Chiều ngày 2/6, Thủ tướng Chính phủ đã có buổi làm việc với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch...

Tại buổi làm việc, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã nghe báo cáo về tình hình thực hiện nhiệm vụ của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, một số nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách trong thời gian tới và giải quyết các kiến nghị, đề xuất của ngành. Cùng dự buổi làm việc có Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam.

CÒN NHIỀU BẤT CẬP TRONG QUẢN LÝ  

Báo cáo Thủ tướng, lãnh đạo Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch cho biết, thời gian qua, một số lĩnh vực văn hóa, thể thao, du lịch có những tiến bộ toàn diện, vững chắc cùng nhiều bước tiến ngoạn mục. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại các hiện tượng lệch chuẩn, biểu hiện suy thoái về đạo đức, lối sống. Hiệu quả hoạt động của hệ thống thiết chế văn hoá cơ sở chưa đáp ứng được yêu cầu của cuộc sống.

Bộ trưởng Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng nhấn mạnh, thể chế quản lý chưa theo kịp và chưa đáp ứng yêu cầu phát triển. Việc thực thi nhiều quy định của pháp luật liên quan đến văn hóa còn lúng túng. Việc xây dựng một số cơ chế, chính sách khuyến khích xã hội hóa còn chậm, một số chính sách đã ban hành khó áp dụng, vận dụng trong thực tiễn...

Tư duy quản lý chưa theo kịp sự phát triển của xã hội, các cơ quan quản lý vẫn còn ôm đồm, bị sa đà vào các hoạt động cụ thể, các công việc sự vụ, phong trào mà chưa thực sự phát huy được đầy đủ trách nhiệm quản lý nhà nước để phát huy vai trò của xã hội, của cộng đồng, doanh nghiệp và các hiệp hội nghề nghiệp. Sự tách bạch giữa quản lý nhà nước và hoạt động tác nghiệp chưa rõ.

“Chất lượng hiệu quả của hoạt động văn hóa, văn nghệ chưa cao. Dù lượng tác giả nhiều, tác phẩm được xuất bản cao hơn nhưng lại luôn thiếu những tác phẩm lớn xứng tầm, còn thiếu vắng các tác phẩm nghệ thuật mang cảm xúc thời đại”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Hùng chỉ rõ.

Tại buổi làm việc, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam chỉ ra rằng lĩnh vực văn hoá không phải lúc nào cũng được quan tâm chỉ đạo, đầu tư tương xứng; khi xử lý những vấn đề liên quan đến văn hoá, ý kiến của các chuyên gia cũng chưa được coi trọng đúng mức.

“Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch phải mạnh dạn thay đổi tư duy trong quản lý mới có thể tạo đột phá, đáp ứng được yêu cầu, kỳ vọng của nhân dân, trước hết trong lĩnh vực bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hoá, lịch sử, nhất là những di tích, di sản cấp đặc biệt, cấp quốc gia. Đồng bộ cơ chế, kinh phí đặt hàng, sáng tác, phổ biến các tác phẩm văn hoá, nghệ thuật trên tất cả các lĩnh vực”, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch khẩn trương xử lý dứt điểm một số vấn đề nổi cộm, được dư luận xã hội quan tâm như cổ phần hoá Hãng Phim truyện Việt Nam; xây dựng bộ tiêu chí quy định rõ những hành vi, thái độ ứng xử bị coi là phản cảm, phản văn hoá trong cuộc sống hằng ngày cũng như lễ hội; rà soát tính hiệu quả, thực chất hệ thống thiết chế văn hoá cả ở Trung ương và địa phương; đẩy nhanh tốc độ số hoá về du lịch, di sản văn hoá, tư liệu…

ĐẦU TƯ VĂN HÓA ĐỂ PHÁT TRIỂN

Kết luận cuộc họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh vai trò quan trọng của ngành và mối quan hệ của ngành với sức mạnh tổng thể của đất nước, của dân tộc trong quá trình phát triển. Thủ tướng biểu dương những nỗ lực, cố gắng và kết quả đó của ngành, đóng góp vào thành tựu chung của đất nước. Tuy nhiên, người đứng đầu Chính phủ cũng chỉ ra thực trạng văn hóa, đạo đức xã hội có mặt đã xuống cấp, vì thế phải phân tích kỹ lưỡng, đánh giá chính xác vấn đề này để có giải pháp phù hợp, hiệu quả.

Theo Thủ tướng, nguyên nhân của những vướng mắc, hạn chế nói trên là tư duy, nhận thức vẫn chưa đúng tầm với vai trò, vị trí và tầm quan trọng của ngành. Ngành chưa thực sự chủ động tích cực vươn lên từ nội lực, vẫn còn tư tưởng trông chờ, ỷ lại.

“Việc xây dựng thể chế được triển khai tích cực nhưng vẫn chưa hoàn thiện, đầy đủ. Chưa quan tâm đúng mức việc tổng kết, nghiên cứu khoa học, xây dựng lý luận, đúc rút kinh nghiệm, nhân rộng những điển hình tiên tiến, cách làm hay. Chưa coi trọng công tác kiểm tra, giám sát - một công cụ rất quan trọng, một phương thức lãnh đạo của Đảng”, Thủ tướng chỉ ra.

Bên cạnh đó, Thủ tướng cho rằng việc huy động và khai thác nguồn lực xã hội chưa được coi trọng, chưa phong phú, đa dạng, chưa bám sát quy luật thị trường, chưa đi đúng hướng, hiệu quả. Việc thụ hưởng các thành tựu văn hóa còn chênh lệch giữa các vùng miền.

"Tiềm năng du lịch rất lớn chưa phát huy hết được do những hạn chế về thể chế, hạ tầng du lịch và phương pháp, tư duy quản lý, công tác quảng bá hình ảnh, xây dựng thương hiệu. Các ngành nghệ thuật phát triển chưa xứng tầm với văn hóa và con người Việt Nam. Di sản chưa được quan tâm đúng mức", Thủ tướng Chính phủ chỉ ra.

Trên cơ sở đó, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới tư duy mạnh mẽ, coi truyền thống văn hóa -  lịch sử là một nguồn lực, đầu tư cho văn hóa là đầu tư cho phát triển.

Thủ tướng yêu cầu phải nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, Bộ cần tập trung xây dựng chiến lược, quy hoạch; xây dựng thể chế, cơ chế, chính sách, tăng cường phân cấp, phân quyền, cá thể hóa trách nhiệm cá nhân, tăng cường giám sát, kiểm tra…

Trên cơ sở lấy nguồn lực bên trong là cơ bản, chiến lược, lâu dài, quyết định, gồm chủ trương, chính sách, cơ chế, cách huy động nguồn lực, con người là trung tâm, chủ thể, là mục tiêu, là động lực và nguồn lực cho sự phát triển, ngành cần đẩy mạnh hợp tác công-tư, phối hợp chặt chẽ, hiệu quả với các bộ ngành, các cơ quan để huy động sức mạnh tổng hợp.

PHÁT TRIỂN CÔNG NGHIỆP VĂN HÓA TRÊN NỀN TẢNG TRUYỀN THỐNG

Thủ tướng yêu cầu ngành tập trung vào một số nhiệm vụ trọng tâm cụ thể thời gian tới, trước hết là xây dựng và triển khai chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng trên cơ sở bám sát thực tiễn, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao, tạo nguồn lực và tập trung nguồn lực cho 3 đột phá chiến lược.

Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, nắm bắt xu thế thời đại để có hướng đi đúng, đặc biệt là xây dựng nền kinh tế số, xã hội số, quản lý số, vấn đề này đã có đường lối, chính sách chung, ngành phải mạnh dạn triển khai hiệu quả, phù hợp tình hình.

Coi trọng công tác xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh; nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức Đảng và đảng viên trong ngành. Thực hiện nghiêm các Nghị quyết Trung ương 4 khóa XI, XII về xây dựng, chỉnh đốn Đảng, gắn với thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, đồng bộ với thực hiện các quy định nêu gương.

 Xây dựng bộ máy, tổ chức, biên chế tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả theo các Nghị quyết số 18-NQ/TW, Nghị quyết số 19-NQ/TW; xây dựng đội ngũ cán bộ đầy đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ theo Nghị quyết số 26-NQ/TW. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, phân cấp, phân quyền để cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm các thủ tục rườm rà.

Tập trung hoàn thiện thể chế, cơ chế, chính sách để phát huy sức mạnh nội sinh của đất nước, của dân tộc, trên cơ sở bám sát thực tiễn.

Tập trung phát triển lĩnh vực nghệ thuật, đây là lĩnh vực khó, đặc thù, phải có chính sách đúng tầm, phù hợp.

“Phát triển công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí trên nền tảng văn hóa, truyền thống lịch sử của dân tộc, tiềm năng khác biệt, cơ hội nổi trội, lợi thế cạnh tranh của đất nước và những thành tựu của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4. Phải dựa trên nền tảng văn hóa, truyền thống của chính chúng ta thì mới có thể phát triển bền vững, lâu dài”, Thủ tướng nhấn mạnh.

Về tình hình khó khăn của ngành du lịch do ảnh hưởng nặng nề của đại dịch Covid-19, Thủ tướng đề nghị phát huy tinh thần “trong cái khó, ló cái khôn”, cùng Chính phủ triển khai cách thức phù hợp nhất để chung sống với đại dịch, duy trì sản xuất kinh doanh trên cơ sở chiến lược “5K vaccine”, tạo điều kiện để các doanh nghiệp cùng tham gia phòng chống Covid-19, tìm kiếm vaccine.

“Đóng cửa ngay thì dễ quá, vừa chống dịch, vừa duy trì sản xuất, kinh doanh mới cần chúng ta suy nghĩ, bàn bạc. Tình hình càng khó khăn càng đòi hỏi bản lĩnh, trí tuệ của người lãnh đạo, nếu vượt qua được sẽ càng củng cố được niềm tin của các đối tác”, Thủ tướng chia sẻ.

Thủ tướng lấy ví dụ về việc Bắc Giang đã triển khai mô hình vừa sản xuất, vừa bố trí cho người lao động ăn, ở ngay tại nhà máy. Ngành cũng cần coi trọng công tác xây dựng thương hiệu du lịch.

Xây dựng chiến lược phát triển các môn thể thao Việt Nam, lựa chọn các môn thể thao thế mạnh trên cơ sở tổng kết thực tiễn, nghiên cứu khoa học, từ đó có nhiệm vụ, giải pháp phát triển phù hợp, hiệu quả.