Đà suy giảm kinh tế toàn cầu đang ảnh hưởng thế nào tới các làng nghề tại Việt Nam?
Trả lời câu hỏi này của VnEconomy bên lề diễn đàn “Tiềm năng và thực trạng của làng nghề Việt Nam hiện nay”, vừa được tổ chức tại Hà Nội, ông Lưu Duy Dần, Phó chủ tịch Hiệp hội Làng nghề Việt Nam nói:
- Năm 2007, kim ngạch xuất khẩu thu về của làng nghề là khoảng 750 triệu USD. Năm 2008, kim ngạch của làng nghề vẫn ước đạt khoảng 850 triệu USD. Nhưng ngay từ những tháng giữa năm nay, do ảnh hưởng của suy giảm kinh tế toàn cầu, những khó khăn của làng nghề ngày càng hiện rõ.
Do kinh tế thế giới khó khăn, thị trường của các làng nghề cũng bị thu hẹp lại. Nhiều hợp đồng đã ký nay buộc phải hủy bỏ vì khách hàng không có khả năng thanh toán.
Sức tiêu thụ trên thị trường trong nước cũng chững lại. Sản phẩm làm ra không có nơi tiêu thụ, thu nhập giảm sút, các làng nghề đang phải đối mặt với rất nhiều khó khăn.
Theo thống kê của chúng tôi, hiện có khoảng 60% doanh nghiệp làng nghề đang phải cầm cự, khoảng 20% đang thoi thóp. Các doanh nghiệp này có thể sẽ phá sản nếu không có sự hỗ trợ kịp thời từ các cơ quan chức năng trong thời gian tới.
Hiện nay ước tính các làng nghề trong cả nước đang giải quyết công ăn việc làm cho khoảng bao nhiêu lao động, thưa ông?
Cả nước hiện có khoảng 2.790 làng nghề truyền thống, các làng nghề này đã thu hút và giải quyết việc làm cho khoảng 11 triệu lao động. Trong đó có cả những người già, thương binh, người tàn tật, trẻ em và lao động lúc nông nhàn.
Ngoài những ảnh hưởng tiêu cực từ thị trường thế giới, hiện đâu là những khó khăn lớn nhất mà các làng nghề đang gặp phải, thưa ông?
6 khó khăn lớn nhất mà các làng nghề hiện đang phải đối mặt là hạn chế trong tiếp cận nguồn vốn, thị trường chưa phát triển do mẫu mã chậm cải tiến, công nghệ lạc hậu, diện tích sản xuất nhỏ hẹp, thiếu nhân lực có trình độ cao và vấn đề ô nhiễm môi trường do quá trình sản xuất.
Thiếu vốn, không có điều kiện cải tiến công nghệ, mẫu mã đã khiến cho các làng nghề không dễ mở rộng thị trường. Thị trường không được mở rộng, doanh nghiệp sẽ không có vốn để cải tiến sản xuất. Vòng luẩn quẩn này đã khiến cho các làng nghề khó có cơ hội bứt phá.
Các làng nghề còn đang đứng trước yêu cầu tạo thêm việc làm cho một lực lượng lao động trước đây đã ra thành thị để làm ăn. Nhưng do tình hình khó khăn chung, chi tiêu đắt đỏ, công việc không ổn định, họ buộc phải trở về quê để kiếm làm việc.
Thêm vào đó còn là tình trạng nguyên liệu tại chỗ ngày càng cạn kiệt. Phải nhập khẩu nguyên liệu để sản xuất, điều này đã khiến cho các làng nghề càng dễ bị tác động bởi các yếu tố bên ngoài như biến động về giá cả thị trường.
Trong 9 tháng năm 2026, xuất khẩu rau quả Việt Nam đạt gần 7,35 tỷ USD, tăng 19,9% so với cùng kỳ năm trước. Nhu cầu tiêu dùng tăng cao dịp lễ, Tết cuối năm cùng nguồn cung đa dạng đang mở ra cơ hội để ngành hàng duy trì đà tăng trưởng, hướng tới mục tiêu lập mốc kỷ lục 10 tỷ USD...
Trong 9 tháng năm 2026, hoạt động xuất nhập khẩu của Hà Tĩnh ghi nhận những diễn biến trái chiều. Dù xuất khẩu có dấu hiệu phục hồi vào tháng 9 nhưng lũy kế từ đầu năm vẫn giảm 4,57%; ngược lại, kim ngạch nhập khẩu lại tăng tới 17,79% so với cùng kỳ năm trước...
Dù kim ngạch xuất khẩu cao, cà phê Robusta Việt Nam vẫn chủ yếu được biết đến như nguồn nguyên liệu cho các nhà rang xay quốc tế. Để thoát vai “làm nền”, ngành cà phê cần thu hẹp khoảng trống về thương hiệu, nâng cao giá trị chế biến và tăng cường liên kết trong chuỗi cung ứng…
Với tỷ trọng xuất khẩu qua thương mại điện tử năm 2025 mới chỉ đạt 0,48% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước, dư địa phát triển xuất khẩu qua kênh này còn rất lớn. Nhưng nghịch lý, số doanh nghiệp đầu tư bài bản cho xuất khẩu xuyên biên giới rất ít, còn thiếu tự tin…
Việc Malaysia công nhận 5 tổ chức, doanh nghiệp cấp chứng nhận Halal của Việt Nam mở ra cơ hội lớn cho hàng hóa trong nước tiếp cận thị trường này, đồng thời thâm nhập sâu vào chuỗi cung ứng Hồi giáo toàn cầu...
Giới chuyên gia đánh giá năm 2026 là thời điểm bản lề đối với thị trường bất động sản nghỉ dưỡng. Việc Nhà nước đang đẩy mạnh cải cách thể chế, chính sách để tháo gỡ rào cản về visa, thị thực, thời hạn… sẽ tạo ra các cơ hội, sức hút tốt cho khách du lịch.
Theo số liệu từ Bộ Xây dựng, cả nước có khoảng 6.188 căn nhà do tổ chức, cá nhân nước ngoài sở hữu và đã được cấp Giấy chứng nhận; riêng từ khi Luật Nhà ở 2023 có hiệu lực, ghi nhận 1.519 căn hộ chung cư. Thực tế này đặt ra vấn đề tổ chức thị trường chỗ ở như thế nào để đáp ứng đúng nhu cầu, bảo đảm quyền hợp pháp và nâng cao sức cạnh tranh của đô thị.