Công ty mẹ TikTok hoãn IPO vô thời hạn sau cảnh báo của Bắc Kinh

Theo nguồn tin của Wall Street Journal, ByteDance - công ty mẹ của ứng dụng chia sẻ video ngắn TikTok - đã hoãn vô thời hạn kế hoạch niêm yết cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) ở Mỹ hoặc Hồng Kông, sau khi chính phủ Trung Quốc yêu cầu công ty này tập trung giải quyết những rủi ro liên quan tới an ninh dữ liệu của người dùng.

Trước đó, ByteDance, được định giá 180 tỷ USD trong vòng gọi vốn vào tháng 12 năm ngoái, cân nhắc IPO tất cả hoặc một số công ty con tại thị trường chứng khoán Mỹ hoặc Hồng Kông. Hồi tháng 3, người sáng lập công ty, Zhang Yiming, cho rằng sẽ “khôn ngoan hơn” nếu hoãn kế hoạch này sau các cuộc họp với Cơ quan Quản lý không gian mạng Trung Quốc (CAC) và Ủy ban Điều tiết chứng khoán Trung Quốc (CSRC).

Tại các cuộc họp này, ByteDance được yêu cầu tập trung giải quyết rủi ro về an ninh dữ liệu cũng như một số vấn đề khác - nguồn thạo tin cho biết. Ngoài ra, thời điểm đó ByteDance cũng không có giám đốc tài chính để xúc tiến IPO. 

Động thái thận trọng của ByteDance trái ngược hoàn toàn với Didi Global, công ty đứng sau ứng dụng gọi xe hàng đầu Trung Quốc - Didi Chuxing. Trước đó, nguồn tin từ Wall Street Journal cho biết Didi đã xúc tiến IPO bất chấp quan ngại của cơ quan an ninh mạng rằng dữ liệu người dùng mà công ty đang nắm giữ có thể rơi vào tay nước ngoài.  

Tháng trước, Didi chính thức lên sàn chứng khoán New York, huy động 4,4 tỷ USD. Đây là một trong những vụ IPO lớn nhất của một công ty Trung Quốc tại Mỹ. Nhưng không lâu sau đó, công ty này bị CAC điều tra và ứng dụng Didi Chuxing bị yêu cầu gỡ bỏ khỏi các cửa hàng ứng dụng ở Trung Quốc. Sau đó, 25 ứng dụng khác liên quan tới Didi cũng bị yêu cầu gỡ bỏ. 

Từ tháng 11/2020, Bắc Kinh đã tăng cường giám sát các công ty công nghệ trong nước nước bằng một chiến dịch siết quản trên quy mô lớn cùng những quy tắc mới nhằm quản lý hoạt động thu thập dữ liệu và an ninh mạng. Một số "đại gia" công nghệ, bao gồm Alibaba Group Holding và công ty giao hàng trực tuyến Meituan, đã bị điều tra và giám sát. 

Nhà chức trách Trung Quốc quan ngại rằng dữ liệu mà các hãng công nghệ nước này thu thập có thể bị tiết lộ do các quy định công bố thông tin liên quan tới việc IPO tại Mỹ. 

CSRC ngày 13/7 cho biết cơ quan này đang soạn thảo các quy định đối với những công ty xin cấp phép IPO ở nước ngoài. Còn CAC cho biết sẽ triển khai giám sát liên ngành đối với các ứng viên IPO nhằm đảm bảo kế hoạch niêm yết của họ không gây rủi ro an ninh quốc gia.

Hôm thứ Bảy tuần trước, CAC đề xuất sửa đổi dự thảo về quy tắc rà soát an ninh mạng của mình, trong đó yêu cầu các công ty internet có hơn một triệu người dùng phải trải qua một cuộc đánh giá an ninh mạng trước khi IPO ở nước ngoài. 

Trước đây, các công ty Trung Quốc thường không cần CAC cho phép khi IPO ở nước ngoài. Tuy nhiên, từ cuối năm 2020, khi căng thẳng Mỹ-Trung ngày càng leo thang, Bắc Kinh bắt đầu yêu cầu một số công ty công nghệ thông báo về khả năng niêm yết ở nước ngoài để được chấp thuận theo cách không chính thức - theo nguồn tin của Wall Street Journal.

Với trường hợp ByteDance, nhà chức trách muốn hiểu rõ cách thức công ty này thu thập, lưu trữ và xử lý dữ liệu của người dùng. Hiện tại, ByteDance sở hữu các ứng dụng có hàng trăm triệu người dùng, trong đó có ứng dụng chia sẻ video ngắn Douyin, và ứng dụng đọc báo Jinri Toutiao. Theo thông báo tới nhân viên vào tháng trước, ByteDance cho biết doanh thu của công ty năm 2020 đã tăng hơn gấp đôi lên 34,3 tỷ USD và lợi nhuận gộp tăng lên 19 tỷ USD. 

Không chỉ đối mặt với áp lực ở Trung Quốc, ByteDance cũng gặp không ít khó khăn ở Mỹ. Năm ngoái, chính quyền cựu Tổng thống Donald Trump bày tỏ quan ngại rằng dữ liệu ứng dụng TikTok của ByteDance thu thập của người dùng Mỹ có thể được chia sẻ với chính phủ Trung Quốc, đe dọa tới an ninh quốc gia Mỹ.

Tháng trước, chính quyền Tổng thống Joe Biden đã đảo ngược nỗ lực cấm ứng dụng TikTok tại Mỹ. Tuy nhiên, các nhà chức trách Mỹ vẫn triển khai một cuộc rà soát quy mô lớn đối với các ứng dụng nước ngoài, trong đó có TikTok, nhằm xác định xem những ứng dụng này có đe dọa an ninh quốc gia của Mỹ hay không.