Xây dựng quy chuẩn khí thải phương tiện giao thông: Đưa ra nhiều mức áp dụng
Chu Khôi
03/06/2025, 17:20
Xây dựng quy chuẩn quốc gia về khí thải phương tiện giao thông được nghiên cứu công phu, lấy ý kiến rộng khắp, cho thấy quá trình xây dựng chính sách đang tiệm cận thực tiễn hơn, đặt người dân vào trung tâm và hướng đến một đô thị sống trong lành …
Hiện nay cả nước có tới 70 triệu xe mô tô và xe gắn máy đang lưu hành.
Ngày 3/6/2025, Cục Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức cuộc họp tham vấn dự thảo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) về khí thải ô tô, xe mô tô, xe gắn máy và lộ trình áp dụng.
Cuộc họp nhằm thu thập ý kiến đóng góp từ các cơ quan quản lý nhà nước, chuyên gia, viện nghiên cứu, doanh nghiệp và các tổ chức liên quan về nội dung dự thảo, đồng thời đánh giá tính khả thi trong quá trình triển khai thực tế.
CHÍNH SÁCH CẦN TẠO ĐƯỢC SỰ ĐỒNG THUẬN CAO
Phát biểu tại cuộc họp, ông Lê Hoài Nam, Phó Cục trưởng Cục Môi trường, cho biết hiện nay cả nước có tới 70 triệu xe mô tô và xe gắn máy đang lưu hành. Với quy mô lớn như vậy, việc áp dụng các tiêu chuẩn khí thải nghiêm ngặt sẽ có tác động đáng kể đến chất lượng không khí.
Thực hiện quy định của Luật Bảo vệ môi trường năm 2020, nhằm tăng cường kiểm soát ô nhiễm không khí đô thị và hoàn thiện hệ thống Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) về khí thải phương tiện giao thông, Cục Môi trường được giao nhiệm vụ soạn thảo dự thảo Thông tư quy định QCVN về khí thải ô tô, xe mô tô, xe gắn máy và lộ trình áp dụng để trình Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp ban hành.
Đồng thời, xây dựng dự thảo Quyết định Quy định lộ trình áp dụng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải xe mô tô, xe gắn máy tham gia giao thông ở Việt Nam trình lên Chính phủ để Thủ tướng ban hành.
“Gần như mọi hộ gia đình đều sở hữu xe máy. Vì vậy, chính sách cần được xây dựng thận trọng, có lộ trình rõ ràng và tạo sự đồng thuận cao. Đây là quan điểm nhất quán trong quá trình soạn thảo chính sách, nhằm tránh gây sốc cho người dân, đồng thời nâng cao tính tuân thủ và hiệu quả thực thi”, ông Nam nhấn mạnh.
Ông Lê Hoài Nam: "Chính sách cần được xây dựng thận trọng, có lộ trình rõ ràng và tạo sự đồng thuận cao".
Tại cuộc họp, nhiều thông tin quan trọng đã được công bố, trong đó đáng chú ý là việc lùi thời điểm bắt đầu kiểm định khí thải xe máy tại Hà Nội và TP.HCM đến ngày 1/7/2027, chậm hơn 6 tháng so với dự thảo trước đó. Đây là bước điều chỉnh có tính đến thực tiễn, nhằm tạo thêm thời gian chuẩn bị cho người dân và chính quyền địa phương, nhưng đồng thời vẫn thể hiện quyết tâm của Chính phủ trong việc kiểm soát ô nhiễm không khí đô thị – một trong những thách thức môi trường nghiêm trọng nhất hiện nay.
Theo dự thảo Quyết định trình Chính phủ, việc áp dụng quy chuẩn khí thải sẽ được triển khai theo ba giai đoạn dựa trên địa bàn hành chính các tỉnh, thành phố. Cụ thể, từ ngày 1/7/2027: Áp dụng tại Hà Nội và TP.HCM – hai thành phố chịu áp lực ô nhiễm không khí nặng nề nhất. Từ ngày 1/7/2028: Mở rộng đến các đô thị lớn như Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ, Huế. Từ ngày 1/7/2030: Áp dụng toàn quốc, với sự linh hoạt cho phép các địa phương chủ động rút ngắn thời gian triển khai nếu điều kiện cho phép.
Cùng với đó, các mức khí thải áp dụng cho xe mô tô và xe gắn máy cũng được phân loại theo năm sản xuất. Cụ thể: Mức 1 thực hiện đối với xe mô tô sản xuất trước năm 2008 và xe gắn máy trước năm 2016; Mức 2 dành cho xe mô tô sản xuất từ 2008–2016 và xe gắn máy từ 2017–30/6/2027; Mức 3 dành cho xe mô tô sản xuất từ 2017–30/6/2026; Mức 4 dành cho xe mô tô sản xuất sau ngày 1/7/2026.
Từ ngày 1/1/2030, tất cả xe máy lưu thông tại Hà Nội và TP.HCM sẽ bắt buộc phải đạt ít nhất Mức 2 về khí thải. Đây là sự thay đổi đáng kể so với dự thảo cũ, vốn dự kiến lộ trình này bắt đầu từ năm 2032.
TIÊU CHUẨN RÕ RÀNG, PHƯƠNG PHÁP ĐO CHÍNH XÁC
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia mới trong dự thảo đã quy định rõ giới hạn tối đa cho phép đối với các thông số khí thải cơ bản gồm Cacbon Monoxit (CO) và Hydrocacbon (HC) – hai chất khí gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe con người. Việc đo khí thải sẽ được thực hiện khi xe ở chế độ không tải, theo tiêu chuẩn kỹ thuật TCVN 11215:2015 và ISO 17479:2020.
Các đơn vị thực hiện kiểm tra khí thải phải được chứng nhận đủ điều kiện, sử dụng thiết bị đo đạt chuẩn theo quy định tại QCVN 103:2024/BGTVT – quy định về cơ sở kiểm định khí thải xe cơ giới. Điều này nhằm đảm bảo tính chính xác, khách quan và đồng bộ trong toàn hệ thống.
Quang cảnh cuộc họp tham vấn ngày 3/6/2025. Ảnh: CK.
Dự thảo Thông tư cũng phân định rõ trách nhiệm và phạm vi áp dụng. Quy chuẩn áp dụng đối với: Các tổ chức, cá nhân sở hữu xe máy tham gia giao thông; các đơn vị thực hiện việc kiểm tra khí thải; cơ quan quản lý nhà nước có liên quan.
Tuy nhiên, các loại xe chuyên dụng thuộc Bộ Quốc phòng và Bộ Công an được loại trừ khỏi phạm vi áp dụng, nhằm đảm bảo chức năng đặc thù về quốc phòng, an ninh.
Ngoài ra, Hà Nội – với tư cách là đô thị đặc biệt sẽ có thêm những quy định riêng về vùng phát thải thấp. Tại các khu vực này, phương tiện muốn lưu thông phải đáp ứng yêu cầu khí thải khắt khe hơn theo nghị quyết riêng của Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội. Điều này mở đường cho các chính sách kiểm soát phát thải mang tính đặc thù, phù hợp với điều kiện từng khu vực và nhu cầu bảo vệ môi trường đô thị.
"Việc kiểm định khí thải xe máy không chỉ nhằm giảm thiểu ô nhiễm không khí, mà còn là bước tiến quan trọng trong quá trình hiện đại hóa và bền vững hóa hệ thống giao thông đô thị. Chính sách này sẽ thúc đẩy: Loại bỏ xe máy cũ, phát thải cao; tăng nhu cầu đổi mới phương tiện, sử dụng xe điện; nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ môi trường; khuyến khích phát triển các ngành dịch vụ kỹ thuật, kiểm định, bảo dưỡng".
Ông Nguyễn Tô An, Phó Cục trưởng Cục Đăng kiểm, Bộ Giao thông vận tải.
Tuy nhiên, các ý kiến chuyên gia và đại biểu tại hội thảo cho rằng vẫn còn nhiều vấn đề cần tiếp tục làm rõ như: chi phí kiểm định, hỗ trợ người dân thu nhập thấp, cơ sở hạ tầng kỹ thuật kiểm định khí thải, hay cơ chế xử lý xe không đạt tiêu chuẩn. Đây là những khía cạnh cần được cụ thể hóa trong các văn bản hướng dẫn thi hành tiếp theo.
Đề xuất lộ trình thực hiện kiểm định khí thải với xe máy: Hà Nội và TP.HCM có thể áp dụng từ năm 2027
11:48, 14/05/2025
Ô nhiễm không khí gia tăng, Việt Nam lên kế hoạch “làm sạch”
13:55, 24/04/2025
Yêu cầu đưa chỉ số ô nhiễm không khí tại Hà Nội và Tp.Hồ Chí Minh về ngưỡng an toàn trong 5 năm tới
Ngăn chặn đường nhập lậu, hỗ trợ doanh nghiệp duy trì sản xuất bền vững
Theo phản ánh của Hiệp hội Mía đường Việt Nam, hiện nay ngành mía đường đang gánh chịu nhiều sức ép. Hàng tồn kho lớn khiến doanh thu doanh nghiệp sụt giảm, trong khi nông dân trồng mía chịu thiệt hại vì giá thu mua thấp. Đặc biệt, tình trạng đường nhập lậu từ các nước láng giềng khiến giá đường trong nước khó giữ ổn định, gây khó khăn lớn cho các nhà sản xuất nội địa...
Ba cảng biển Việt Nam lọt nhóm đầu cảng xử lý hàng
container lớn nhất thế giới
Ba cảng biển Việt Nam ở Hải Phòng, TP.HCM và Cái Mép lọt vào “Top” 50 cảng biển xử lý hàng container lớn nhất thế giới, theo bình chọn mới nhất của tạp chí DynaLiners Millionaires thuộc Công ty tư vấn vận tải biển DynaLiners có trụ sở tại Hà Lan...
Xe điện Trung Quốc đang định hình lại thị trường ô tô toàn cầu
Tốc độ và quy mô của cuộc cách mạng xe điện ở Trung Quốc đã khiến thế giới bất ngờ, và các nhà phân tích cho rằng xu hướng này chưa hề có dấu hiệu chậm lại...
Phấn đấu đưa kim ngạch thương mại Việt Nam - New Zealand đạt 3 tỷ USD
Tiếp Chủ tịch Quốc hội New Zealand Gerry Brownlee chiều 28/8, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh nền kinh tế Việt Nam và New Zealand có tính bổ trợ lẫn nhau, tiềm năng hợp tác giữa hai nước còn rất lớn...
Đồng loạt tăng giá xăng dầu
Giá xăng dầu trong nước ngày 28/8 được điều chỉnh tăng theo diễn biến của thị trường thế giới. Cụ thể, xăng E5RON92 tăng 307 đồng/lít, xăng RON95-III tăng 271 đồng/lít. Tương tự, các loại dầu cũng có mức tăng từ 144 đồng – 452 đồng/lít so với giá cơ sở hiện hành…
Sáu giải pháp phát triển nhanh và bền vững ngành năng lượng
Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để phát triển năng lượng xanh, sạch nhằm đảm bảo an ninh năng lượng và phát triển bền vững. Ông Nguyễn Ngọc Trung chia sẻ với Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy về sáu giải pháp để phát triển nhanh và bền vững ngành năng lượng nói chung và các nguồn năng lượng tái tạo, năng lượng mới nói riêng…
Nhân lực là “chìa khóa” phát triển điện hạt nhân thành công và hiệu quả
Trao đổi với Tạp chí Kinh tế Việt Nam/VnEconomy, TS. Trần Chí Thành, Viện trưởng Viện Năng lượng nguyên tử Việt Nam, nhấn mạnh vấn đề quan trọng nhất khi phát triển điện hạt nhân ở Việt Nam là nguồn nhân lực, xây dựng năng lực, đào tạo nhân lực giỏi để tham gia vào triển khai, vận hành dự án...
Phát triển năng lượng tái tạo, xanh, sạch: Nền tảng cho tăng trưởng kinh tế trong dài hạn
Quốc hội đã chốt chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế 8% cho năm 2025 và tăng trưởng hai chữ số cho giai đoạn 2026 – 2030. Để đạt được mục tiêu này, một trong những nguồn lực có tính nền tảng và huyết mạch chính là điện năng và các nguồn năng lượng xanh, sạch…
Nhà đầu tư điện gió ngoài khơi tại Việt Nam vẫn đang ‘mò mẫm trong bóng tối’
Trả lời VnEconomy bên lề Diễn đàn năng lượng xanh Việt Nam 2025, đại diện doanh nghiệp đầu tư năng lượng tái tạo nhận định rằng Chính phủ cần nhanh chóng ban hành các thủ tục và quy trình pháp lý nếu muốn nhà đầu tư nước ngoài rót vốn vào các dự án điện gió ngoài khơi của Việt Nam...
Tìm lộ trình hợp lý nhất cho năng lượng xanh tại Việt Nam
Chiều 31/3, tại Hà Nội, Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam, Hiệp hội Năng lượng sạch Việt Nam chủ trì, phối hợp với Tạp chí Kinh tế Việt Nam tổ chức Diễn đàn Năng lượng Việt Nam 2025 với chủ đề: “Năng lượng xanh, sạch kiến tạo kỷ nguyên kinh tế mới - Giải pháp thúc đẩy phát triển nhanh các nguồn năng lượng mới”...
Thuế đối ứng của Mỹ có ảnh hướng thế nào đến chứng khoán?
Chính sách thuế quan mới của Mỹ, đặc biệt với mức thuế đối ứng 20% áp dụng từ ngày 7/8/2025 (giảm từ 46% sau đàm phán),
có tác động đáng kể đến kinh tế Việt Nam do sự phụ thuộc lớn vào xuất khẩu sang Mỹ (chiếm ~30% kim ngạch xuất khẩu).
Dưới đây là phân tích ngắn gọn về các ảnh hưởng chính: