Các dự án khởi nghiệp xanh ở Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp, đang trở thành một hướng đi đầy tiềm năng. Từ củ khoai mì Củ Chi đến vỏ sò, ốc bỏ đi ở Bà Rịa - Vũng Tàu, các doanh nghiệp trẻ đang biến nông sản địa phương trở thành sản phẩm có giá trị, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững...

Thập niên 90, nhà tỷ phú Việt Nam nổi tiếng, ông Phạm Nhật Vượng bắt đầu hành trình khởi nghiệp chỉ với một dây chuyền sản xuất mì ăn liền thô sơ. Những gói mì ăn liền bình dân được coi như  những “viên gạch” đầu tiên xây dựng một tập đoàn hùng mạnh-Vingroup.

Cũng trong thập niên 90, ông Đỗ Quang Hiển Chủ tịch Tập đoàn T&T khởi nghiệp chỉ với một cửa hàng điện tử, điện lạnh nằm trên phố Hai Bà Trưng. Đây từng là địa chỉ mua sắm đáng tin cậy quen thuộc với người dân Hà Nội trong suốt nhiều năm. Những câu chuyện truyền cảm hứng từ các tỷ phú đó giúp cho nhiều doanh nhân trẻ trên khắp Việt Nam viết tiếp những câu chuyện đầy hy vọng trên hành trình khởi nghiệp.

KHỞI NGHIỆP THÀNH CÔNG TỪ CỦ SẮN

Năm 2018, vợ chồng anh Đặng Khánh Duy thành lập cơ sở bánh tráng Tân Nhiên. Ngày bắt tay khởi nghiệp, có nằm mơ Duy cũng không nghĩ rằng thương hiệu của mình lớn rất nhanh và được người tiêu dùng khắp nơi đón nhận.

Tổng Giám đốc Công ty TNHH Tân Nhiên cho biết nhận thấy các loại bánh tráng trên thị trường dùng để cuốn các món ăn thường phải nhúng nước cho bánh mềm ra. “Thủ tục” này rất mất thời gian và khi nhúng nước, bánh cũng không còn nguyên hương vị. Vì thế Duy đã mày mò tìm kiếm công thức, thay đổi máy móc để làm ra loại bánh tráng siêu mỏng, siêu mềm từ khoai mì và khi ăn không phải nhúng nước.

Với phương châm “sạch” từ suy nghĩ đến sản phẩm, Tân Nhiên chỉ sử dụng nguồn nguyên liệu sạch được cung cấp từ chính nhà máy tinh bột của Công ty và 100% thành phần tự nhiên, kết hợp dây chuyền sản xuất theo quy trình công nghệ khép kín hiện đại, không chất phụ gia thực phẩm. “Nguồn cung cấp nguyên liệu chính của chúng tôi hiện nay chủ yếu đến từ nhà máy khoai mì của gia đình. Việc sử dụng khoai mì làm nguyên liệu chính không chỉ tạo ra giá trị gia tăng cho sản phẩm mà còn góp phần nâng cao thu nhập cho người nông dân, thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương”, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Tân Nhiên, chia sẻ.

"Các bạn trẻ khởi nghiệp hãy luôn “Tử tế - Sáng tạo – Khác biệt”. Đây là những tiêu chí giúp doanh nghiệp có thể phát triển và đứng vững trên thị trường.

Hãy tìm kiếm những cơ hội mới, sẵn sàng đối mặt với khó khăn và thử thách. Quan trọng nhất là hãy tin vào bản thân và sản phẩm của mình".

Có đầu ra ổn định, anh Duy tập trung xây dựng thương hiệu cho Công ty. Những năm 2018-2020, trên thị trường chỉ có Tân Nhiên độc quyền sản xuất bánh tráng mỏng không nhúng nước nên sản phẩm làm ra không đủ bán. Năm 2020, khách hàng chủ động tìm đến Công ty đặt hàng xuất khẩu sang Hàn Quốc. Đơn hàng đầu tiên được xuất đi ngay trong năm, đến nay Công ty đang xuất khẩu độc quyền cho một đối tác ở Hàn Quốc, sản lượng trung bình khoảng 9 tấn/tháng.

Ngoài thị trường này, Công ty còn xuất khẩu sang Đài Loan, Mỹ, Úc, Nhật. Gần đây nhất, một số khách hàng ở Thái Lan đặt vấn đề nhập khẩu, hai bên đang tiến hành thương thảo để hướng đến hợp tác bán hàng. Sau 5 năm thành lập và phát triển, Tân Nhiên đã sở hữu 5 dây chuyền sản xuất hiện đại trên diện tích nhà xưởng hơn 5.000 m2, doanh thu 60 tỷ đồng/năm. Trong đó, dòng sản phẩm chủ lực là bánh tráng siêu mỏng không nhúng nước.

Một doanh nhân trẻ khác cũng đã và đang khởi nghiệp thành công với các sản phẩm từ củ sắn mì. Chia sẻ lý do lựa chọn củ khoai mì để khởi nghiệp, anh Mai Tuấn Anh, nhà sáng lập kiêm Giám đốc Công ty Cusami, cho biết: “Khoảng năm 2020, tôi thừa cân, nặng khoảng 93 kg, các chỉ số mỡ máu, gan nhiễm mỡ không tốt. Sau đó tôi áp dụng chế độ ăn kiêng, ăn “lowcarb” giảm tiêu thụ carbohydrate và tiêu thụ các loại carbs hấp thu chậm như gạo lứt, khoai lang, khoai mì. Tôi đã giảm cân còn 75kg như hiện tại”.

Từ nguồn nguyên liệu chính là khoai mì Củ Chi, anh Mai Tuấn Anh và các cộng sự đã lập dự án khởi nghiệp xanh về các dòng khoai mì dinh dưỡng với thương hiệu “Cusami”, tức “củ sắn mì”. Nhận định thị trường ăn kiêng dành cho người béo phì rất tiềm năng ở trong nước và trên thế giới (trị giá khoảng 109 tỷ USD), thời gian tới thương hiệu Cusami sẽ hợp tác với nông dân vùng nguyên liệu (xã Phú Mỹ Hưng, huyện Củ Chi) canh tác khoai mì theo tiêu chuẩn VietGap, GlobalGap... nhằm cung cấp nguyên liệu đạt chuẩn xuất khẩu.

Anh Tuấn Anh cho biết Cusami luôn tập trung vào các tiêu chuẩn canh tác và sản xuất cao hơn giúp thực phẩm sạch và xanh hơn như hiện tại, xưởng bánh đã được tiêu chuẩn HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points).

Ngoài việc cung cấp bánh, bữa ăn dinh dưỡng tiện lợi, Cusami còn kết hợp với các bác sỹ dinh dưỡng, chuyên gia giảm cân để chia sẻ các nội dung hữu ích như thực đơn, phương pháp, chế độ ăn giảm cân hướng đến xây dựng cộng đồng khách hàng, người dùng quan tâm “ăn ngon dáng gọn, ăn ngon sống khỏe”.

Là một tỉnh ven biển thuộc miền Đông Nam Bộ, Bà Rịa - Vũng Tàu sở hữu đường bờ biển dài 306 km, tạo điều kiện thuận lợi cho các ngành kinh tế biển như dầu khí, du lịch, cảng biển… Những lợi thế này không chỉ mang lại nguồn lợi lớn mà còn thúc đẩy ngành kinh doanh nhà hàng hải sản phục vụ du khách.

DỰNG NGHIỆP, LÀM GIÀU TỪ VỎ ỐC

Hiện tại, các nhà hàng nổi tiếng ở đây như Gành Hào, Ốc Tự Nhiên,… mỗi ngày tiếp đón khoảng 10.000 lượt khách trong và ngoài nước. Tuy nhiên, đi kèm với đó là lượng lớn rác thải vỏ sò, ốc bị bỏ lại sau khi thực khách thưởng thức, dó là các loại như vỏ ốc giác, ốc mỡ, ốc len, ốc tỏi, sò điệp, nghêu, vẹm, hàu...Những loại rác này không chỉ phát mùi hôi khó chịu mà còn rất khó phân hủy sinh học, gây ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường.

Là một người yêu thích hải sản, chị Nguyễn Thị Hồng Lan, Giám đốc Công ty TNHH Giáo dục-Thương mại-Sản xuất Hải Lan, đã nảy ra ý tưởng tận dụng nguồn vỏ sò, ốc để giải quyết hai vấn đề lớn là giảm thiểu ô nhiễm môi trường và tạo ra các sản phẩm quà tặng mang đậm dấu ấn địa phương. “Với nguồn nguyên liệu dồi dào và ổn định tại tỉnh, chúng tôi hoàn toàn có thể đảm bảo nguồn cung lâu dài. Các loại vỏ sò, ốc tưởng chừng như không có giá trị sẽ được tái sinh, trở thành những sản phẩm quà tặng độc đáo, tinh tế, hoặc vật phẩm trang trí nội  ngoại thất sang trọng. Đây chính là một phần của mô hình kinh tế tuần hoàn, góp phần bảo vệ môi trường và tạo ra giá trị kinh tế bền vững”, chị Lan cho biết.

Công ty TNHH Giáo dục -Thương mại- Sản xuất Hải Lan là một trong những doanh nghiệp trẻ, năng động, tiên phong trong lĩnh vực sản xuất và kinh doanh sản phẩm quà tặng, các sản phẩm trang trí thủ công,.. từ rác thải vỏ sò ốc gây ô nhiễm môi trường. “Các sản phẩm từ vỏ sò, ốc qua bàn tay khéo léo và óc sáng tạo, nghệ thuật của người Việt không chỉ mang vẻ đẹp sang trọng, độc đáo mà còn có giá trị kinh tế cao. Từ những thứ tưởng chừng bỏ đi, chúng được tái  chế và nâng tầm giá trị, góp mặt trong không gian sang trọng, làm đẹp cho cuộc sống”, chị Lan tâm sự.

Ý tưởng này không chỉ góp phần bảo vệ môi trường mà còn lan tỏa thông điệp về phát triển bền vững, nâng cao vị thế của Việt Nam trong mắt bạn bè quốc tế. Đây cũng là minh chứng sống động cho việc kết hợp hài hòa giữa bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế, phù hợp với xu thế toàn cầu hóa và mục tiêu phát triển bền vững của đất nước...

Nội dung đầy đủ của bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 4 5-2025 phát hành ngày 27/1/2025. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:  

https://postenp.phaha.vn/tap-chi-kinh-te-viet-nam/detail/1194