Điện ảnh Việt cần thêm những đạo diễn tạo nên doanh thu trăm tỷ

Cuối tuần qua, phim Lật mặt 7 thu về 25 tỷ, giảm 50% so với tuần trước, do phim Doraemon Movie 42 ra rạp cạnh tranh suất chiếu. Lật mặt 7 khởi chiếu từ 25/4, có sự tham gia của các diễn viên: Thanh Hiền, Trương Minh Cường, Đinh Y Nhung, Quách Ngọc Tuyên, Thanh Thức, Tín Nguyễn, Trâm Anh, Trần Kim Hải… Ngay khi ra mắt, tác phẩm nhận nhiều lời khen vì nội dung xúc động, diễn viên diễn xuất đồng đều.

Như vậy, đạo diễn Lý Hải cũng chính thức đưa tổng doanh thu phim do anh sản xuất lên hơn 1.228 tỷ đồng. Trong khi đó, tổng doanh thu 3 phim do Trấn Thành làm đạo diễn, sản xuất là hơn 1.422 tỷ.

Cụ thể, thống kê từ đơn vị độc lập Box Office Vietnam cho thấy trong quý đầu tiên năm 2024, doanh thu phim Việt chạm mốc 600 tỷ đồng. Trong đó, Mai của Trấn Thành mang về 550 tỷ, dẫn đầu bảng tổng sắp phim Việt ăn khách nhất lịch sử. Ra mắt cùng thời điểm, Gặp lại chị bầu cũng đạt doanh thu 92 tỷ đồng. Bước sang quý tiếp theo, doanh thu của Lật mặt 7 tính đến ngày 20/5 đã lên tới 421 tỷ đồng và vẫn đang tiếp tục tăng, dự kiến chạm mốc 450 tỷ. Chỉ với 3 cái tên kể trên, tổng doanh thu điện ảnh Việt nửa đầu năm 2024 đã vượt 1.000 tỷ đồng.

Cùng kỳ năm ngoái, phim Việt cũng xác lập thành tích tương tự với 4 phim Việt trăm tỷ là Nhà bà Nữ, Chị chị em em 2, Siêu lừa gặp siêu lầy và Lật mặt 6. Có thể thấy, những bộ phim trăm tỷ hầu như thuộc về những đạo diễn có tiếng, đã xây dựng được thương hiệu trước đó, nổi bật là Lý Hải và Trấn Thành. Đến nay, khoảng cách về mặt doanh thu giữa phim của hai đạo diễn này và những đạo diễn còn lại khá lớn, khiến việc dự đoán xem ai sẽ là đạo diễn nghìn tỷ tiếp theo của điện ảnh Việt trở nên khó khăn.

5 năm trở lại đây, những cái tên khác như: Võ Thanh Hòa... (mảng thương mại), hay Trần Thanh Huy, Hà Lệ Diễm, Phạm Thiên Ân, Phạm Ngọc Lân... (dòng phim độc lập) đã mang về dấu ấn cho điện ảnh nước nhà qua các giải thưởng danh giá ở LHP Cannes, Berlin… cho thấy phần nào điểm sáng đầy hứa hẹn của những gương mặt mới.  Ông Nguyễn Khánh Dương, nhà sáng lập Box Office Vietnam, cho rằng điện ảnh Việt đang bước vào giai đoạn nhiều tiềm năng. “Với đà tăng trường hiện nay, triển vọng phòng vé 1.000 tỷ là chuyện sớm muộn,” ông Dương nói.

Theo báo cáo thống kê từ nhà phát hành BHD, lượt khách đến rạp hàng năm hiện nay tại Việt Nam là hơn 40 triệu lượt, đạt hơn 90% so với những năm trước đại dịch Covid-19. Năm 2023, Việt Nam có tổng doanh thu phòng vé đứng thứ 2 tại Đông Nam Á, sau Indonesia. Thành công của phim trăm tỷ không phản ánh rõ nét tuyệt đối thị trường. Song, từ tín hiệu ấy có thể phần nào khiến mọi người có cái nhìn lạc quan hơn về điện ảnh với vô vàn cơ hội để phát triển.

Với việc phim Mai của Trấn Thành ở thời điểm đạt gần 550 tỷ đồng với hơn 6,5 triệu vé bán ra, nhà sản xuất Nguyễn Hữu Tường Vi nhận xét: "Nhìn qua Hàn Quốc, với số dân hơn 51 triệu người nhưng số vé bán ra cao nhất là 17,6 triệu vé (phim The Admiral: Roaring Currents) thì với dân số hơn 100 triệu người của Việt Nam, dư địa phát triển còn rất lớn”.

Đạo diễn Bùi Thạc Chuyên nhận định điện ảnh Việt đang dần vượt qua ngưỡng tiêu chuẩn về chỉ số, con người, xã hội… để suy nghĩ nghiêm túc về một ngành công nghiệp văn hóa. Từ năm 2024, Việt Nam có 3 liên hoan phim quy mô quốc tế, gồm: Liên hoan phim quốc tế Hà Nội (HANIFF), Liên hoan phim Châu Á - Đà Nẵng (DANAFF) và Liên hoan phim quốc tế TP Hồ Chí Minh (HIFF). Đây không chỉ là các sự kiện được nhiều nhà làm phim, diễn viên mong chờ mà còn giúp công nghiệp điện ảnh trong nước tiệm cận hơn với cách làm phim của nền văn hóa khác.

Chia sẻ về giấc mơ làm phim điện ảnh vươn tầm thế giới, đạo diễn Võ Thanh Hòa phân tích: "Gần đây chúng ta có Đêm tối rực rỡ - bộ phim thành công cả về doanh thu lẫn giải thưởng uy tín trong và ngoài nước. Chúng ta có Những đứa trẻ trong sương lọt vào vòng rút gọn của Oscar cho phim tài liệu xuất sắc nhất. Chúng ta cũng có Bên trong vỏ kén vàng nổi bật tại Cannes hay gần đây lại có cú nổ lớn không kém là Cu Li không bao giờ khóc. Đó là tín hiệu cực kỳ tích cực cho điện ảnh Việt”.

Dù vậy, thị trường điện ảnh Việt Nam được đánh giá đang phát triển rất sôi động và nhanh nhất châu Á, nhưng cũng lại bị coi là những phim thắng lớn kiểu "đột biến" mà thiếu sự đồng đều, bền vững. Thực tế phòng vé cho thấy một số ít phim có doanh thu cao vượt trội với trăm tỷ đồng, còn số đông các phim lại thua lỗ. Điều đó khiến nhiều người làm phim và đầu tư sản xuất e ngại. Việc tìm vốn, thu hút nhà đầu tư rót tiền cho các dự án điện ảnh cũng rất gian nan.

Đạo diễn Trần Anh Hùng cũng đồng tình với quan điểm này. "Tôi thấy ở Việt Nam bây giờ có nhiều đạo diễn trẻ có tài, thậm chí có vài nhân vật xuất hiện ở những liên hoan phim quốc tế. Bên cạnh đó, vẫn có những bạn trẻ chưa có cơ hội xuất hiện, còn đứng trong bóng tối làm việc", đạo diễn gạo cội chia sẻ. “Chúng ta cũng có nền văn hóa đặc sắc như các nước bạn, đó là cái vốn để chúng ta dựa vào, sáng tạo. Vì thế tôi mong đợi sẽ có chính sách tốt hơn giúp đỡ những nghệ sĩ nước mình".