Tập đoàn bất động sản China Evergrande ngày 12/8 thông báo sẽ hủy niêm yết khỏi sàn giao dịch chứng khoán Hồng Kông vào ngày 25/8...

Đây là một sự kiện quan trọng với cuộc khủng hoảng bất động sản Trung Quốc trong bối cảnh Evergrande nợ chồng chất và đang trong quá trình thanh lý tài sản.

Evergrande là công ty bất động sản nợ nhiều nhất thế giới với khối nợ lên tới 300 tỷ USD, gồm cả nợ ngân hàng và trái phiếu. Ngày 29/1/2024, một tòa án tại Hồng Kông ra phán quyết thanh lý tài sản Evergrande. Theo tòa án, tập đoàn này đã không đưa ra được kế hoạch tái cấu trúc nợ khả thi. Cổ phiếu Evergrande đã dừng giao dịch kể từ khi phán quyết này được đưa ra.

Theo quy định của Hồng Kông, doanh nghiệp có thể hủy niêm yết nếu cổ phiếu bị đình chỉ giao dịch trong 18 tháng lên tiếp. Hôm 8/8, Evergrande nhận được thư từ sàn giao dịch chứng khoán Hồng Kông về quyết định hủy niêm yết do cổ phiếu của công ty vẫn chưa nối lại giao dịch vào ngày 28/7. Công ty cho biết sẽ không nộp đơn xin xem xét lại quyết định này. Ngày niêm yết cuối cùng của cổ phiếu Evergrande là ngày 22/8.

“Xin thông báo với tất cả cổ đông, nhà đầu tư và nhà đầu tư tiềm năng của công ty rằng dù chứng chỉ cổ phiếu vẫn có hiệu lực nhưng cổ phiếu sẽ không được niêm yết và không được giao dịch trên sàn giao dịch chứng khoán Hồng Kông”, thông cáo của Evergrande viết.

Evergrande là một trong nhiều công ty bất động sản Trung Quốc vỡ nợ sau khi Bắc Kinh siết chặt hoạt động cho vay nợ quá mức trong lĩnh vực này vào năm 2020. Động thái siết quản lý của nhà chức trách đẩy ngành bất động sản rơi vào khủng hoảng, kéo tụt tăng trưởng của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới và gây xáo trộn cho hệ thống tài chính ở cả trong và ngoài Trung Quốc.

Từng là một trụ cột tăng trưởng của nền kinh tế Trung Quốc, ngành này vẫn chưa tìm được lối thoát khỏi cuộc khủng hoảng kéo dài nhiều năm. Giá nhà tại Trung Quốc thời gian qua chưa ngừng giảm kể cả sau khi các nhà hoạch định chính sách đưa ra nhiều biện pháp kích thích và hỗ trợ.

Tòa án Hồng Kông đang xử lý đơn xin thanh lý tài sản của một số công ty bất động sản Trung Quốc, bao gồm những tập đoàn hàng đầu như Country Garden. Tập đoàn này dự kiến có phiên điều trần tiếp theo vào tháng 1/2026. China South City Holdings, một công ty có quy mô nhỏ hơn, nhận được phán quyết thanh lý tài sản vào đầu tuần này.

Evergrande được thành lập vào giữa những năm 1990 bởi doanh nhân Hui Ka Yan, còn được biết đến là Xu Jiayin. Theo phán quyết của tòa án năm 2024, hơn 90% tài sản của của tập đoàn này nằm ở Trung Quốc đại lục. Evergrande niêm yết tại Hồng Kông năm 2009 với tên gọi “Evergrande Real Estate Group” và ngừng giao dịch vào ngày 29/1/2024 khi giá cổ phiếu ở mức 0,16 đôla Hồng Kông (0,02 USD).

Theo một báo cáo tiến độ thanh lý tài sản, tính tới ngày 31/7/2025, các chuyên viên thanh lý tài sản cho biết họ đã nhận được thông báo về các khoản nợ của Evergrande trị giá tổng cộng 45 tỷ USD, cao hơn so với số nợ phải trả là 27,5 tỷ USD được công bố vào tháng 12/2022 và đây chưa phải là con số cuối cùng.

Các chuyên viên này cho biết đã tiếp quản quyền kiểm soát hơn 100 công ty thuộc tập đoàn Evergrande và các thực thể mà tập đoàn này trực tiếp quản lý, với tổng giá trị tài sản là 3,5 tỷ USD tính tới ngày 29/1/2024. Hiện chưa có ước tính về số tiền có thể thu được từ các thực thể này.

Hiện tại, mới chỉ có khoảng 255 triệu USD tài sản được thanh lý - một con số được nhận xét là khiêm tốn. Trong đó, 244 triệu USD là tài sản của các công ty con và không phải tất cả đều dễ dàng tiếp cận do cấu trúc sở hữu phức tạp.

Ông Hui, người sáng lập Evergrande, đã bị bắt giữ tại Trung Quốc vào tháng 9/2023 vì nghi ngờ phạm tội. Điều này càng khiến tình hình của tập đoàn thêm khó khăn.

Năm 2024, Ủy ban Quản lý Chứng khoán Trung Quốc (CSRC) ra án phạt 4,2 tỷ nhân dân tệ (khoảng 584 triệu USD) đối với Hengda Real Estate Group Company - công ty con của Evergrande - do các vi phạm như làm giả báo cáo tài chính. Ông Hui cũng bị phạt 47 triệu nhân dân tệ (6,5 triệu USD) và bị cấm tham gia thị trường chứng khoán Trung Quốc trọn đời. Một số giám đốc điều hành khác cũng bị phạt.

Vào tháng 9/2024, nhà chức trách Trung Quốc đình chỉnh hoạt động của công ty kiểm toán PwC trong 6 tháng và phạt hơn 400 triệu nhân dân tệ (56,4 triệu USD) vì liên quan đến việc kiểm toán Evergrande.