Hàng loạt công nghệ mới đang từng bước thay đổi ngành giao thông, giúp quản lý phương tiện hiệu quả hơn và tổ chức giao thông đô thị thông minh hơn...

Ông Dimitar Dimitrov, nhà sáng lập Accedia, Công ty Phát triển Phần mềm & AI hàng đầu châu Âu đã chỉ ra những xu hướng công nghệ nổi bật trong lĩnh vực giao thông năm nay. 

GIA TĂNG PHƯƠNG TIỆN TỰ HÀNH 

Từ năm 2025, các phương tiện tự hành sẽ ngày càng phổ biến, đặc biệt trong lĩnh vực vận tải và logistics. Công nghệ tự lái cấp độ 4 dự kiến sẽ đóng vai trò chủ đạo trong lĩnh vực hậu cần và vận tải thương mại và khung pháp lý AI sẽ ngày càng hoàn thiện.

Nếu trước đây, xe tự hành chỉ xuất hiện trong những dự án thử nghiệm, thì nay đang được triển khai rộng rãi, nhất là tại các thành phố có hạ tầng hiện đại và sẵn sàng tiếp nhận công nghệ mới.

Một ví dụ tiêu biểu là các robot tự giao hàng Scout của Amazon – minh chứng rõ ràng cho việc AI và thị giác máy tính đang giúp phương tiện tự hành vận hành hiệu quả trong môi trường đô thị phức tạp.

Không chỉ giúp tối ưu hóa chuỗi cung ứng, những hệ thống này còn mở ra tiềm năng kinh tế khổng lồ. Theo báo cáo từ McKinsey, phần mềm điều khiển xe tự hành có thể tạo ra tỷ suất lợi nhuận lên đến 15%, đưa nó trở thành một trong những mảng kinh doanh hấp dẫn nhất trong ngành công nghiệp ô tô.

CÔNG NGHỆ TRUYỀN THÔNG V2X 

Kết nối thông minh sẽ là nền tảng quan trọng cho giao thông trong tương lai. Công nghệ giao tiếp giữa phương tiện và môi trường xung quanh (V2X) đang dần trở thành một phần không thể thiếu trong các thành phố thông minh, giúp xe cộ, hạ tầng giao thông và người đi đường trao đổi dữ liệu theo thời gian thực. Nhờ đó, giao thông trở nên thông suốt hơn, giảm ùn tắc và quan trọng nhất là đảm bảo an toàn cho mọi người.

Một yếu tố then chốt để phát triển V2X chính là công nghệ 5G, cho phép truyền dữ liệu cực nhanh với độ trễ gần như bằng không. Điều này giúp xe tự hành và các phương tiện kết nối phản ứng kịp thời với tình huống thực tế trên đường, hoạt động trơn tru và hiệu quả hơn.

Sự chuyển đổi này diễn ra trên quy mô lớn hơn bao giờ hết. Dự báo đến năm 2030, có tới 95% ô tô mới trên toàn cầu sẽ được trang bị kết nối thông minh, trong đó 12% có khả năng tự lái ở mức cấp 3 hoặc cấp 4. Những con số này cho thấy sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ và khẳng định V2X sẽ là nền tảng quan trọng của giao thông trong tương lai. 

NỀN TẢNG MAAS 

Giao thông đô thị đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ, trong đó Mobility-as-a-Service (MaaS) trở thành giải pháp hiệu quả giúp giảm tắc nghẽn và ô nhiễm môi trường. MaaS cho phép di chuyển thuận tiện hơn nhờ tích hợp nhiều phương tiện giao thông trên một nền tảng duy nhất, giúp việc lập kế hoạch và di chuyển trở nên dễ dàng, linh hoạt hơn.

Xu hướng này cũng phù hợp với sự phát triển của các thành phố thông minh, nơi các hệ thống giao thông hiện đại được kết nối chặt chẽ nhằm giải quyết những thách thức ngày càng phức tạp.

Trí tuệ nhân tạo (AI) đóng vai trò quan trọng trong việc tối ưu hóa tuyến đường và nâng cao hiệu quả vận hành. Các nền tảng như Moovit (thuộc Intel) đã ứng dụng thuật toán thông minh để đưa ra lộ trình di chuyển phù hợp nhất, giúp người dân tiết kiệm thời gian và chi phí.

BẢO TRÌ DỰ ĐOÁN BẰNG AI VÀ CÔNG NGHỆ SONG SINH KỸ THUẬT SỐ 

Bảo trì dự đoán đang trở thành giải pháp thiết yếu giúp giảm thiểu gián đoạn và tối ưu hóa hiệu suất vận hành. Nhờ trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ song sinh kỹ thuật số, phương tiện có thể được giám sát theo thời gian thực, đồng thời dự đoán sớm các sự cố để kịp thời bảo trì, hạn chế rủi ro.

Trên thế giới, ngày càng nhiều công nghệ cho phép tạo bản sao ảo của máy bay, giúp lập kế hoạch bảo trì chủ động, rút ngắn thời gian sửa chữa và đảm bảo máy bay luôn sẵn sàng hoạt động. Dự kiến đến cuối năm 2025, các giải pháp công nghệ này sẽ giúp giảm 30% thời gian máy bay phải dừng hoạt động do bảo trì và rút ngắn một nửa thời gian triển khai các tính năng AI hỗ trợ.

Khi phương tiện tự hành ngày càng phổ biến, an toàn cho những người tham gia giao thông phải là ưu tiên hàng đầu. Chính phủ nhiều nước đang hoàn thiện các quy định để đảm bảo các công nghệ giao thông được triển khai một cách an toàn.

Chẳng hạn, tại Vương quốc Anh, Đạo luật Phương tiện Tự động có hiệu lực từ tháng 5/2024, đặt ra khung pháp lý cho xe tự hành. Từ tháng 4/2025, Trung Quốc cũng ban hành quy định mới về cân bằng giữa đổi mới và an toàn.

Trong khi đó, tại Mỹ, Cơ quan Quản lý An toàn Giao thông Đường cao tốc Quốc gia (NHTSA) đang đưa ra các hướng dẫn an toàn, khuyến khích phát triển xe tự hành theo hướng có trách nhiệm.