Giá hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ trong tháng 9 tăng cao hơn dự báo, do giá các sản phẩm năng lượng và nhiều mặt hàng khác leo thang, cho thấy áp lực lạm phát ở nước này tiếp tục gia tăng trong bối cảnh chiến tranh tại Trung Đông vẫn tiếp diễn...

Báo cáo về giá hàng hóa nhập khẩu mà Bộ Lao động Mỹ công bố hôm thứ Sáu (16/10) - nối tiếp các dữ liệu khác trong tuần vừa rồi cho thấy giá tiêu dùng và giá sản xuất đều tăng mạnh hơn dự báo trong tháng 9 - khiến các nhà kinh tế tin rằng lạm phát đang lan rộng ra ngoài lĩnh vực năng lượng.

Theo báo cáo, giá hàng nhập khẩu vào Mỹ đã tăng 1,1% trong tháng trước, sau khi tăng 0,5% - theo số liệu đã điều chỉnh giảm - trong tháng 8. Trước đó, các nhà kinh tế được hãng tin Reuters khảo sát dự báo giá hàng nhập khẩu chưa bao gồm thuế quan sẽ tăng 0,8% trong tháng 9 sau khi tăng 0,7% trong tháng 8.

Tính trong 12 tháng kết thúc vào tháng 9, giá hàng nhập khẩu vào Mỹ đã tăng 8,1%, mức tăng mạnh nhất kể từ tháng 7/2022, sau khi tăng 6,7% trong vòng 1 năm tính đến tháng 8.

Cuộc xung đột kéo dài giữa Mỹ và Iran đã gây gián đoạn chuỗi cung ứng và giữ giá dầu ở mức cao. Các nhà kinh tế cho rằng tình trạng lạm phát gia tăng ở Mỹ xuất phát từ các chính sách của Tổng thống Donald Trump, bao gồm cả việc áp thuế lên hàng nhập khẩu và các diễn biến tại Vùng Vịnh. Một cuộc thăm dò của Reuters cũng cho thấy khoảng 78% người Mỹ cho rằng các chính sách của ông Trump khiến chi phí sinh hoạt trở nên đắt đỏ hơn.

"Người Mỹ đang đối mặt với mối đe dọa lạm phát từ mọi phía. Dù nhìn vào đâu, họ cũng phải rút hầu bao trả nhiều tiền hơn cho cùng một loại hàng hóa mà chỉ vài tháng trước còn có giá rẻ hơn. Trước khi các chính sách kinh tế của chính quyền ông Trump nhiệm kỳ thứ hai bắt đầu được triển khai vào tháng 1/2025, lạm phát hàng nhập khẩu vào Mỹ gần như không tồn tại. Năm nay, lạm phát này xuất hiện ở hầu như tất cả các nhóm hàng hóa”, ông Christopher Rupkey, chuyên gia kinh tế trưởng tại công ty FWDBONDS, nhận định với Reuters.

Giá nhiên liệu nhập khẩu vào Mỹ đã tăng 4,8% trong tháng 9, sau khi giảm 0,2% trong tháng 8. Giá thực phẩm không thay đổi sau khi đã giảm 0,6% trong tháng 8. Nếu loại trừ thực phẩm và nhiên liệu, giá hàng nhập khẩu tăng 0,7%, tương đương với mức tăng của tháng trước đó. Chỉ số giá nhập khẩu lõi, thước đo không bao gồm thực phẩm và nhiên liệu, đã tăng 6,2% trong 12 tháng tính đến tháng 9.

Giá thiết bị máy móc tăng 0,9% trong tháng 9 tiếp nối mức tăng tương tự trong tháng 8, do xu hướng tăng giá của các mặt hàng như máy tính, thiết bị ngoại vi và linh kiện bán dẫn trong bối cảnh làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI).

Giá hàng tiêu dùng nhập khẩu không bao gồm ô tô tăng 0,4%, chủ yếu do chi phí các mặt hàng lâu bền tăng 0,7%. Giá nhập khẩu ô tô, linh kiện và động cơ tăng 0,3%.

Giá hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc vào Mỹ tăng 0,7% trong tháng 9, mức tăng mạnh nhất kể từ tháng 12/2021. Trong 12 tháng tính đến tháng 9, giá các mặt hàng này đã tăng 3,1%. Giá hàng nhập khẩu từ Nhật Bản, Liên minh châu Âu (EU), Mexico và Canada cũng ghi nhận mức tăng.

"Chúng tôi dự báo lạm phát ở Mỹ sẽ tăng tốc trong thời gian tới nhưng sẽ không chững lại ở đỉnh. Tuy nhiên, vẫn có rủi ro là lạm phát sẽ duy trì ở mức cao lâu hơn dự kiến, khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) gặp khó khăn hơn trong việc kiểm soát áp lực đó", ông Oren Klachkin, chuyên gia kinh tế thị trường tài chính tại Nationwide, nhận xét với Reuters.

Mặc dù làn sóng đầu tư AI đang góp phần thúc đẩy lạm phát ở Mỹ, hoạt động này cũng đồng thời hỗ trợ lĩnh vực sản xuất ở nền kinh tế lớn nhất thế giới. Một báo cáo khác từ Fed cho thấy sản lượng công nghiệp của Mỹ đã tăng 0,3% trong tháng 9, nhờ vào việc các doanh nghiệp bổ sung hàng tồn kho để đáp ứng nhu cầu nội địa mạnh mẽ. Trước đó, sản lượng công nghiệp của nước này đã giảm 0,2% trong tháng 8. Tính chung trong tháng 9, sản lượng tăng 1,1% so với cùng kỳ năm ngoái.

Dù vậy, ngoài các ngành hỗ trợ AI, lĩnh vực sản xuất của Mỹ đang đối mặt với nhiều rủi ro suy giảm từ giá năng lượng cao, căng thẳng thương mại với Canada, chi phí vay vốn gia tăng, cùng với tác động kích thích từ các ưu đãi thuế đang dần suy yếu. Giá dầu diesel ở mức cao kỷ lục có thể sớm đẩy chi phí hàng hóa tăng lên, bao gồm cả các mặt hàng tại siêu thị, từ đó gây áp lực lên nhu cầu tiêu dùng.

Bà Veronica Clark, chuyên gia kinh tế tại tập đoàn Citigroup, nhận định: “Nhu cầu mạnh mẽ đối với AI đã thúc đẩy đầu tư doanh nghiệp, nhưng phần lớn khoản đầu tư này lại đến từ hàng nhập khẩu, điều đó cho thấy sản xuất trong nước của Mỹ không thực sự tăng trưởng mạnh như vậy”.