Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc yêu cầu phát triển nhà ở phải căn cứ nhu cầu thực tế, khả năng chi trả của người dân và điều kiện từng địa phương; khắc phục mất cân đối cung-cầu; xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng, tăng nguồn cung nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, đồng thời hoàn thiện chính sách để hạn chế đầu cơ, tránh lãng phí nguồn lực...

Ngày 13/10, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản, đã chủ trì phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo sau khi được kiện toàn.

Phó Thủ tướng đã yêu cầu các bộ, ngành, địa phương chủ động giải quyết những vấn đề thuộc thẩm quyền; các kiến nghị vượt thẩm quyền phải được tổng hợp, báo cáo kịp thời. Những đề xuất xác đáng của địa phương, hiệp hội, doanh nghiệp cần được nghiên cứu, tiếp thu, giao rõ cơ quan chủ trì và trách nhiệm phối hợp, không để vướng mắc kéo dài.

CƠ CẤU NGUỒN CUNG CHƯA ĐÁP ỨNG NHU CẦU THỰC TẾ

Báo cáo tại phiên họp, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết công tác hoàn thiện thể chế, tháo gỡ vướng mắc cho các dự án bất động sản và phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê đã đạt những kết quả tích cực. Tuy nhiên, cơ cấu nguồn cung chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu thực tế, lượng giao dịch giảm trong khi bất động sản tồn kho có xu hướng gia tăng.

Cụ thể, trong quý 3/2026, cả nước ghi nhận khoảng 92.000 giao dịch bất động sản thành công, bằng 92% so với quý trước. Theo báo cáo của 27/34 địa phương, lượng bất động sản tồn kho khoảng 51.950 căn, lô đất nền. "Đây mới là số liệu do các chủ đầu tư báo cáo, chưa phản ánh đầy đủ tình trạng bất động sản chưa tiêu thụ trên thị trường thứ cấp và nguồn vốn đầu tư tại những dự án dở dang", lãnh đạo Bộ Xây dựng lưu ý.

Về nhà ở xã hội, 9 tháng đầu năm 2026, cả nước hoàn thành gần 47.000 căn, đạt khoảng 48% chỉ tiêu năm. Đối với nhà ở cho thuê, đến hết quý 3 vừa qua, đã hoàn thành 8.314 căn. Tiến độ tại một số địa phương còn chậm, trong khi việc huy động nguồn lực đầu tư, nhất là đối với nhà ở cho thuê, vẫn gặp khó khăn.

Thảo luận tại phiên họp, lãnh đạo các hiệp hội bất động sản đã đề nghị đánh giá đầy đủ nguyên nhân tồn kho và những bất cập trong cơ cấu sản phẩm; tình trạng nhà ở thương mại, nhà tái định cư và quỹ nhà thuộc tài sản công chưa được khai thác hiệu quả; nghiên cứu cơ chế phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp, khuyến khích doanh nghiệp chuyển hướng đầu tư từ phân khúc cao cấp sang nhà ở đáp ứng khả năng chi trả và nhà ở cho thuê.

Trong khi đó, nhiều địa phương phản ánh tình trạng lãi suất vay còn cao, thời gian thu hồi vốn kéo dài, khiến doanh nghiệp thiếu động lực tham gia phát triển nhà ở cho thuê. Ông Lê Anh Quân, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP. Hải Phòng, đề xuất nghiên cứu cơ chế tính giá thuê phù hợp đối với nhà ở cho thuê đầu tư bằng nguồn vốn nhà nước, xem xét giảm hoặc không tính một số khoản liên quan đến yêu cầu bảo toàn vốn để giá thuê phù hợp khả năng chi trả của công nhân, người lao động.

Còn Phó Chủ tịch UBND TP. Bắc Ninh Phạm Văn Thịnh thì kiến nghị nghiên cứu cơ chế tín dụng dài hạn với lãi suất ưu đãi cho các dự án nhà ở cho thuê; đồng thời sử dụng nguồn lực từ Quỹ nhà ở để mua lại căn hộ tại các dự án nhà ở xã hội, hình thành quỹ nhà cho thuê do địa phương quản lý.

Cũng nói về vấn đề này, đại diện tỉnh Hưng Yên chia sẻ: nhu cầu nhà ở cho thuê tại các khu công nghiệp đang tăng, nhưng khả năng huy động vốn đầu tư còn hạn chế. Địa phương đề nghị có chính sách khuyến khích doanh nghiệp tham gia, đồng thời nghiên cứu sử dụng nguồn lực hiện có để hình thành quỹ nhà cho thuê lâu dài.

NHỮNG KHÓ KHĂN, BẤT CẬP CẦN ĐƯỢC XỬ LÝ QUYẾT LIỆT HƠN

Kết luận phiên họp, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc cho biết trong 9 tháng đầu năm 2026, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã tập trung chỉ đạo hoàn thiện thể chế, tháo gỡ khó khăn cho các dự án bất động sản, thúc đẩy phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê. Các bộ, ngành, địa phương đã có nhiều nỗ lực triển khai nhiệm vụ, góp phần bổ sung nguồn cung cho thị trường.

Tuy nhiên, những khó khăn, bất cập vẫn cần được xử lý quyết liệt hơn. Lượng bất động sản tồn kho tại các dự án tiếp tục tăng; tín dụng chưa thực sự hướng mạnh vào những phân khúc đáp ứng nhu cầu ở thực; lãi suất, điều kiện vay vốn còn hạn chế khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp và người mua nhà. Tiến độ hoàn thành nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê tại một số địa phương còn chậm, trong khi chất lượng thông tin, dữ liệu về thị trường chưa đáp ứng yêu cầu quản lý và điều hành.

Do đó, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu các thành viên Ban Chỉ đạo, bộ, ngành và địa phương tiếp tục quán triệt, thực hiện nghiêm túc, quyết liệt và hiệu quả các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ về phát triển nhà ở và thị trường bất động sản.

Trước hết, phải tập trung hoàn thiện thể chế, bảo đảm sự đồng bộ giữa pháp luật về đất đai, nhà ở, kinh doanh bất động sản và các quy định liên quan. Bộ Xây dựng có trách nhiệm rà soát, tiếp thu đầy đủ các kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, ý kiến thẩm tra và ý kiến tại Hội nghị Thành viên Chính phủ để hoàn thiện các dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi).

"Việc hoàn thiện các dự án luật phải bám sát quan điểm, định hướng tại Nghị quyết số 21-NQ/TW và Thông báo số 64-TB/VPTW, trong đó chú trọng cơ chế tài chính đối với bất động sản để hoang, không đưa vào sử dụng hoặc chậm đưa vào sử dụng. Mục tiêu là hạn chế đầu cơ, thúc đẩy sử dụng đất đai và bất động sản đúng mục đích, hiệu quả", Phó Thủ tướng chỉ đạo.

Phó Thủ tướng cũng nhấn mạnh việc quyết tâm hoàn thành chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê năm 2026 và giai đoạn 2026-2030 theo Nghị quyết số 303/NQ-CP của Chính phủ; tăng tỷ lệ nhà ở xã hội cho thuê, gắn phát triển nhà ở với nhu cầu thực tế, bảo đảm đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, tránh tình trạng nhà ở xây dựng xong nhưng bị bỏ hoang, không có người sử dụng.

Các địa phương phải thường xuyên kiểm tra, đôn đốc chủ đầu tư, tập trung hoàn thành những dự án đã khởi công. Việc giải quyết nhanh thủ tục và tổ chức khởi công chỉ có ý nghĩa khi dự án được triển khai đúng tiến độ, hoàn thành và đưa vào sử dụng.

Đối với những địa phương có nguy cơ không hoàn thành chỉ tiêu năm 2026, Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu khẩn trương rà soát, xây dựng kế hoạch, giải pháp cụ thể; làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm, tiến độ từng dự án và biện pháp khắc phục, quyết liệt đẩy nhanh tiến độ để hoàn thành nhiệm vụ được giao.

Bên cạnh đó, các địa phương phải đồng thời thu thập, cập nhật, chuẩn hóa dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản, nhất là số liệu tồn kho; thực hiện đầy đủ chế độ báo cáo để bảo đảm có cơ sở đánh giá, dự báo và điều hành thị trường...