Tháng 9 là thời điểm thời tiết bắt đầu có những thay đổi rõ rệt, cũng là lúc nhiều loại trái cây vào mùa. Lúc này, chị em nội trợ có thể bổ sung thêm những loại quả tươi ngon vào thực đơn hàng ngày mà không cần lo “bội chi ngân sách”...

Mùa thu là thời điểm chợ dân sinh, siêu thị hay cửa hàng trái cây tràn ngập những thức quà tươi ngon, chính vụ. Điển hình, thanh long được ưa thích bởi vị ngọt mát, giá “mềm”. Mùa thu cũng thường là mùa của chuối trứng cuốc và cốm. Mùa ổi và cam bắt đầu vào mùa thu. Ở các tỉnh phía Nam, bưởi thu hoạch chính vụ vào tháng 8, vừa kịp xuất hiện tròn đầy trên mâm cỗ trông trăng…

Đặc biệt, những ngày tháng 9 này, trên thị trường Hà Nội đang “sốt” loại hồng có tên là da tre. Đây là một đặc sản lâu năm ở Thái Nguyên và chỉ xuất hiện có vẻn vẹn trong 1 tháng. Được biết, diện tích trồng hồng da tre chính gốc ở Thái Nguyên cũng không còn nhiều, chỉ xuất hiện ở một số khu vực miền núi trên địa bàn. Bởi vậy, loại quả này còn được xem như đặc sản "hiếm có khó tìm", không phải ai cũng có cơ hội thưởng thức.

Theo chia sẻ của các tiểu thương, chính bởi mang hương vị đặc biệt và số lượng có hạn nên hồng da tre có giá bán tương đối đắt đỏ, dao động từ 80.000 – 200.000 đồng/kg, thậm chí có thể đắt hơn đối với quả to từ gốc cổ thụ. “Không phải ngày nào chúng tôi cũng có thể lấy được hàng. Thậm chí khách muốn mua phải đặt trước, nhiều hôm không đủ hàng để trả đơn cho khách,” chị Minh Lý, tiểu thương bán trái cây tại chợ đầu mối Long Biên (Hà Nội) nói.

Hồng da tre có lớp vỏ ngoài khi chín vẫn giữ sắc xanh vàng đặc trưng, thoạt nhìn có phần không mấy bắt mắt, nhưng bổ ra bên trong lại là màu vàng cam óng ả. Thịt hồng mềm mọng, dẻo mịn, vị ngọt đậm nhưng không gắt, thoảng hương thơm dịu rất dễ chịu. Đặc biệt, hồng càng để chín tới, phần thịt càng mềm mượt, vị ngọt càng đằm và hậu vị càng rõ.

Hồng da tre khi đến độ già sẽ được hái, rồi ủ để chín tự nhiên. Hồng được úp ngược núm quả xuống để nhanh chín, đến khi lớp vỏ da tre trong veo dần ra, cầm mềm tay là báo hiệu quả hồng có thể thưởng thức. Người sành ăn thường bổ đôi trái hồng, coi lớp vỏ tuy mỏng nhưng cứng như một chiếc bát thu nhỏ, dùng thìa xúc từng miếng hồng để ăn, từ từ cảm nhận phần thịt dẻo ngọt, thanh mát như thạch.

Tương tự, chanh leo vàng hương ổi hay còn gọi là chanh leo Hoàng Kim cũng đang được "săn lùng" trên thị trường trái cây. Loại chanh này có màu vỏ vàng óng, hương thơm đặc trưng như ổi chín và có vị ngọt thanh. Được biết, loại quả này có nguồn gốc từ Đài Loan, Thái Lan và đang được phát triển tại một số vùng trồng chuyên canh ở Việt Nam.

Mặc dù chanh dây vàng hương ổi có giá cao hơn chanh dây thông thường, dao động từ 60.000 – 100.000 đồng/kg, nhưng lượng tiêu thụ rất tốt. "Ở thời điểm hiện tại, giá chanh leo vàng sẽ cao gấp đôi so với chanh leo tím. Tuy nhiên, khác với các giống chanh leo thông thường có vị chua, chanh leo Hoàng Kim mang đến vị ngọt thanh, ít chua, rất dễ ăn. Mùi thơm thoang thoảng, dịu nhẹ như ổi chín làm tăng thêm sự hấp dẫn,” chị Minh Anh (tiểu thương chợ Nghĩa Tân, Hà Nội) nói.

Trong khi đó, thị trường trái cây nhập khẩu mùa thu năm nay ghi nhận sự xuất hiện của hồng táo dẹt, một giống táo tàu tươi có nguồn gốc từ Trung Quốc. Khác với dòng quả tròn hay thuôn dài quen thuộc, trái cây này có phần đáy xòe rộng như những quả bí ngô mini.

Không chỉ sở hữu diện mạo lạ mắt, hồng táo dẹt còn có kích thước lớn gấp hai đến ba lần loại thông thường. Khi chín, quả chuyển từ màu xanh sang vàng hoặc đỏ nâu, phần thịt bên trong giòn xốp, mọng nước và mang vị ngọt đậm. Chính nhờ sự độc đáo về hình thức lẫn hương vị, loại quả này đang tạo nên cơn sốt trên "chợ mạng".

Khảo sát tại một số cửa hàng bán trái cây Hà Nội, hồng táo dẹt hiện được bán với mức giá dao động khoảng 250.000 đồng/kg, tức cao gấp 2,5 đến 3 lần so với dòng hồng táo thông thường. Mặc dù có giá bán đắt đỏ, sản phẩm vẫn rơi vào tình trạng cháy hàng do phụ thuộc hoàn toàn vào mùa thu hoạch chính vụ kéo dài từ tháng 7 đến tháng 9.

“Mặt bằng giá của hồng táo dẹt biến động tùy thuộc vào độ đồng đều, kích thước và độ tươi của quả. Chị em nội trợ mua về không không nên rửa nước trước khi bảo quản lạnh, vì vỏ hồng táo khá mỏng sẽ ảnh hưởng đến độ tươi lâu,” bà Vũ Phương Thanh, chủ cửa hàng trái cây nhập khẩu trên phố Tây Sơn (Hà Nội) chia sẻ.

Còn tại TP.HCM, những trái lựu Trung Quốc khổng lồ còn nguyên cành lá đang được bày bán phổ biến. Mỗi ngày, anh Vĩnh Thiện, chủ một sạp trái cây tại Chợ đầu mối nông sản Thủ Đức (TP.HCM), nhập khoảng 500 - 700 kg lựu đỏ. Phần lớn được bán sỉ trong phiên chợ đêm, số còn lại bán lẻ vào buổi sáng.

Theo anh Thiện, những năm trước lựu trên thị trường chủ yếu được nhập từ Thái Lan và Ấn Độ. Năm nay, nguồn hàng từ Trung Quốc xuất hiện nhiều hơn, được gọi là lựu Tứ Xuyên. Lựu loại trái to, nặng từ 700 gram - 1kg/trái, giá bán hiện khoảng 45.000 đồng/kg, trong khi loại nhỏ hơn, không cành lá có giá trên dưới 30.000 đồng/kg.

Do nhiều trái lựu vẫn còn nguyên cành lá xanh tươi, một số xe hàng rong tại TP.HCM treo biển “lựu Đà Lạt” để dễ bán. Tuy nhiên, ông Nguyễn Bình Phương, Giám đốc kinh doanh dịch vụ, Công ty Cổ phần quản lý và kinh doanh chợ nông sản Thủ Đức, xác nhận lựu cỡ lớn về Việt Nam yếu là hàng Trung Quốc. Tính đến hết tháng 8, lượng lựu Trung Quốc về chợ đạt gần 1.600 tấn, trung bình mỗi đêm về chợ 40 tấn.

Thực tế, Việt Nam không có lượng lớn lựu đỏ để kinh doanh. Trong khi đó, theo ResearchGate, Trung Quốc nằm trong nhóm những quốc gia có sản lượng lựu lớn trên thế giới. Riêng vùng trồng Hội Lý (Tứ Xuyên) đã có sản lượng khoảng 800.000 tấn mỗi năm. Mùa thu hoạch lựu Trung Quốc thường bắt đầu từ tháng 7 đến tháng 12 dương lịch. Trong đó thời điểm chín rộ và tập trung chính vụ kéo dài từ tháng 8 đến tháng 10 hàng năm.

Tại Lâm Đồng, cây lựu hiện được trồng chủ yếu với quy mô nhỏ, chưa hình thành vùng chuyên canh lựu thương phẩm để khai thác quả. Hơn nữa, theo đặc tính sinh trưởng, lựu là loại cây ưa nắng, có khả năng chịu hạn và cần nền nhiệt tương đối ấm để giúp quả đạt độ ngọt và lên màu. Do đó, việc gắn tên “lựu Đà Lạt” cho các sản phẩm đang được bày bán trên thị trường có thể gây nhầm lẫn về nguồn gốc, người tiêu dùng cần phân biệt rõ.