Ông Michael Kokalari Giám đốc phòng Phân tích kinh tế vĩ mô và Nghiên cứu thị trường vừa đưa ra nhận định về tình hình xuất khẩu và triển vọng cổ phiếu nhóm logistics, khu công nghiệp...

Theo vị này, việc phục hồi xuất khẩu đã có tác động tích cực đến nhiều lĩnh vực của nền kinh tế Việt Nam, góp phần quan trọng vào mức tăng trưởng GDP 5,7% trong quý 1/2024, tăng mạnh so với mức tăng trưởng 3,4% trong quý 1/2023.

Xuất khẩu sang Mỹ, thị trường lớn nhất của Việt Nam đã phục hồi từ mức giảm 21% trong quý 1/2023 lên mức tăng 24% trong quý 1/2024. Hoạt động xuất khẩu tăng trưởng mạnh mẽ làm cho khối lượng hàng hóa vận chuyển bằng đường hàng không và đường biển của Việt Nam tăng lên lần lượt 40% và 30% so với cùng kỳ năm trước trong quý 1/2024. Kết quả là, giá cổ phiếu của các công ty logistics như GMD, SGP và SCS đã tăng 50%, vượt xa mức tăng 20% của chỉ số Vn-Index.

NHIỀU TRIỂN VỌNG CHO XUẤT KHẨU VÀ LOGISTICS

Cuối năm 2023, sự phục hồi xuất khẩu của Việt Nam đã bắt đầu khi quá trình giảm tồn kho kết thúc. Đến đầu năm 2024, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu Việt Nam tăng trưởng 15% và doanh thu từ dịch vụ xếp dỡ hàng hóa đường hàng không và đường biển tăng hơn 30% so với cùng kỳ. Đó là một lý do khiến cổ phiếu của các công ty Logistics tăng vọt trong năm nay, thậm chí tăng mạnh hơn VN-Index.

Khoảng 1/3 doanh thu của các công ty logistics tập trung vào thương mại quốc tế (trái ngược với các doanh nghiệp tập trung vào vận chuyển nội địa) có nguồn gốc từ việc vận chuyển hàng hóa. Các hợp đồng được ký trong giai đoạn 2020-2021 hiện sắp kết thúc, vì vậy VinaCapital kỳ vọng mức tăng trưởng doanh thu chung của các công ty đó gần như không đổi trong năm nay, bất chấp hoạt động vận chuyển tăng trưởng mạnh mẽ và phí xử lý cảng cao hơn.

Dù vậy, các nhà đầu tư đang nhìn xa hơn sự tăng giảm bất thường về giá cước vận chuyển và hào hứng với các yếu tố khác, bao gồm triển vọng tăng thêm phí cảng do Chính phủ quy định và việc tăng công suất, nâng cao hy vọng Việt Nam có thể trở thành trung tâm trung chuyển quốc tế như Singapore.

Về công suất, tại khu phức hợp cảng nước sâu Cái Mép-Thị Vải, cách TPHCM 60km, bao gồm các bến do Gemadept (GMD), Cảng Sài Gòn (SGP) và các công ty logistics khác sở hữu và vận hành, VinaCapital dự báo tăng hơn 10% vào năm 2025. Công suất tại khu phức hợp cảng nước sâu Lạch Huyện gần Hải Phòng do một số doanh nghiệp nhà nước sở hữu và vận hành dự kiến tăng gấp 1,5 lần vào năm 2025, bao gồm việc dự kiến tăng công suất 80% vào cuối năm 2024.

Chính phủ cũng đang xem xét xây dựng một cảng trung chuyển chuyên dụng tại Cần Giờ, gần Cái Mép-Thị Vải. Điều này có thể giúp Việt Nam cạnh tranh với Singapore và Hồng Kông (Trung Quốc) về kinh doanh trung chuyển, vì phí xử lý cảng của Việt Nam vẫn thấp hơn khoảng một nửa so với Singapore ngay cả sau khi tăng khoảng 10% phí xử lý cảng.

Ngoài ra, việc xây dựng sân bay Long Thành mới vẫn đang tiến triển với một nhà ga hàng hóa mới dự kiến khởi công vào cuối năm nay. Tất cả đều là một phần trong các kế hoạch phát triển cơ sở hạ tầng của Chính phủ. Chi tiêu cơ sở hạ tầng của Chính phủ đã tăng khoảng 33% lên 24 tỷ USD (hoặc 6% GDP) vào năm ngoái và VinaCapital kỳ vọng mức tương tự trong năm nay.

GIÁ CỔ PHIẾU TIẾP TỤC CÓ CƠ HỘI THĂNG HOA?

VinaCapital thống kê giá cổ phiếu của các công ty vận hành khu công nghiệp (KCN) đã tăng khoảng 50% so với cùng kỳ năm trước. Dù việc phục hồi xuất khẩu của Việt Nam không ảnh hưởng trực tiếp đến sự tăng giá này như với các công ty logistics, nhưng đang khuyến khích dòng vốn FDI nhiều hơn.

Cụ thể, FDI đăng ký mới tăng hơn 50% trong 5 tháng đầu năm 2024 lên gần 8 tỷ USD, tương đương 4% GDP và hầu hết doanh nghiệp sản xuất đa quốc gia đều xây dựng nhà máy trong các KCN. Ngoài ra, các doanh nghiệp đa quốc gia sản xuất các sản phẩm công nghệ cao đang đẩy giá thuê khu công nghiệp lên cao, vì họ thường ít bị ảnh hưởng bởi giá thuê khu công nghiệp hơn so với các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm giá trị gia tăng thấp như hàng may mặc hay nội thất.

Thêm vào đó, việc phục hồi xuất khẩu của Việt Nam được thúc đẩy bởi việc gia tăng xuất khẩu các sản phẩm công nghệ cao, vốn thường được vận chuyển bằng đường hàng không. Như đề cập trước đó, tăng trưởng khối lượng hàng hóa vận chuyển bằng đường hàng không của Việt Nam (tăng khoảng 40% so với cùng kỳ) đang vượt xa đường biển (tăng khoảng 30% so với cùng kỳ). Xuất khẩu máy tính xách tay và các sản phẩm điện tử gia dụng khác tăng hơn 30% so với cùng kỳ trong 5 tháng đầu 2024, gấp đôi mức tăng trưởng xuất khẩu tổng thể 15% của cả nước.

Cuối cùng, nguồn cung đất khu công nghiệp sẵn có còn hạn chế. Tỷ lệ lấp đầy tại các khu công nghiệp ở phía Bắc, nơi thu hút phần lớn dòng vốn đầu tư FDI công nghệ cao mới, hiện đang ở mức trung bình trên 80% và tỷ lệ lấp đầy tại các khu công nghiệp ở khu vực TPHCM trên 90%. Sự kết hợp giữa việc ít bị ảnh hưởng bởi giá của các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao và tỷ lệ lấp đầy cao đã đẩy giá thuê khu công nghiệp ở phía Bắc và phía Nam tăng lần lượt 35% và 15% vào năm 2023. VinaCapital dự kiến mức giá này sẽ tăng thêm 7-10% trên toàn quốc trong năm 2024.

VinaCapital kỳ vọng sự phục hồi xuất khẩu của Việt Nam sẽ tiếp tục sau năm 2024. Nền kinh tế mạnh mẽ của Mỹ đang thúc đẩy xuất khẩu trên khắp châu Á và nhập khẩu của. Mỹ tăng trưởng với tốc độ đáng chú ý 7% trong quý 1 và có thể tiếp tục tăng trưởng mạnh trong năm nay.

"Việc phục hồi xuất khẩu của Việt Nam đã thúc đẩy giá cổ phiếu công ty logistics cũng như công ty quản lý khu công nghiệp. Điều này một phần do sự gia tăng xuất khẩu công nghệ cao đang thúc đầy việc phục hồi xuất khẩu và khuyến khích dòng vốn FDI nhiều hơn từ các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm công nghệ cao - và các doanh nghiệp sản xuất các sản phẩm giá trị gia tăng cao có thể trả mức giá thuê khu công nghiệp cao hơn", ông Michael Kokalari kỳ vọng.