Hơn một năm kể từ khi các chủ nợ của China Evergrande Group bắt đầu săn lùng tài sản cá nhân của 7 bị cáo chủ chốt trong vụ vỡ nợ của tập đoàn bất động sản này, vụ việc đang bước vào giai đoạn quan trọng...

Đến nay, ông Hứa Gia Ấn, nhà sáng lập Evergrande, vẫn tiếp tục từ chối tiết lộ tài sản của mình. Động thái này làm leo thang căng thẳng giữa ông và các chủ nợ của tập đoàn, đồng thời làm phức tạp thêm nhiệm vụ của các quản tài viên - người phụ trách việc thanh lý tài sản theo phân công của tòa án - đang nhắm vào tài sản của vị tỷ phú này trong phiên điều trần dự kiến diễn ra vào ngày 2/9 tới.

Các quản tài viên đang xem xét kỹ hồ sơ và xem xét khoảng 3.000 thực thể liên quan đến Evergrande, ngay sau khi công ty này thông báo sẽ hủy niêm yết cổ phiếu vào cuối tháng này. Một trong những trọng tâm của việc này là khối tài sản 6 tỷ USD, chủ yếu dưới dạng cổ tức và thù lao được Evergrande chi trả cho các bị cáo, bao gồm ông Hứa. Ông trùm địa ốc này nổi tiếng với cuộc sống xa hoa và là một ví dụ điển hình của sự thăng trầm trong làn sóng bùng nổ và suy thoái bất động sản tại Trung Quốc.

Đến nay, phiên tòa vỡ nợ của Evergrande chủ yếu tập trung vào ông Hứa và vợ cũ của ông - bà Ding Yumei và ông Xia Haijun - cựu CEO của Evergrande. Cả hai đều tìm cách trì hoãn việc công bố tài sản cá nhân.

Nếu các quản tài viên thuyết phục được tòa án tối cao Hồng Kông yêu cầu ông Hứa công khai tài sản, thì có thể xử lý được khoảng 1/8 tổng số nợ ước tính ban đầu khoảng 45 tỷ USD của công ty. Đây cũng sẽ là một chiến thắng cho các chủ nợ của Evergrande, vốn chưa đòi lại được đồng nào sau gần 19 tháng tòa án ra phán quyết thanh lý tài sản của tập đoàn.

Việc xác định khối tài sản sản của Evergrande gắn liền với ông Hứa đặc biệt quan trọng với quá trình thanh lý tài sản bởi theo các hồ sơ gửi cơ quan chức năng, ông nắm kiểm soát gần 60% cổ phần công ty. Trong vòng 10 năm trước khi công ty vỡ nợ, ông bỏ túi hơn 7 tỷ USD thông qua các khoản thưởng hào phóng từ tập đoàn - theo dữ liệu từ hãng tin Bloomberg.

Evergrande sẽ bị hủy niêm yết khỏi sàn giao dịch chứng khoán Hồng Kông vào ngày 25/8 tới, 18 tháng sau khi cổ phiếu công ty này bị dừng giao dịch vì phán quyết thanh lý tài sản của tòa án và 16 năm sau khi niêm yết cổ phiếu lần đầu.

Xác định chi tiết tài sản của vị tỷ phú chỉ là bước đầu tiên trong một quá trình thu hồi nợ kéo dài. Các quản tài viên phải sẽ phải đối mặt với sự phức tạp trong cấu trúc tài sản của ông Hứa ở cả trong và ngoài nước, những nơi có thẩm quyền tài phán khác biệt với Hồng Kông.

Năm ngoái, một tòa án tại Trung Quốc đại lục đã chấp nhận yêu cầu thanh lý tài sản đối với một trong những chi nhánh lớn ở đại lục của Evergrande là Guangzhou Kailong Real Estate. Kailong thuộc sở hữu 100% của Evergrande và nắm khoảng 60% cổ phần của Hengda Real Estate - công ty con hàng đầu của Evergrande. 

Ở thời điểm hiện tại, không có nhiều thông tin về tình hình và nơi ở của ông Hứa. Cuối năm 2023, Bloomberg đưa tin ông bị cảnh sát Trung Quốc đưa đi và đang được quản chế tại nhà - một hình thức không được xem là giam giữ hay bắt giữ chính thức.

Ngoại trừ một báo cáo của Evergrande xác nhận rằng nhà sáng lập đang bị kiểm soát, nhà chức trách Trung Quốc đến nay vẫn chưa lên tiếng về tình trạng của ông. Đây là lý do các chủ nợ của Evergrande đang cố gắng tìm hiểu thông tin về những người trong mạng lưới quan hệ cá nhân của ông Hứa.

Trong đó, một trong hai con trai của ông, Peter Xu, từng điều hành công ty quản lý tài sản của Evergrande, đã bị bắt giữ sau khi công ty này bị cáo buộc không trả tiền cho nhà đầu tư - theo tin từ truyền thông địa phương vào năm 2023.

Theo một tài liệu từ tòa án được công bố hồi tháng 3,  ông Hứa cũng có một vài người con đang ở độ tuổi chưa thành niên và 2 cháu, hiện đều được vợ cũ của ông nuôi dưỡng tại London (Anh). Theo các thông tin công khai, bà Ding sở hữu nhiều tài sản trên khắp thế giới với tổng giá trị 350 triệu USD, bao gồm 33 bất động sản xa xỉ tại Carnation Way, quận Nine Elms, phía Nam sông Thames ở London; một chung cư ở tầng 47 của tòa nhà One Wall Centre, trung tâm thành phố Vancouver, Canada.

Trong một phiên điều trần tại tòa án gần đây, luật sư của các chủ nợ cho biết họ đã tìm thấy một số lượng khổng lồ tác phẩm nghệ thuật trong một căn hộ ẩm thấp ở Quảng Châu, nơi mẹ của bà Ding sinh sống.

Về cựu CEO Xia, hiện vẫn chưa rõ tung tích của ông vì người này từ chối cung cấp địa chỉ hiện tại cho tòa án. Theo dữ liệu tổng hợp của Bloomberg, ông Xia đang nắm giữ tài sản gần 500 triệu USD từ tiền lương, cổ phiếu và các khoản đầu tư tại Evergrande. Xia đã cố gắng trì hoãn việc công khai tài sản cho tới giữa năm nay. Tuy nhiên, theo hồ sơ tòa án, các quản tài viên hiện nghi ngờ thông tin ông cung cấp.

Theo các nhà phân tích, ông Hứa có thể sử dụng chiến lược tương tự như vợ cũ và ông Xia như yêu cầu hoãn phiên tòa, kháng cáo và từ chối các phán quyết yêu cầu cung cấp thông tin.