Nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới có thể tăng gấp đôi trong thời gian từ nay đến năm 2028, với động lực là nguồn lợi nhuận từ khai thác dầu lửa và lĩnh vực xuất khẩu.
Hãng tin CNBC dẫn dự báo gần đây của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cho biết, tổng sản phẩm trong nước (GDP) của Guyana - quốc gia Nam Mỹ với dân số khoảng 800.000 người - có thể tăng hơn 37% trong năm nay. IMF đánh giá đây là một tốc độ tăng trưởng “cực nhanh”.
IMF không phải là tổ chức dự báo duy nhất lạc quan về triển vọng tăng trưởng kinh tế của Guyana. BMI - một bộ phận nghiên cứu của công ty Fitch Solutions – cũng nhận định rằng “Guyana sẽ chứng kiến tăng trưởng kinh tế bùng nổ trong năm nay”.
Ông Andrew Trahan, trưởng nghiên cứu rủi ro khu vực Mỹ Latin của BMI, dự báo GDP thực của Guyana sẽ tăng khoảng 115% trong thời gian từ 2022-2028. “Mức tăng trưởng chính xác là bao nhiêu sẽ tuỳ thuộc vào tốc độ mở rộng của hoạt động sản xuất dầu”, ông Trahan nói.
BMI dự báo sản lượng dầu thô của Guyana sẽ tăng từ mức khoảng 390.000 thùng/ngày trong năm nay lên mức hơn 1 triệu thùng/ngày vào năm 2027, khi các mỏ dầu mới ngoài khơi đi vào khai thác. Các mỏ này thuộc lô Stabroek của Guyana, và đươc phát triển bởi một liên doanh do hãng ExxonMobil đứng đầu.
Lô Starborek của Guyana là một khu vực rộng khoảng 2,7 triệu hectare ngoài khơi Đại Tây Dương, với trữ lượng dầu lửa ước tính khoảng 11 tỷ thùng – theo ExxonMobil.
“Tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ của nền kinh tế Guinea có động lực là sự mở rộng nhanh chóng của hoạt động sản xuất dầu sau loạt phát hiện dầu khí trong những năm gần đây”, ông Trahan nhấn mạnh, và nói thêm rằng sản lượng dầu tăng sẽ giúp Guyana gia tăng giá trị xuất khẩu ròng.
Còn theo dữ liệu của IMF, Guyana đạt tốc độ tăng trưởng GDP 62,3% trong năm 2022, cao nhất trên thế giới.
Ngoài ra, khu vực phi dầu khí của nền kinh tế Guyana cũng đang phát triển mạnh mẽ nhờ đầu tư vào giao thông, nhà ở và giáo dục. Báo cáo của IMF cho biết các ngành nông nghiệp, khai khoáng và khai thác đá của nước này cũng đóng góp tích cực vào tăng trưởng GDP.
Theo dự báo của ông Trahan, Guyana sẽ tiếp tục là nền kinh tế tăng trưởng nhanh nhất thế giới trong năm nay và ít nhất 2 năm tiếp theo. “Chúng tôi nhận thấy sự tăng trưởng mạnh mẽ này sẽ duy trì trong những năm sắp tới vì sản lượng dầu còn tăng”, vị chuyên gia nói.
IMF dự báo nền kinh tế Guyana tăng trưởng 37,2% trong năm nay, đạt mức 20,5 tỷ USD.
Tuy nhiên, triển vọng tăng trưởng kinh tế Guyana không phải không có rủi ro. Chuyên gia Valerie Marcel của tổ chức nghiên cứu Chatham House nói rằng xu hướng tăng trưởng của Guyana – quốc gia từng thuộc nhóm nghèo nhất ở vùng Caribbean - sẽ tiếp tục nhưng phụ thuộc vào ổn định chính trị và giá dầu cao.
“Giá dầu sẽ có nhiều biến động và sẽ có lúc giảm xuống mức thấp. Bởi vậy, điều vô cùng quan trọng đối với Guyana là phải đa dạng hoá nền kinh tế”, bà Marcel nói.
Giống như bất kỳ quốc gia nào phụ thuộc vào nguồn thu từ dầu lửa, Guyana đối mặt với nhiều rủi ro, chủ yếu là nạn tham nhũng và “căn bệnh Hà Lan” – bà Marcel cảnh báo. “Căn bệnh Hà Lan” là một thuật ngữ kinh tế chỉ những ảnh hưởng tiêu cực xuất phát từ tốc độ phát triển quá nhanh dựa trên nguồn tài nguyên mới phát hiện, gây tổn thất cho toàn bộ nền kinh tế.
Tương tự, BMI cũng nhận thấy rủi ro chính trị đối với nền kinh tế Guyana.
“Guyana là một quốc gia có lịch sử chia rẽ sâu sắc giữa người gốc Ấn và người gốc Phi. Tham nhũng và tội phạm có tổ chức cũng là những vấn nạn ở nước này”, ông Trahan nhận định, nói thêm rằng nguồn lợi nhuận từ dầu lửa có thể làm trầm trọng thêm những chia rẽ đó ở Guyana.
Ngân hàng Trung ương Ấn Độ (RBI) vừa tăng lãi suất cho vay chủ chốt lần đầu tiên kể từ năm 2023, với lý do lạm phát tăng, giá năng lượng toàn cầu leo thang và đà tăng trưởng mạnh mẽ của nền kinh tế lớn tăng trưởng nhanh nhất thế giới...
Pháp và Đức kêu gọi thiết lập một công cụ "phản ứng mang tính hệ thống" mới của Liên minh châu Âu (EU) cho phép Brussels hành động nhanh chóng nhằm ứng phó với các hành vi bóp méo thị trường do Trung Quốc thúc đẩy, đồng thời lên kế hoạch ứng phó với sự trả đũa và cải tổ các công cụ phòng vệ thương mại...
Gánh nặng nợ và chi phí vay gia tăng đang đẩy Pháp tới nguy cơ khủng hoảng tài chính, trong khi những chia rẽ chính trị khiến nỗ lực chấn chỉnh ngân sách liên tục bế tắc…
Trung Quốc đã duy trì động cơ xuất khẩu mạnh mẽ thông qua sự kết hợp giữa chính sách hoàn thuế và đồng nội tệ yếu, qua đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong nước và tạo ra một làn sóng hàng hóa giá rẻ từ nước này ra thị trường quốc tế...
Trung Quốc đã hoàn tất kết cấu chính của nền tảng ngoài khơi đầu tiên được thiết kế để bơm CO₂ trở lại các cấu tạo địa chất dưới đáy biển, vừa nâng cao khả năng thu hồi khí tự nhiên, vừa lưu trữ carbon lâu dài…
Việt Nam đã vươn lên thành một trong những “cường quốc xuất khẩu” trên thế giới. Tuy nhiên, đằng sau kim ngạch hàng trăm tỷ USD và những dòng hàng hóa đã đi khắp các thị trường, thương hiệu Việt vẫn đang đối mặt với bài toán định vị và nâng cao giá trị trên bản đồ toàn cầu.
Tăng trưởng nhanh sẽ kéo theo những thay đổi lớn. Nếu người dân không được lắng nghe, doanh nghiệp thiếu niềm tin và các nhóm chịu tác động không được hỗ trợ thích đáng, chi phí xã hội của quá trình cải cách sẽ tăng lên.