Thưa Thứ trưởng, nhiều ý kiến cho rằng một trong những dấu ấn quan trọng của thị trường bất động sản trong năm 2025 là sự chuyển biến mạnh về pháp lý. Theo Thứ trưởng, những chính sách mới ban hành đã tác động thế nào đến thị trường này?
Trong thời gian qua, Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã quan tâm, chỉ đạo quyết liệt triển khai nhiều giải pháp đồng bộ nhằm tháo gỡ khó khăn, kịp thời thúc đẩy các dự án đầu tư, tăng nguồn cung sản phẩm nhà ở, bất động sản ở các phân khúc, nhất là nhà ở xã hội.
Tính từ năm 2021 đến nay, Bộ Xây dựng đã chủ trì, trình cơ quan có thẩm quyền ban hành 2 luật, 1 nghị quyết của Quốc hội, 14 nghị định của Chính phủ, 8 quyết định (bao gồm cả quyết định chỉ đạo, điều hành) và ban hành 8 thông tư. Riêng trong năm 2025, Bộ Xây dựng đã chủ trì, trình cơ quan có thẩm quyền ban hành 1 nghị quyết của Quốc hội, 7 nghị quyết của Chính phủ, 1 quyết định của Thủ tướng Chính phủ về giao chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội, 3 công điện và 1 chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ. Đặc biệt, thời gian vừa qua Bộ Xây dựng đã tham mưu Chính phủ, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 201/2025/QH15 và các văn bản hướng dẫn về việc thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển nhà ở xã hội, với mục tiêu tạo cơ chế ưu đãi hơn nữa để thu hút các doanh nghiệp tham gia đầu tư xây dựng nhà ở xã hội.
Quốc hội, Chính phủ đã ban hành các cơ chế, chính sách về pháp luật đất đai nhằm hỗ trợ cho các dự án bất động sản, như: Nghị quyết số 170/2024/QH15 của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án, đất đai trong kết luận thanh tra, kiểm tra, bản án tại TP. Hồ Chí Minh, TP.Đà Nẵng và tỉnh Khánh Hòa; Nghị quyết số 171/2024/QH15 của Quốc hội về thí điểm thực hiện dự án nhà ở thương mại thông qua thỏa thuận về nhận quyền sử dụng đất hoặc đang có quyền sử dụng đất; Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội quy định một số cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai, cụ thể là: mở rộng trường hợp thu hồi đất, quy định rõ hơn về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, cơ chế giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá/thầu, quy định về giá đất, bảng giá đất và các quy định về đăng ký đất đai, tách thửa, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất…
Các chính sách pháp luật về đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản và đầu tư xây dựng được ban hành, sửa đổi đã từng bước bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất và liên thông giữa các luật, khắc phục tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn trong quá trình tổ chức thực hiện.
Nhiều cơ chế, chính sách tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án bất động sản, đặc biệt là các dự án nhà ở, nhà ở xã hội, cải tạo chung cư cũ, phát triển đô thị đã được triển khai quyết liệt, qua đó, khơi thông dòng vốn, thúc đẩy triển khai dự án, từng bước gia tăng nguồn cung, tạo nền tảng quan trọng cho thị trường bất động sản phát triển ổn định, lành mạnh và bền vững trong thời gian tới.
Mặc dù vậy, diễn biến thực tế trên thị trường bất động sản cũng cho thấy còn nhiều bất cập. Thứ trưởng đánh giá thế nào về thực trạng này?
Thực tế còn một số tồn tại, hạn chế cần được khắc phục nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững và hiệu quả trong tương lai.
Một là, dư thừa nguồn cung sản phẩm bất động sản, nhà ở phân khúc cao cấp và phân khúc trung cấp, thiếu sản phẩm bất động sản là nhà ở giá phù hợp với khả năng chi trả của đa số người dân.
Hai là, việc cập nhập thông tin lên hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường bất động sản của các địa phương, doanh nghiệp còn chậm, khiến việc tiếp cận thông tin đầy đủ, chính xác của người dân, nhà đầu tư và cơ quan quản lý gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng trực tiếp đến tính minh bạch của thị trường.
Ba là, một số dự án vẫn gặp vướng mắc về mặt pháp lý, bị đình trệ, trong khi nguồn lực đã đầu tư là rất lớn, gây lãng phí về đất đai và nguồn vốn, làm gia tăng khó khăn và chi phí, từ đó làm tăng giá bán sản phẩm.
Bốn là, nhiều địa phương chưa bám sát chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở đã được phê duyệt, thiếu chủ động trong quản lý cơ cấu sản phẩm và quỹ đất phát triển nhà ở, chưa quan tâm thỏa đáng đến việc phát triển nhà ở xã hội, nhà ở thương mại có giá phù hợp.
Vậy, Bộ Xây dựng định hướng thế nào để khắc phục những hạn chế nêu trên, thưa Thứ trưởng?
Trong năm 2026, để tạo ra môi trường pháp lý thuận lợi, ổn định và bền vững cho sự phát triển của thị trường bất động sản, Bộ Xây dựng sẽ thực hiện nhiều giải pháp, bao gồm:
Tiếp tục rà soát, hoàn thiện thể chế, chính sách liên quan đến lĩnh vực nhà ở, bất động sản đảm bảo đồng bộ, thống nhất, khả thi và hiệu quả, theo hướng thực hiện cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường phân cấp, phân quyền, ứng dụng chuyển đổi số để khắc phục những tồn tại, hạn chế, bất cập, chưa phù hợp với thực tiễn. Nghiên cứu cơ chế, chính sách để thúc đẩy phát triển nhà ở thương mại có giá phù hợp.
Tập trung thúc đẩy phát triển nhà ở theo quy hoạch, chương trình, kế hoạch phù hợp nhu cầu của thực tế trong giai đoạn mới, tránh việc đầu tư tràn lan gây lãng phí nguồn lực đầu tư; gắn với phát triển, cải tạo, chỉnh trang đô thị; đảm bảo đồng bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội.
Thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội theo Nghị quyết của Chính phủ về chỉ tiêu đột phá phát triển nhà ở xã hội giai đoạn từ năm 2026 đến năm 2030 để hoàn thành mục tiêu Đề án "Đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn hộ nhà ở xã hội cho đối tượng thu nhập thấp, công nhân khu công nghiệp giai đoạn 2021 - 2030". Khẩn trương thành lập Quỹ nhà ở quốc gia để tiếp nhận nguồn vốn, đầu tư, tạo lập, quản lý vận hành, cho thuê nhà ở.
Kiểm tra, đôn đốc, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án bất động sản và nhà ở trên cả nước, đặc biệt là các dự án nhà ở xã hội; hướng dẫn các địa phương xác định số lượng nhà ở xã hội hoàn thành theo đúng quy định của pháp luật.
Tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện xây dựng mô hình “Trung tâm giao dịch bất động sản và quyền sử dụng đất do Nhà nước quản lý” nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và tăng cường tính công khai, minh bạch của giao dịch bất động sản trên thị trường.
Tiếp tục đôn đốc các bộ ngành, địa phương cập nhật, chuẩn hóa thông tin dữ liệu lên hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản. Đồng thời, xây dựng hệ thống phần mềm quản lý, vận hành, khai thác hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản theo Nghị định số 357/2025/NĐ-CP ngày 31/12/2025 của Chính phủ, bảo đảm dữ liệu đầy đủ, chính xác, đồng bộ và kết nối liên thông từ Trung ương đến địa phương với các cơ sở dữ liệu đất đai, xây dựng, quy hoạch, thuế và tài chính.
Thực hiện kiểm tra, thanh tra để kịp thời chấn chỉnh, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm trong hoạt động kinh doanh bất động sản, dịch vụ sàn giao dịch bất động sản, dịch vụ môi giới bất động sản; giám sát, kiểm soát hoạt động cấp tín dụng, phát hành trái phiếu doanh nghiệp trong lĩnh vực bất động sản…
Với những giải pháp đó, Thứ trưởng nhận định thế nào về diễn biến của thị trường bất động sản trong năm 2026?
Năm 2025 là giai đoạn bản lề quan trọng, tạo nền tảng để thị trường bất động sản bước sang năm 2026 với trạng thái ổn định và bền vững hơn. Những thay đổi lớn về thể chế, đặc biệt là việc các luật liên quan đến đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản chính thức đi vào cuộc sống, đã từng bước tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý kéo dài, khơi thông nguồn cung và củng cố niềm tin thị trường.
Bước sang năm 2026, thị trường được dự báo sẽ “sôi động trong sự thận trọng”, phân khúc căn hộ và nhà ở phục vụ nhu cầu thực tiếp tục giữ vai trò dẫn dắt. Sự phân hóa sẽ ngày càng rõ nét, khi người mua và nhà đầu tư ưu tiên các dự án có pháp lý minh bạch, hạ tầng đồng bộ, giá trị sử dụng thực và uy tín chủ đầu tư. Đây là nền tảng để thị trường phát triển lành mạnh, giảm đầu cơ và hướng tới tăng trưởng bền vững trong giai đoạn mới.
Nội dung đầy đủ bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 7+8/2026 phát hành ngày 16-23/02/2026. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:
Link: https://premium.vneconomy.vn/dat-mua/an-pham/tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-78-xuan-binh-ngo.html
