Kể từ 2/1/2005, trường hợp bị từ chối kiểm định gồm vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ; theo yêu cầu của cơ quan tố tụng; có bằng chứng về việc chủ xe làm giả tài liệu của phương tiện...

Theo Nghị định số 166/2024/NĐ-CP, các trường hợp phương tiện sẽ bị từ chối kiểm định gồm vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông đường bộ; theo yêu cầu của các cơ quan tiến hành tố tụng; có bằng chứng về việc chủ xe làm giả tài liệu của phương tiện; có sự sai khác giữa chứng nhận đăng ký xe với phương tiện thực tế khi làm thủ tục kiểm định; chưa thực hiện cấp đổi chứng nhận đăng ký xe ở lần kiểm định tiếp theo sau khi phương tiện đã được cấp chứng nhận cải tạo.

Theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, nguyên nhân dẫn tới các trường hợp này do trong thời gian dài, chủ phương tiện và các cơ sở đăng kiểm làm chưa đúng các quy định về hoạt động kiểm định xe cơ giới.

Cụ thể đối với trường hợp chủ xe chưa thực hiện trách nhiệm giải quyết vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông đường bộ; xe đã thực hiện cải tạo nhưng chủ xe chưa thực hiện thủ tục đổi chứng nhận đăng ký xe; xe đã chuyển sang loại hình kinh doanh vận tải (biển số màu vàng) nhưng chủ xe chưa thực hiện thủ tục đổi chứng nhận đăng ký xe hoặc ngược lại; màu sơn trên chứng nhận đăng ký xe không đúng so với màu xe thực tế; chủ xe tự ý thay đổi, cải tạo xe dẫn đến thông số kỹ thuật của xe có sự sai khác với chứng nhận đăng ký xe.

"Quy định lần này đưa ra để cơ sở đăng kiểm và chủ phương tiện phải tuân thủ thực hiện đúng, đảm bảo tính thượng tôn pháp luật và để thống nhất dữ liệu phương tiện giữa cơ quan đăng ký xe và cơ quan đăng kiểm, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác quản lý phương tiện và xử lý vi phạm", đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cho hay.

Để tháo gỡ khó khăn, giải quyết các tồn tại, vướng mắc, bất cập trong thời gian qua và tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp có thể làm thủ tục cấp lại chứng nhận đăng ký xe, Thông tư số 47/2024/TT-BGTVT của Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải ban hành ngày 15/11/2024 có hiệu lực từ ngày 01/01/2025 (Thông tư số 47/2024/TT-BGTVT) quy định trình tự, thủ tục kiểm định, miễn kiểm định lần đầu cho xe cơ giới, xe máy chuyên dùng; trình tự, thủ tục chứng nhận an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe cơ giới cải tạo, xe máy chuyên dùng cải tạo; trình tự, thủ tục kiểm định khí thải xe môtô, xe gắn máy; trong đó, quy định việc chứng nhận xe cải tạo, cấp lại giấy chứng nhận xe cải tạo được thực hiện tại tất cả cơ sở đăng kiểm xe cơ giới trên toàn quốc.

Tại Thông tư tư số 47 nêu rõ xe cơ giới có sự sai khác thông tin với chứng nhận đăng ký xe, nhưng chưa được cấp giấy chứng nhận cải tạo thì phải làm thủ tục chứng nhận cải tạo theo quy định. Đối với các trường hợp xe cải tạo nhưng chưa thực hiện thủ tục đổi chứng nhận đăng ký xe, mà giấy chứng nhận cải tạo bị mất hoặc hết hiệu lực hoặc bị cấp sai, chủ xe sẽ được cấp lại giấy chứng nhận xe cải tạo cho chủ xe để thực hiện việc cấp đổi lại chứng nhận đăng ký xe (Điều 24).

Mặc dù vậy, chủ xe cần lưu ý trường hợp xe cơ giới đã được cấp giấy chứng nhận cải tạo nhưng bị hết thời hạn hiệu lực theo các quy định của pháp luật tại thời điểm cấp giấy chứng nhận cải tạo, chủ xe có nhu cầu cấp lại để thực hiện việc cấp đổi lại chứng nhận đăng ký xe được thực hiện trên cơ sở kết quả kiểm tra đối chiếu giữa xe thực tế với thông số kỹ thuật của giấy chứng nhận cải tạo đã cấp.

Nếu phù hợp, cấp lại giấy chứng nhận xe cơ giới cải tạo cho chủ xe, nếu không phù hợp thì chủ xe phải thực hiện theo quy định tại Điều 20, Điều 21, Điều 23 Thông tư số 47/2024/TT-BGTVT để được cấp chứng nhận xe cải tạo.

Đối với các trường hợp khác bị từ chối kiểm định xe, chủ xe phải chủ động liên hệ với các cơ quan chức năng như cơ quan đăng ký xe, cơ quan xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực trật tự, an toàn giao thông đường bộ, cơ quan tiến hành tố tụng (công an, viện kiểm sát, tòa án) để được giải quyết.

Theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, quy định mới tại Nghị định số 166/2024/NĐ-CP cùng Thông tư số 47/2024/TT-BGTVT trên cơ sở kế thừa có chọn lọc và bổ sung một số quy định để cho hoạt động kiểm định được thuận lợi và dần ổn định. Cùng với đó là sự thể hiện quyết liệt trong việc chấn chỉnh hoạt động kiểm định xe cơ giới của Chính phủ, Bộ Giao thông Vận tải. Qua đó, nâng cao ý thức, trách nhiệm của chủ phương tiện cũng như các cơ sở đăng kiểm trong hoạt động kiểm định xe cơ giới.