“Nhật nên mời Trung Quốc tham gia TPP”

Việc thúc đẩy tự do thương mại và hội nhập kinh tế ở châu Á là tùy thuộc vào Nhật Bản và Trung Quốc, và hai nước nên làm việc này thông qua hợp tác thay vì đối đầu nhau, tờ Nikkei Investment Review nêu quan điểm của cựu Thủ tướng Singapore Goh Chok Tong.

Đặc biệt, về Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), ông Goh kêu gọi Nhật Bản giữ vai trò đi đầu và mở cánh cửa để đến lúc nào đó Trung Quốc gia nhập thỏa thuận.

Phát biểu trên được ôn Goh đưa ra tại hội nghị mang chủ đền Future of Asia (Tương lai của châu Á) do Nikkei Inc. tổ chức tại Tokyo (Nhật Bản) hôm 5/6 vừa qua.

Tại đây, vị cựu Thủ tướng cũng cảnh báo rằng tư tưởng chống hội nhập kinh tế đang gia tăng ở phương Tây “không có lợi cho châu Á”.

“Đã đến lúc châu Á cần đứng lên vì thương mại tự do và bình đẳng, gặt hái những lợi ích đầy đủ của toàn cầu hóa, và định hình một chương trình nghị sự toàn cầu mới”, ông Goh nói.

Ông Goh cho rằng châu Á đang có một vị thế tốt để dẫn đầu về tự do thương mại và hội nhập kinh tế, và đó là lý do Tokyo và Bắc Kinh cần cải thiện quan hệ.

Với việc Tổng thống Donald Trump đã rút Mỹ khỏi TPP, ông Goh kêu gọi Nhật Bản giữ vai trò đi đầu trong thỏa thuận này và “phát đi tín hiệu” rằng Trung Quốc được chào đón trong TPP.

Tuy nhiên, về khả năng Trung Quốc vào TPP, ông Goh cũng nói: “Tôi không nghĩ rằng việc này sẽ diễn ra trong vòng 5 năm tới”.

Bởi theo ông, Trung Quốc có vẻ như chưa sẵn sàng đáp ứng các tiêu chuẩn cao của TPP, bao gồm các quy định về thương mại dịch vụ và quyền sở hữu trí tuệ. Song, lời mời từ phía Nhật sẽ là “một hành động thiện chí đối với Trung Quốc”.

Ông Goh nhận định, thứ còn thiếu để hai cường quốc hàng đầu châu Á có thể hợp tác chặt chẽ với nhau hơn chính là niềm tin.

Phát biểu trước khán giả chủ yếu là giới doanh nhân Nhật, ông Goh cho rằng sáng kiến con đường tơ lụa của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình “có thể thúc đẩy thương mại đa phương và toàn cầu hóa” nếu Bắc Kinh thúc đẩy các thỏa thuận tự do thương mại.

Sáng kiến này - một kế hoạch xây dựng cơ sở hạ tầng kết nối châu Á và châu Âu - “sẽ giúp hợp nhất, thay vì chia tách, khu vực”, ông Goh nói.

Cựu lãnh đạo Singapore cũng bày tỏ lo ngại về chính sách “nước Mỹ trên hết” của Tổng thống Trump, cho rằng chính sách này có thể đặt ra một khuôn mẫu mà ở đó nước Mỹ chỉ đàm phán các thỏa thuận khi nào Washington ở thế “cửa trên”.

“Mối lo ở đây là các nước nhỏ hơn có thể sẽ không có cơ hội nào” trong các cuộc đàm phán song phương, ông Goh phát biểu.