Thu ngân sách là một trong điểm sáng trong 10 tháng đầu năm, khi chính thức vượt dự toán đề ra và nhiều khoản thu vượt xa dự toán. Tuy nhiên, thu ngân sách nhà nước có dấu hiệu giảm tốc thời gian gần đây, không giống xu thế thông thường và chất lượng thu ngân sách chưa thực sự bền vững cũng là vấn đề cần quan tâm làm rõ...

Bộ Tài chính cho biết trong tháng 10, thu ngân sách nhà nước ước đạt 130,3 nghìn tỷ đồng. Lũy kế 10 tháng, thu ngân sách nhà nước ước đạt 1.464,3 nghìn tỷ đồng, bằng 103,7% dự toán, tăng 16,2% so với cùng kỳ năm 2021.

THU NGÂN SÁCH SỚM VỀ ĐÍCH

Cụ thể, thu ngân sách nhà nước do ngành thuế thực hiện 10 tháng chính thức vượt dự toán được giao và tăng trưởng khá, ước đạt khoảng 1.219 nghìn tỷ đồng, đạt 103,8% dự toán, bằng 114,7% so với cùng kỳ.

Trong đó, thu nội địa ước đạt 1.154 nghìn tỷ đồng, bằng 100,7% dự toán, với 17/19 khu vực, khoản thu, sắc thuế đạt khá trên 87%.

Còn thu từ dầu thô lũy kế 10 tháng đạt 65,5 nghìn tỷ đồng, bằng 232,4% dự toán năm và tăng mạnh 95% so với cùng kỳ năm trước.

Theo ông Phi Vân Tuấn, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế, ngành thuế liên tục triển khai nhiều giải pháp khác nhau để đảm bảo thu ngân sách bền vững; trong đó, một trong những giải pháp chính là tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra.

Tính đến hết ngày 31/10, toàn ngành thuế thực hiện được 55.840 cuộc thanh tra, kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế, đạt 75,56% kế hoạch năm 2022 được giao và tăng 6,8% so với cùng kỳ. Tổng số tiền kiến nghị xử lý qua thanh tra, kiểm tra lên đến trên 51.000 tỷ đồng. 

Cùng với đó, Tổng cục Thuế cũng triển khai nhiều dịch vụ thuế số, tích hợp nộp thuế điện tử trên ứng dụng eTax Mobile với 15 ngân hàng, tăng 6 ngân hàng so với thời điểm mới triển khai và sẽ tiếp tục mở rộng với các ngân hàng khác trong thời gian tới, từ đó, tạo thuận lợi khi kê khai, nộp thuế cho cá nhân.

Ngoài ra, ngành thuế cũng đẩy mạnh tuyên truyền, hỗ trợ các nhà cung cấp nước ngoài tự giác kê khai và nộp thuế thông qua Cổng thông tin điện tử dành cho nhà cung cấp nước ngoài sau khi đưa vào hoạt động từ ngày 21/3 vừa qua…

Tiếp đó, về thu ngân sách do ngành hải quan thực hiện, thu cân đối ngân sách từ hoạt động xuất nhập khẩu lũy kế 10 tháng ước đạt gần 236,1 nghìn tỷ đồng, vượt 18,6% dự toán, tăng 21,9% so với cùng kỳ năm 2021.

Một điểm đáng lưu ý là dù thu ngân sách đang băng băng vượt đích với tốc độ tăng trưởng khả quan so với cùng kỳ, tuy nhiên, theo nhìn nhận của Bộ Tài chính, thu ngân sách đang có xu hướng giảm từ tháng 7 trở đi.

Theo đó, mức thu bình quân 7 tháng đầu năm đạt hơn 11% dự toán/tháng nhưng sang tháng 8 chỉ đạt 9,2% dự toán và tháng 9 mức thu giảm gần 50%, chỉ đạt 6,7% dự toán.

Đáng chú ý, thu nội địa (không gồm tiền sử dụng đất) bình quân 5 tháng đầu năm đạt 11% dự toán, khoảng 114.000 tỷ đồng/tháng nhưng từ tháng 6 đến nay mức này đạt dưới 6%. Đáng chú ý, thu tháng 9 chỉ còn 71,2 nghìn tỷ đồng, tháng 10 không kể các khoản thu kê khai nộp theo quý thì số thu chỉ đạt khoảng 70 nghìn tỷ đồng.

Tương tự các loại thuế khác, số thu thuế xuất nhập khẩu cũng có xu hướng giảm trong quý 3, với mức giảm 7,8% so với quý 1 và 13,5% so với quý 2.

Đánh giá tình hình thực hiện ngân sách nhà nước năm 2022 tại Kỳ họp thứ 4, Quốc hội khóa XV đang diễn ra, nhiều đại biểu Quốc hội cũng thẳng thắn cho rằng chất lượng thu ngân sách vẫn chưa thực sự bền vững, vượt thu chủ yếu vẫn là từ dầu thô và chuyển đổi mục đích sử dụng đất, trong khi thu từ các lĩnh vực khác là rất chậm, thu từ cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước tại doanh nghiệp 3 năm không đạt dự toán.

Về chi ngân sách nhà nước, các đại biểu cũng trăn trở về tiến độ giải ngân chi đầu tư phát triển tiếp tục chậm, vẫn là điểm nghẽn chưa được giải quyết hiệu quả, gây tác động tiêu cực đến việc thực hiện các mục tiêu tăng trưởng kinh tế và làm giảm hiệu quả sử dụng vốn đầu tư...

Nội dung bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 45 phát hành ngày 07-11-2022. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây: 

https://postenp.phaha.vn/chi-tiet-toa-soan/tap-chi-kinh-te-viet-nam