Thị trường chứng khoán đang ngày càng phát huy vai trò huy động và phân bổ nguồn lực, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao sức chống chịu của nền kinh tế trước những biến động từ bên ngoài.

Ngày 7/7, tại Hà Nội, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước tổ chức Hội nghị “Phát hành chứng khoán - Động lực cho tăng trưởng kinh tế”.

Theo báo cáo của Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước, trong 6 tháng đầu năm, giá trị huy động thông qua phát hành cổ phiếu đạt 114,1 nghìn tỷ đồng, tăng hơn 67% so với cùng kỳ năm trước; giá trị phát hành trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ đạt 148,8 nghìn tỷ đồng, tương đương cùng kỳ năm 2025.

ĐÒI HỎI CHẤT LƯỢNG HÀNG HÓA NGÀY PHẢI TỐT HƠN

Phát biểu tại hội nghị, bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước, cho biết thị trường chứng khoán giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc huy động và phân bổ nguồn vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp và nền kinh tế.

Phát hành chứng khoán không chỉ đơn thuần là hoạt động huy động vốn mà còn là quá trình chuyển hóa nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội thành nguồn lực phục vụ đầu tư phát triển. Thông qua thị trường chứng khoán, dòng vốn được phân bổ đến những doanh nghiệp có năng lực quản trị tốt, phương án sử dụng tối ưu và dự án đầu tư hiệu quả, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực của nền kinh tế.

Mỗi đợt phát hành chứng khoán thành công không chỉ mang lại nguồn vốn cho một doanh nghiệp mà còn góp phần huy động hiệu quả nguồn lực của xã hội, thúc đẩy đầu tư, mở rộng năng lực sản xuất, tạo việc làm, nâng cao năng suất lao động và đóng góp trực tiếp vào tăng trưởng kinh tế.

"Có thể nói, phát triển hoạt động phát hành chứng khoán chính là phát triển năng lực huy động nguồn lực cho doanh nghiệp và cho nền kinh tế", Chủ tịch Vũ Thị Chân Phương nhấn mạnh. 

Nhấn mạnh về việc Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp trong năm 2025, Chủ tịch Vũ Thị Chân Phương cho rằng việc nâng hạng sẽ góp phần nâng cao vị thế của thị trường chứng khoán Việt Nam, mở rộng khả năng tiếp cận dòng vốn đầu tư quốc tế, cải thiện thanh khoản, đa dạng hóa cơ cấu nhà đầu tư và tạo điều kiện thuận lợi hơn để doanh nghiệp huy động nguồn vốn trung và dài hạn.

Tuy nhiên, việc nâng hạng mới chỉ mở ra cơ hội, còn khả năng chuyển hóa cơ hội đó thành dòng vốn thực chất phụ thuộc rất lớn vào chất lượng của các doanh nghiệp phát hành.

"Đây là cơ hội lớn để thu hút dòng vốn quốc tế, nhưng đòi hỏi chất lượng hàng hóa (các doanh nghiệp phát hành) phải thật sự tốt, minh bạch và có quy mô", Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết.

NIỀM TIN NHÀ ĐẦU TƯ VỚI THỊ TRƯỜNG ĐƯỢC CỦNG CỐ 

Theo Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, để thúc đẩy thị trường, Chính phủ và Bộ Tài chính đã ban hành các quy định mới.

Điển hình là Nghị định 245/2023 về chứng khoán giúp rút gọn thủ tục hành chính (quy trình IPO gắn với niêm yết rút xuống còn 30 ngày) và Nghị định 25 về chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ nhằm tạo cân bằng giữa việc giúp doanh nghiệp dễ tiếp cận vốn và đảm bảo minh bạch, an toàn cho nhà đầu tư.

Thời gian qua Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cũng đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, cải cách thủ tục hành chính, hiện đại hóa hạ tầng thị trường và nâng cao chất lượng quản lý, giám sát thị trường chứng khoán.

Nhờ đó, thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục duy trì đà phát triển tích cực, từng bước khẳng định vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng cho nền kinh tế.

Những kết quả này phản ánh nhu cầu mở rộng đầu tư của doanh nghiệp vẫn ở mức cao, đồng thời cho thấy niềm tin của nhà đầu tư đối với triển vọng phát triển của thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục được củng cố.

Quan trọng hơn, thị trường chứng khoán đang ngày càng phát huy vai trò huy động và phân bổ nguồn lực, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao sức chống chịu của nền kinh tế trước những biến động từ bên ngoài.

Cũng tại hội nghị, ông Khương Tiến Hùng, Trưởng ban Quản lý Chào bán chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, đã rà soát lại các hình thức chào bán cổ phiếu ra công chúng, riêng lẻ, hoán đổi, trả cổ tức, ESOP và chỉ ra những điểm doanh nghiệp thường làm sai hoặc thiếu sót dẫn đến hồ sơ bị kéo dài.

Theo ông Hùng, quy trình đột phá "IPO gắn với niêm yết" là con đường nhanh nhất hiện nay. Thay vì nộp hồ sơ nhiều nơi nhiều lần, doanh nghiệp nộp đồng thời một bộ hồ sơ cho Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước và Sở Giao dịch chứng khoán. Hai cơ quan sẽ cùng xem xét và trao đổi thông tin trong vòng 1 tháng, giúp rút ngắn thời gian đưa cổ phiếu lên sàn một cách tối đa.

Ông Hùng cũng đưa ra những lưu ý cần chuẩn bị hồ sơ như phải trung thực, khách quan và thận trọng. Doanh nghiệp không chỉ nói về những điểm tốt để bán được giá cao mà bắt buộc phải nêu đầy đủ những rủi ro để thông tin được cân xứng cho nhà đầu tư. 

Khi huy động vốn để đầu tư dự án, dự án đó phải thực sự thuộc sở hữu của doanh nghiệp, thể hiện qua các quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư của cơ quan có thẩm quyền, chứ không chỉ dừng ở quy hoạch 1/500. 

Nếu phát hành để bổ sung vốn lưu động, phải chứng minh được sự thiếu hụt thực tế (do mở rộng quy mô, tăng doanh số) và liệt kê rõ dòng tiền sẽ dùng để mua nguyên vật liệu cho hợp đồng nào. Nếu dùng để trả nợ hoặc mua tài sản, giá mua tài sản phải sát với thị trường. Khuyến khích có chứng thư thẩm định giá để minh bạch với cổ đông và bảo vệ trách nhiệm cho Hội đồng quản trị... 

"Cơ quan quản lý sẽ soi rất kỹ các khoản doanh nghiệp mang tiền ra bên ngoài (cho vay, mượn, hợp tác đầu tư, tạm ứng, đặt cọc). Doanh nghiệp cần phải thu hồi các khoản này, "dọn dẹp nhà cửa sạch sẽ" để chứng minh nhu cầu thiếu vốn là chính đáng...", ông Hùng nhấn mạnh.