Quốc hội đã thảo luận về Nghị quyết nhằm tháo gỡ vướng mắc cho 2 dự án trọng điểm quốc gia để tăng cường phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh và phục vụ các sự kiện đối ngoại quan trọng của đất nước, trong đó có Hội nghị cấp cao APEC 2027...

Sáng 23/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI, Quốc hội thảo luận về dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) và Nghị quyết của Quốc hội về việc di chuyển 03 di tích trong phạm vi thực hiện Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội và Dự án xây dựng Doanh trại Trung đoàn không quân Công an nhân dân.

CHỈNH LÝ, BỔ SUNG ĐỂ HOÀN THIỆN BỘ LUẬT HÌNH SỰ (SỬA ĐỔI)

Dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) gồm 3 phần, 25 chương, 415 điều. So với Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2024, 2025), đã bỏ 8 điều luật, bổ sung 14 điều luật mới, sửa đổi 307 điều luật, giữ nguyên 100 điều luật.

Góp ý vào dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi), các đại biểu Quốc hội cho rằng qua gần 10 năm thi hành, nhiều quy định của Bộ luật Hình sự hiện hành đã bộc lộ vướng mắc, bất cập. Một số quy định chưa bao quát hết các hành vi nguy hiểm cho xã hội mới phát sinh. Một số quy định chưa thật sự đồng bộ với pháp luật chuyên ngành, pháp luật tố tụng hình sự, pháp luật xử lý vi phạm hành chính và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Đa số đại biểu Quốc hội nhất trí với sự cần thiết ban hành Luật nhằm tiếp tục thể chế hóa đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng về công tác phòng, chống tội phạm trong điều kiện xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới…

Cũng trong phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang giải trình làm rõ thêm một số ý kiến đại biểu nêu. Bộ trưởng Bộ Công an nhấn mạnh cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục chỉnh lý, bổ sung để hoàn thiện dự thảo luật phù hợp với thực tiễn đấu tranh phòng chống tội phạm, đồng bộ với hệ thống pháp luật. 

Phát biểu kết luận nội dung thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định đề nghị Chính phủ, Bộ Công an khẩn trương phối hợp chặt chẽ với Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cùng với các cơ quan liên quan để nghiên cứu, tiếp thu tối đa các ý kiến của đại biểu Quốc hội.

Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục tổ chức việc lấy ý kiến rộng rãi trong nhân dân, tổ chức các hội nghị, hội thảo, tọa đàm khoa học, tham khảo ý kiến chuyên gia, những người hoạt động thực tiễn và các cơ quan chuyên môn để tiếp thu, chỉnh lý dự thảo, trước khi hoàn thiện dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Hai, Quốc hội khóa XVI, đảm bảo chất lượng, tiến độ theo yêu cầu.

THÁO GỠ VƯỚNG MẮC KHI TRIỂN KHAI DỰ ÁN TRỌNG ĐIỂM QUỐC GIA

Cũng trong sáng nay, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về việc di chuyển 03 di tích trong phạm vi thực hiện Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội và Dự án xây dựng Doanh trại Trung đoàn không quân Công an nhân dân theo quy định tại Điều 2 Nghị quyết số 256/2025/QH15 của Quốc hội.

Trước đó, chiều 22/8, Bộ trưởng Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh trình bày tờ trình của Chính phủ về dự thảo Nghị quyết này.

Theo đó, thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về tăng cường phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh và phục vụ các sự kiện đối ngoại quan trọng của đất nước, trong đó có Hội nghị cấp cao APEC 2027, việc ban hành Nghị quyết là cần thiết và phù hợp để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, giải quyết những vấn đề cấp bách phát sinh trong quá trình triển khai 02 dự án trọng điểm quốc gia.

Trong quá trình triển khai, hai dự án trên vướng vào phạm vi bảo vệ của 03 di tích cấp tỉnh, gồm: Đền Tân Trăn (xã Lâm Thao), Đình Cả Đông Côi (phường Thuận Thành) và Đình Tam Sơn (xã Lương Tài).

Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết hệ thống pháp luật hiện hành của Việt Nam cũng như Công ước quốc tế về bảo vệ di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới năm 1972 của UNESCO đều chưa có quy định về việc di chuyển di tích.

Còn tại Nghị quyết số 256/2025/QH15, Quốc hội đã cho phép Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Ninh di chuyển các di tích trong vùng Dự án Cảng hàng không quốc tế Gia Bình.

Do đó, việc ban hành cơ chế, chính sách đặc thù cho phép áp dụng quy định tại Điều 2 Nghị quyết số 256/2025/QH15 đối với các di tích nằm trong phạm vi 02 dự án trên là giải pháp bắt buộc, có tính chất cá biệt và cấp bách nhằm kịp thời bàn giao mặt bằng thi công đồng bộ, đáp ứng tiến độ hoàn thành phục vụ APEC 2027.

Chính phủ nhấn mạnh việc ban hành Nghị quyết nhằm xác lập cơ sở pháp lý vững chắc với các cơ chế đặc thù cho trường hợp cá biệt, bảo đảm bảo tồn và phát huy bền vững giá trị di sản văn hóa, đồng thời tháo gỡ điểm nghẽn hạ tầng, bảo đảm an ninh - quốc phòng.

Quan điểm xây dựng dự thảo là tuân thủ tính hợp hiến, hợp pháp, không trái với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, giữ vững nguyên tắc bảo vệ di tích sau khi di chuyển.

Đóng góp ý kiến vào dự thảo Nghị quyết, đại biểu Nguyễn Thị Sửu – Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Huế đề nghị cần công khai, minh bạch và tham vấn cộng đồng.

Ngoài ra, việc di chuyển phải được đặt trong cơ chế đặc thù đã được Quốc hội quyết định tại Điều 2 Nghị quyết số 256/2025/QH15, nhưng đồng thời phải có phương án cụ thể do cơ quan có thẩm quyền quyết định, bảo đảm bảo tồn tối đa các yếu tố cấu thành và phát huy giá trị di tích sau di chuyển…

Làm rõ các vấn đề đại biểu nêu, đối với di tích đền Tân Chăn, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh Chính phủ sẽ chỉ đạo rà soát thực trạng các vấn đề liên quan đến Luật Tín ngưỡng, tôn giáo và chưa đưa vào Nghị quyết này. 

Chính phủ sẽ tiếp tục tiếp thu, hoàn thiện các ý kiến của đại biểu, hoàn thiện hồ sơ dự án của Quốc hội và đặc biệt là chú trọng thực hiện các quy định của pháp luật có liên quan nhằm bảo tồn tối đa và phát huy giá trị của di tích, bảo đảm công khai, minh bạch, khách quan.