Các ngân hàng trung ương của Nga Nga và Kazakhstan đang bán bớt một phần dự trữ vàng, trong khi các ngân hàng trung ương của Trung Quốc và Ba Lan lại đang tăng cường mua vào...

Từ đầu năm đến ngày, Nga liên tục bán ra vàng. Số liệu do Ngân hàng Trung ương Nga (CBR) công bố vào tuần trước cho thấy trong tháng 9, cơ quan này bán ròng thêm khoảng 6,2 tấn vàng dự trữ, nâng tổng lượng vàng bán ra kể từ tháng 1 lên khoảng 62 tấn.

Theo trang Euronews, trong lịch sử hiện đại, chỉ có một lần duy nhất Nga bán vàng với tốc độ nhanh như vậy. Đó là vào năm 1998, khi nước này bán 118 tấn vàng từ dự trữ chỉ trong vòng 3 tháng.

Ông Adam Stroniawski, Giám đốc điều hành của công ty kinh doanh kim loại quý Mennica Skarbowa của Ba Lan, nhận định với Euronews: "Nga đang đối mặt với tình trạng thâm hụt ngân sách nghiêm trọng do cuộc chiến tranh với Ukraine và muốn bổ sung thêm ngân sách cho lĩnh vực quốc phòng".

Ông nhận định Nga đang bán vàng bên ngoài thị trường vàng London, cụ thể là "hoạt động bán dự trữ vàng của Nga diễn ra tại Hồng Kông, với bên mua chủ yếu là Ngân hàng Trung ương Trung Quốc (PBOC)”. Trên cơ sở này, ông Stroniawski cho rằng tác động của các giao dịch bán vàng này của Nga đối với giá vàng toàn cầu sẽ không đáng kể.

Dữ liệu thương mại từ Hồng Kông cho thấy, trong 7 tháng đầu năm nay, khoảng 100 tấn vàng từ Nga đã được nhập khẩu vào Hồng Kông, nhiều gần gấp ba lần so với cùng kỳ năm ngoái.

Ông Stroniawski cũng không loại trừ khả năng Nga sẽ quay trở lại nhóm các quốc gia mua ròng vàng để phục hồi dự trữ vàng, giống như sau đợt Nga bán mạnh vàng dự trữ vào năm 1998.

Đợt bán ròng vàng trong tháng 9 khiến dự trữ vàng của CBR giảm còn 2.264 tấn, mức thấp nhất kể từ cuối năm 2019. Giá trị của dự trữ vàng này đạt 301,6 tỷ USD vào cuối tháng 9, so với mức 333,5 tỷ USD trước đó 1 tháng.

Chỉ vài ngày trước khi Nga công bố dữ liệu bán vàng tháng 9, giới đầu tư cũng hay tin Kazakhstan có kế hoạch bán một phần dự trữ vàng của nước này. Quốc gia nằm vắt ngang hai châu lục Á - Âu này là một trong những nước mua vàng ròng vàng dự trữ nhiều nhất thế giới trong 8 tháng đầu năm 2026. Hiện tại, Kazakhstan thông báo rằng đến cuối năm nay, họ dự định giảm lượng vàng nắm giữ sao cho vàng chỉ còn chiếm 75% tổng dự trữ quốc gia.

"Việc thanh lý một phần dự trữ ngoại hối bằng vàng của Kazakhstan có thể gây ngạc nhiên, bởi trong nhiều năm, quốc gia này từng là một trong những nước mua vàng lớn nhất”, ông Stroniawski nhận định. Dù vậy, ông cho rằng sự thay đổi này có thể chỉ là tạm thời, xuất phát từ nhu cầu bù đắp thâm hụt ngân sách hoặc hiện thực hóa lợi nhuận.

"Kazakhstan đã mua vàng từ lâu, vì vậy hiện tại họ có thể bán ra với mức lợi nhuận đáng kể”, ông nói thêm.

Vị chuyên gia nhấn mạnh rằng cả quy mô của đợt cắt giảm dự trữ vàng theo dự kiến của Kazakshtan - từ khoảng 78% xuống còn 75% tổng dự trữ - lẫn việc phân bổ các đợt bán ra theo thời gian đều cho thấy những giao dịch này sẽ không gây tác động lớn đến thị trường vàng toàn cầu.

Sự thay đổi trong cách tiếp cận của Nga và Kazakhstan với dự trữ vàng đặt ra câu hỏi liệu đây có phải là khởi đầu cho một xu hướng mới giữa các ngân hàng trung ương hay không, và liệu Ba Lan có thể tiếp bước họ hay không. Trong những năm gần đây, Ba Lan đã tăng đáng kể dự trữ vàng và hoàn toàn có thể chốt lời khi giá vàng vẫn đang ở mức cao.

Tuy nhiên, theo quan điểm của ông Stroniawski, kịch bản này khó có khả năng xảy ra. “Trong nhiệm kỳ Quốc hội hiện tại của Ba Lan, khó có chuyện nước này bán bớt dự trữ vàng", ông nói.

Trên thực tế, Ngân hàng Trung ương Ba Lan đã tích cực mua vàng trong mấy năm qua, và dự trữ vàng hiện tại của nước này đã gần đạt đến mục tiêu 700 tấn. Nhưng theo ông Stroniawski, điều đó không đồng nghĩa với việc Ba Lan sẽ ngừng mua vàng dự trữ, nhấn mạnh rằng việc nắm giữ lượng dự trữ vàng lớn giúp cải thiện uy tín tín dụng của quốc gia và góp phần ổn định tiền tệ.

"Hiện tại, với mức dự trữ vàng này, Ba Lan đang đứng thứ 10 trên thế giới. Theo tôi, việc đạt mốc 700 tấn chỉ là một giai đoạn. Điều đó không có nghĩa là họ sẽ ngừng mua hay bắt đầu một đợt bán tháo," ông Stroniawski nhận định.

Cũng theo vị chuyên gia, vào thời điểm này, nhiều nhà đầu tư từng mua vàng cách đây vài năm có thể đang cân nhắc việc chốt lời khi chứng kiến giá vàng suy yếu trong năm nay sau mấy năm tăng mạnh liên tiếp.

Giá vàng vàng đã tăng 25,5% trong năm 2024 và 67,4% trong năm 2025, nhưng đã giảm 4,4% trong 9 tháng đầu năm 2026 - theo dữ liệu từ Hội đồng Vàng Thế giới (WGC).

Ông Stroniawski cho rằng các đợt điều chỉnh tạm thời của giá vàng không làm thay đổi xu hướng tăng dài hạn. Ông tin rằng hoạt động mua vàng của các ngân hàng trung ương và các nhà đầu tư xem vàng là kênh trú ẩn an toàn và tài sản dự trữ sẽ tiếp tục thúc đẩy giá vàng tăng cao hơn nữa. "Đối với vàng, tôi sẽ không kỳ vọng giá sẽ rẻ hơn trong tương lai. Tuy nhiên, đầu tư vào vàng chỉ thực sự mang lại lợi nhuận đáng tin cậy khi xét trong dài hạn”, ông nhấn mạnh.