỉ, không qua đào tạo chuẩn hóa vẫn đang diễn ra phổ biến. Không ít người tự nhận là môi giới bất động sản dù chưa từng tham gia bất kỳ chương trình đào tạo chính thống nào, thậm chí tham gia các khóa học “chui”, thiếu nội dung, không được cơ quan chức năng công nhận.

Đáng báo động hơn, một số đơn vị đào tạo dù nắm rõ quy định pháp luật vẫn cố tình tổ chức hoạt động sai phép để trục lợi. Họ lợi dụng sự thiếu hiểu biết của học viên để dẫn dắt họ tham gia các khóa học đào tạo không đạt chuẩn, làm gia tăng rủi ro cho thị trường và ảnh hưởng đến uy tín của nghề môi giới bất động sản. 

 Bộ Xây dựng đã ban hành Thông tư 04/2024/TT-BXD, quy định rất rõ ràng và chặt chẽ về chương trình đào tạo khung cho môi giới bất động sản và quản lý sàn giao dịch. Thông tư quy định mỗi chương trình đào tạo phải có tối thiểu 74 tiết học, với thời lượng mỗi tiết là 45 phút. Bao gồm: 32 tiết kiến thức cơ sở; 24 tiết kiến thức chuyên môn; 16 tiết thực hành tại sàn giao dịch; 2 tiết kiểm tra cuối khóa.

Song thực tế, tại một số đơn vị đào tạo hiện nay lại đang diễn ra tình trạng “đào tạo chui”, vi phạm nghiêm trọng các quy định trên. Cụ thể, chương trình đào tạo môi giới bất động sản tại một cơ sở chỉ được tổ chức vỏn vẹn 2 buổi. Mỗi buổi chỉ kéo dài 2 tiếng 30 phút, tính cả thời gian nghỉ giải lao. Tổng thời lượng chương trình chỉ đạt 5 giờ (tương đương hơn 6 tiết học). Với lịch học như vậy, chắc chắn không thể đảm bảo cho quá trình đào tạo.

Đây rõ ràng là một hành vi thách thức pháp luật một cách công khai và đáng bị lên án mạnh mẽ. Nghiêm trọng hơn, dù thời lượng học bị cắt xén, những cơ sở này vẫn thu học phí đầy đủ, dao động từ 2 đến 2,5 triệu đồng/khóa học. Với chất lượng đào tạo như vậy, học viên không những bị thiệt hại về tài chính, mà còn không được trang bị kiến thức hành nghề cơ bản, dễ trở thành nguồn nhân lực yếu kém, gây hệ lụy cho thị trường.

Tuy nhiên, điều nghịch lý là các khóa học như trên lại rất “hút khách”. Còn khóa học được tổ chức bởi những đơn vị chuyên nghiệp, uy tín lại kém thu hút, thậm chí bị học viên “chê” do yêu cầu khắt khe trong việc học và thi. 

Do đó, Vars đề nghị các cơ quan chức năng cần vào cuộc thanh, kiểm tra và xử lý nghiêm hành vi đào tạo sai trái này, để chấm dứt tình trạng “thu tiền thật, đào tạo giả”, bảo vệ quyền lợi của học viên và uy tín của thị trường đào tạo bất động sản nói chung.