“Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam là đơn vị cầu nối nên tiếp cận được nhiều thông tin, hy vọng sau khi có sàn giao dịch tài sản mã hóa đầu tiên được vận hành sẽ có nhiều thông tin hơn, khi đó chúng tôi với vai trò cầu nối sẽ cùng với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước/Ban quản lý thị trường giao dịch tài sản mã hóa – đầu mối của Bộ Tài chính sẽ thực hiện các hội thảo phổ biến kiến thức, qua đó góp phần giúp cho chính sách vận hành trơn tru hơn.

Thực tế, tại Việt Nam, nếu nhìn rộng hơn đối với thị trường tài sản số, tài sản mã hóa đang có ba tầng:

Thứ nhất, khu vực đổi mới sáng tạo tại Đà Nẵng theo Nghị quyết 136 (Nghị quyết số 136/2024/QH15 của Quốc hội: Về tổ chức chính quyền đô thị và thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Đà Nẵng), theo đó dành cho cơ chế sandbox thử nghiệm với lĩnh vực tài sản số, tài sản mã hóa, qua đó cho phép các doanh nghiệp fintech, khởi nghiệp có thể đưa ra ứng dụng liên quan tới lĩnh vực này nhưng là cơ chế sandbox có kiểm soát.

Thứ hai, tại Trung tâm Tài chính quốc tế tại Đà Nẵng cũng có phần chuyên biệt cho không gian phát triển tài sản số để tiệm cận với mô hình quốc tế.

Thứ ba, ở tầm quốc gia, Chính phủ phát triển thị trường tài sản mã hóa theo Nghị quyết 05.

Với ba tầng phát triển như vậy sẽ nối tiếp nhau phát triển,  Việt Nam sẽ không bỏ lỡ mà qua đó chúng ta sẽ lọc, lựa chọn để ổn định thị trường và thị trường sẽ càng phát triển hơn.

Với “ba tầng” này, Việt Nam không bỏ lỡ bất kỳ một cơ hội nào về công nghệ và đổi mới về tài chính, cơ quan quản lý (Nhà nước) vẫn đang giữ vai trò điều tiết, quản lý thị trường này minh bạch, mạnh mẽ.

Chúng tôi cũng kỳ vọng với cách tiếp cận như vậy, thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam từ nay đến năm 2030 sẽ phát triển mạnh mẽ, lúc đó có thể Việt Nam sẽ trở thành một trung tâm tài chính về thị trường tài sản mã hóa, bên cạnh các trung tâm tài chính khác trên thế giới và khu vực”.

“Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP về việc triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam ra đời trong bối cảnh đặc biệt. Hiện nay, Việt Nam đang đặt trong “vùng xám” của tổ chức FATF – lực lượng đặc nhiệm hành động tài chính toàn cầu. Đây là một trong những tổ chức kiểm soát, theo dõi các hoạt động về phòng chống rửa tiền trên thế giới. Tổ chức này đưa ra 17 hành động trong đó có hành động số 6 liên quan đến thị trường tài sản mã hóa và đánh giá Việt Nam là một trong những quốc gia có rủi ro về phòng chống rửa tiền trên thị trường tài sản mã hóa.

Do vậy, họ cũng yêu cầu Việt Nam phải xây dựng khung pháp lý để thể hiện quyết tâm của Chính phủ Việt Nam trong việc đưa thị trường tài sản mã hóa vào quản lý và đáp ứng các tiêu chuẩn, khuyến nghị của các tổ chức quốc tế về phòng chống rửa tiền. Với tinh thần như vậy, Chính phủ đã chỉ đạo các bộ ngành, trong đó có Bộ Tài chính, Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Ngân hàng Nhà nước và các bộ, ngành liên quan xây dựng khung pháp lý cho việc quản lý thị trường tài sản mã hóa.

Đến ngày 9/9/2025, với sự phối hợp của các bộ, ngành, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 05. Mục tiêu và quan điểm đầu tiên của Nghị quyết này hướng tới là đưa thị trường tài sản mã hóa vào quản lý và hình thành thị trường tài sản mã hóa giao dịch tập trung tại Việt Nam.

Mới đây, chúng tôi có sang Thái Lan làm việc, gặp đại diện của FATF để giải trình và giải thích cho họ về những nội dung liên quan đến Nghị quyết 05 và chủ trương của Chính phủ về công tác quản lý thị trường tài sản mã hóa. Một trong những điểm họ đánh giá cao là các hoạt động của thị trường tài sản mã hóa đã được chỉ ra, định nghĩa và được nêu tương đối cụ thể tại Nghị quyết 05. Nghị quyết 05 với tinh thần hướng tới đưa thị trường tài sản mã hóa vào quản lý, do đó chúng tôi cũng xây dựng các bộ khung, các quy định mang tính theo thông lệ của quốc tế và hướng tới mục tiêu tạo đà để hình thành thị trường nền tảng cơ bản cho Việt Nam.

Theo đó, trước hết, hình thành trên hai thị trường chính: một là sơ cấp; hai là thứ cấp. Thị trường sơ cấp hướng tới khuyến khích doanh nghiệp Việt Nam phát hành tài sản mã hóa trên cơ sở là tài sản thực cho nhà đầu tư nước ngoài với mục tiêu để huy động nguồn lực ở nước ngoài về phát triển kinh tế đất nước.

Còn đối với thị trường thứ cấp, chúng tôi cho rằng thị trường tài sản mã hóa là thị trường tiềm tàng rủi ro, người dân chưa có nhiều kiến thức về thị trường tài sản mã hóa, nên để tạo vùng đệm, chúng tôi xây dựng chính sách trong thời gian thí điểm cho phép nhà đầu trong nước đang có tài sản mã hóa, hay nhà đầu tư nước ngoài được phép mở tài khoản tại các tổ chức cung cấp dịch vụ để thực hiện giao dịch.

Trong giai đoạn thí điểm, chúng tôi sẽ phối hợp với các bộ, ngành và Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam để triển khai các chương trình đào tạo, phổ biến kiến thức cho người dân và doanh nghiệp trước khi chúng ta nghiên cứu để có cơ chế chính sách toàn diện hơn cho thị trường tài sản mã hóa.

Đối với thị trường tài sản mã hóa, Việt Nam cũng quy định các tiêu chuẩn điều kiện cho các doanh nghiệp khi đăng ký tham gia làm tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa và các tiêu chuẩn này cũng có tham khảo các quy định trên thế giới. Đồng thời, căn cứ tình hình thực tiễn của Việt Nam, chúng tôi cũng xây dựng tiêu chuẩn này và đây là tiêu chuẩn được đánh giá rất cao. FATF cũng đánh giá các tiêu chuẩn này phù hợp và thể hiện sự quan tâm của Chính phủ trong việc xây dựng thị trường tài sản mã hóa chuẩn, minh bạch và an toàn ngay từ giai đoạn thí điểm”.

“Đối với thị trường tài sản số, tài sản mã hóa, khung pháp lý là yếu tố quyết định và rất quan trọng. Bên cạnh việc tạo ra mô hình phát triển thị trường, cần có khung pháp lý để vừa thúc đẩy sự phát triển vừa kiểm soát được rủi ro.

Thực tế có nhiều quan điểm trái chiều của các mô hình khác nhau, kể cả góc độ pháp lý, giữa Trung Quốc và Mỹ, hay các chính sách của Mỹ cũng thay đổi, lúc ủng hộ, lúc vừa phải; hoặc Các tiểu vương quốc Ả Rập Thống Nhất (UAE) thì mở; hay Nhật Bản, Hàn Quốc cũng rất phát triển, mỗi nước có một đặc điểm khác nhau. Đó là các mô hình mà Việt Nam có thể xem xét, học tập.

Với Việt Nam, ngoài mô hình hệ thống tài chính chung, có hai điểm mới là Trung tâm Tài chính quốc tế tại Đà Nẵng và Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP. Hồ Chí Minh. Điều đó cho thấy sự đồng hành của khung pháp lý là rất cần thiết. Thời gian qua, chúng ta cũng chứng kiến rất nhiều hoạt động trên mạng liên quan đến kinh tế, ngân hàng tài chính, tài sản số và tài sản mã hóa và chúng ta đã xử lý kịp thời. Trong quá trình xử lý cần điểm tựa là khung pháp lý.

Chính phủ và Bộ Tài chính (cụ thể là Ủy ban Chứng khoán) đã rất cố gắng, nỗ lực để đưa ra một loạt các văn bản pháp luật kịp thời.

Hành lang pháp lý không những cần thiết mà còn tạo kỷ cương cho thị trường, từ đó tạo niềm tin cho nhà đầu tư trong nước và thu hút dòng vốn nước ngoài”.

“Trong một tổng thể phát triển kinh tế - xã hội, thể chế - khung pháp luật là điều kiện tiền đề quan trọng. Khuôn khổ pháp lý phải đặt trong tổng thể hài hòa và đồng bộ với các quy định pháp luật khác có liên quan. Triển khai Nghị quyết 05/2025/NQ-CP của Chính phủ về việc triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam đòi hỏi phải có tổng thể hệ thống pháp luật khác nữa, có tính chất bổ trợ như Luật Đầu tư, các đạo luật về thuế, phí hay các đạo luật về mô hình tổ chức doanh nghiệp thì mới có thể tạo nên thành công cho việc thực thi Nghị quyết này.

Vấn đề quan trọng không kém là tổ chức thi hành pháp luật. Với góc nhìn của Bộ Tư pháp, đây là hai vấn đề song hành. Ngoài hệ thống pháp luật, khung pháp luật đòi hỏi tổ chức thi hành pháp luật phải tốt, các điều kiện về năng lực thực thi, hệ thống cơ sở vật chất, điều kiện bảo đảm để thực hiện tốt. Ngoài ra là vấn đề công tác quản lý nhà nước, vai trò của các cơ quan thực thi pháp luật trong phòng ngừa, phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật, hay công tác truyền thông với các quy định pháp luật mới đến với người dân, doanh nghiệp, để làm sao pháp luật sớm đi vào cuộc sống, được hiểu đúng và thực thi có hiệu quả nhất”.

Nội dung đầy đủ bài viết được đăng tải trên Tạp chí Kinh tế Việt Nam số 5-2026 phát hành ngày 2/2/2026. Kính mời Quý độc giả tìm đọc tại đây:

Link:  https://premium.vneconomy.vn/dat-mua/an-pham/tap-chi-kinh-te-viet-nam-so-5-2026.html