Sáng 24/10, thảo luận tại Tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, các đại biểu Quốc hội đề nghị cần tháo gỡ triệt để các điểm nghẽn thủ tục, quy định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước để bảo vệ nhà đầu tư, đồng thời đảm bảo chính sách hỗ trợ chuỗi cung ứng phải mang lại hiệu quả thực tiễn...

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ hai, sáng 24/10/2026, Quốc hội thảo luận tại Tổ về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư.

Cho ý kiến về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư, đại biểu Lê Văn Thế, Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình, đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo hoàn thiện Luật theo hướng: nguồn lực hỗ trợ phát triển chuỗi cung ứng phải được kiểm chứng bằng lợi ích thực tế đến với doanh nghiệp trong nước; còn quản lý đầu tư trên môi trường số phải đi đôi với căn cứ pháp lý rõ ràng và trách nhiệm sửa sai của cơ quan nhà nước.

HỖ TRỢ DỰA TRÊN KẾT QUẢ NÂNG CAO NĂNG LỰC

Về chính sách hỗ trợ doanh nghiệp trong nước tham gia chuỗi cung ứng tại Điều 17, đại biểu Lê Văn Thế cho rằng, không chỉ căn cứ vào tỷ lệ số lượng doanh nghiệp tham gia, mà phải chú trọng chất lượng và hiệu quả liên kết thực chất. Do đó, đề nghị bổ sung vào khoản 8 Điều 17 nguyên tắc: việc xác định mức hỗ trợ phát triển chuỗi cung ứng phải căn cứ vào kết quả nâng cao năng lực thực tế, có thể kiểm chứng của doanh nghiệp trong nước, không chỉ dựa vào số lượng hoặc tỷ lệ doanh nghiệp tham gia; đồng thời phải phù hợp với điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Trên cơ sở đó, Chính phủ rà soát điều kiện 20% trong dự thảo Nghị định; quy định rõ cách xác minh kết quả tại doanh nghiệp thụ hưởng, nguyên tắc không thanh toán trùng cho cùng một khoản chi và trách nhiệm kiểm tra sau hỗ trợ.

Theo đại biểu, mục tiêu cuối cùng của chính sách không phải là có thêm bao nhiêu doanh nghiệp Việt Nam trong danh sách nhà cung ứng, mà là có bao nhiêu doanh nghiệp thực sự nâng cao được năng lực công nghệ, năng lực sản xuất và vị trí trong chuỗi giá trị.

Cũng cho ý kiến về Điều 17 dự thảo Luật, đại biểu Trần Văn Khải, Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình, đồng tình với việc bổ sung các quy định hỗ trợ chi phí đào tạo nhân lực nhằm thu hút đầu tư, nhất là trong các lĩnh vực công nghệ cao và phát triển chuỗi cung ứng. Tuy nhiên, đại biểu đề nghị tiếp tục hoàn thiện các quy định theo hướng xác định rõ tiêu chí chất lượng đào tạo, đối tượng thụ hưởng và trách nhiệm ngân sách, bảo đảm chính sách hỗ trợ mang lại hiệu quả thực chất.

Về chính sách hỗ trợ chi phí đào tạo nhân lực tại điểm a khoản 7 Điều 17, đại biểu đề nghị bổ sung tiêu chí bảo đảm các cơ sở liên kết đào tạo đáp ứng tiêu chuẩn kiểm định chất lượng theo pháp luật về giáo dục và giáo dục nghề nghiệp. Việc hỗ trợ cần tập trung vào các ngành, nghề thuộc lĩnh vực công nghệ cao hoặc phục vụ doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị, chuỗi cung ứng; đồng thời, làm rõ nguồn ngân sách thực hiện là ngân sách trung ương hay ngân sách địa phương.

Đối với Điều 17a về chính sách hỗ trợ đào tạo lao động trong cơ chế đặc thù thu hút đầu tư của địa phương, đại biểu đề nghị tiếp tục nghiên cứu, làm rõ đối tượng lao động được hỗ trợ đào tạo là người lao động tại địa phương, người lao động do doanh nghiệp đưa đến hay kết hợp cả hai nhóm, bảo đảm phù hợp với việc sử dụng ngân sách địa phương.

Đồng thời, việc hỗ trợ đào tạo cần gắn với cam kết sử dụng lao động và kết quả đầu ra, bảo đảm lợi ích thực tế từ nguồn ngân sách hỗ trợ được thể hiện qua việc sử dụng nguồn nhân lực tại địa phương. Chính sách cũng cần được định hướng vào các ngành, nghề giúp phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao hoặc hỗ trợ doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị, tránh dàn trải nguồn lực ngân sách cho hoạt động đào tạo lao động phổ thông.

Theo đại biểu Trần Văn Khải, việc làm rõ các tiêu chí, đối tượng và điều kiện hỗ trợ sẽ góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách nhà nước, đồng thời bảo đảm chính sách hỗ trợ đào tạo nhân lực thực sự phục vụ mục tiêu thu hút đầu tư và phát triển năng lực của doanh nghiệp trong nước.

HIỆU ĐÍNH DỮ LIỆU ĐIỆN TỬ KHI CÓ SAI LỆCH

Đối với quy định về giá trị pháp lý của dữ liệu đầu tư tại Điều 46, đại biểu Lê Văn Thế đề nghị làm rõ căn cứ pháp lý được áp dụng khi thông tin trên hệ thống điện tử có sai lệch với quyết định, giấy chứng nhận do cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành.

Khoản 4 Điều 46 dự thảo Luật diễn đạt theo hướng cơ quan đăng ký đầu tư “hiệu đính thông tin trên Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư”. Nếu giấy chứng nhận có nội dung đúng và đang có hiệu lực, còn dữ liệu điện tử bị cập nhật sai, thì phải hiệu đính dữ liệu điện tử, không phải sửa giấy chứng nhận. Ngược lại, nếu giấy chứng nhận có sai sót thì phải xử lý theo đúng thẩm quyền, trình tự pháp luật quy định. Cũng cần phân biệt hồ sơ do nhà đầu tư nộp với văn bản pháp lý do cơ quan có thẩm quyền ban hành sau khi xem xét hồ sơ; không thể mặc nhiên đồng nhất giá trị pháp lý của hai loại tài liệu này.

Đại biểu đề nghị chỉnh lý khoản 4 Điều 46 theo hướng: thông tin về dự án đầu tư trên hệ thống phải được xác lập, cập nhật trên cơ sở quyết định, giấy chứng nhận và văn bản pháp lý đang có hiệu lực do cơ quan có thẩm quyền ban hành, bao gồm cả văn bản điện tử hợp pháp.

Trường hợp có sai lệch giữa thông tin trên hệ thống với văn bản pháp lý đang có hiệu lực, cơ quan quản lý, cập nhật dữ liệu phải kiểm tra và hiệu đính đúng thông tin bị sai. Việc chậm cập nhật hoặc sai lệch dữ liệu không làm thay đổi giá trị pháp lý của văn bản đã được ban hành hợp pháp và không được tự nó trở thành lý do gây bất lợi cho nhà đầu tư.

Đại biểu Lê Văn Thế cũng đề nghị quy định rõ trách nhiệm của cơ quan nhà nước chủ động đối chiếu, sửa sai khi phát hiện, kể cả khi chưa có đề nghị của nhà đầu tư; xác định thời hạn xử lý cụ thể, không để việc giải quyết thủ tục đầu tư bị kéo dài chỉ vì lỗi cập nhật dữ liệu của cơ quan quản lý.

Cho ý kiến về chấm dứt hợp đồng quy định tại điểm b khoản 2 Điều 36, đại biểu Trần Thị Hiền, Đoàn ĐBQH tỉnh Ninh Bình, cho biết dự thảo Luật quy định: Cơ quan đăng ký đầu tư chấm dứt hoạt động dự án sau 24 tháng kể từ thời điểm kết thúc tiến độ thực hiện mục tiêu mà nhà đầu tư vẫn không hoàn thành và không thuộc trường hợp được điều chỉnh tiến độ.

Đại biểu cho biết, thực tế triển khai cho thấy, nhiều dự án bị chậm tiến độ xuất phát từ nguyên nhân khách quan từ phía cơ quan nhà nước (chậm giải phóng mặt bằng, bàn giao đất, điều chỉnh quy hoạch chung...). Việc áp dụng mốc 24 tháng mang tính cứng nhắc mà thiếu quy tắc rõ ràng về phân định trách nhiệm chậm trễ từ phía chính quyền sẽ gây rủi ro pháp lý, dễ phát sinh tranh chấp hành chính hoặc khiếu kiện quốc tế, thiệt hại quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư tuân thủ.

Do vậy, đại biểu đề nghị sửa đổi bổ sung điểm b khoản 2 Điều 36 về chấm dứt hoạt động dự án theo hướng: Chấm dứt dự án sau 24 tháng kể từ thời điểm kết thúc tiến độ mục tiêu mà không hoàn thành. Trường hợp dự án chậm tiến độ do nguyên nhân chậm trễ từ phía cơ quan Nhà nước trong giải phóng mặt bằng, bàn giao đất hoặc thủ tục hành chính liên quan thì thời gian này không tính vào thời hạn 24 tháng xem xét chấm dứt."

Về chấp thuận chủ trương đầu tư dự án nhà ở, khu đô thị đã có quyền sử dụng đất (khoản 11 Điều 24), dự thảo Luật quy định: Bắt buộc mọi dự án đầu tư xây dựng nhà ở, khu đô thị phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư, kể cả trường hợp nhà đầu tư đã có quyền sử dụng đất hợp pháp hoặc thông qua thỏa thuận. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy quy định này chưa đồng bộ với tinh thần cải cách hành chính và tháo gỡ vướng mắc cho thị trường bất động sản. Việc buộc các dự án đã có sẵn đất sạch hoặc quyền sử dụng đất hợp pháp phải đi qua thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư từ đầu làm tăng chi phí tuân thủ, kéo dài thời gian triển khai, tạo sự chồng chéo với trình tự giao đất/chuyển mục đích sử dụng đất theo Luật Đất đai và Luật Nhà ở.

Do đó, đại biểu Trần Thị Hiền đề nghị sửa đổi theo hướng: Cắt giảm thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư đối với dự án nhà ở thương mại, khu đô thị quy mô nhỏ/vừa mà nhà đầu tư đã có quyền sử dụng đất hợp pháp phù hợp với quy hoạch đã phê duyệt. Giảm chi phí tuân thủ, cắt giảm thủ tục trung gian chồng chéo với Luật Đất đai và Luật Nhà ở.