Tôi ghé lại Phú Mỹ Hưng vào một buổi sáng cuối tuần, khi mà mọi thứ nơi đây đã đổi thay đến chóng mặt. Đó là một đô thị mới mẻ, sầm uất và hiện đại, trái ngược hẳn với những gì ba mươi năm về trước…

Tiếp chúng tôi là một người đàn ông lịch lãm nhưng bình dị và nhiệt thành; ánh mắt chan chứa niềm tin, cùng gương mặt phong sương, trải dài suốt hành trình tuổi đời của “đứa con cưng” Phú Mỹ Hưng từ ngày còn thai nghén, chào đời, lớn lên và phát triển cho đến hôm nay, ngót 32 năm. Ông là Trương Quốc Hưng, Phó tổng giám đốc Công ty TNHH Phát triển Phú Mỹ Hưng.

Hơn ba thập niên song hành cùng những thăng trầm của kinh tế xã hội của đất nước và TP.HCM, công ty Phú Mỹ Hưng không chỉ góp phần thay đổi diện mạo vùng đất phía Nam của Thành phố, thể hiện khả năng dẫn dắt xu hướng thị trường với tiêu chí phát triển bền vững cả trong lĩnh vực phát triển diện mạo đô thị, mà còn bền vững ở cách thức kinh doanh hướng tới mục tiêu cư dân và khách hàng cùng thịnh vượng.

Từ lúc khởi sự, triết lý “Con người là trung tâm” đã được đặt lên hàng đầu trong quá trình quy hoạch và phát triển đô thị. Mọi hạng mục hạ tầng, công trình, kiến trúc, dịch vụ, tiện nghi đều được tính toán kỹ lưỡng sao cho phục vụ cư dân một cách tốt nhất. Từ những chi tiết nhỏ như lối đi cho người khuyết tật, đến việc ưu tiên không gian cho cây xanh, công viên, khu vui chơi công cộng, tất cả đều thể hiện sự quan tâm sâu sắc đến chất lượng cuộc sống của cộng đồng.

Triết lý phát triển của Phú Mỹ Hưng đã được định hình dựa trên nguyên tắc, mà ông Lawrence S. Ting - cố Chủ tịch HĐQT Công ty TNHH Phát triển Phú Mỹ Hưng, đã chỉ rõ: Khi đến một nơi nào đó để đầu tư, chúng ta sẽ không hỏi mình có thể lấy đi những gì, mà hỏi mình có thể để lại những gì, ưu tiên kiến tạo giá trị bền vững gì cho vùng đất ấy. Đây là kim chỉ nam cho mọi hoạt động của Phú Mỹ Hưng trong hành trình phát triển của mình, dù là đô thị Phú Mỹ Hưng, đại lộ Nam Sài Gòn (nay là đại lộ Nguyễn Văn Linh), khu chế xuất Tân Thuận đầu tiên của cả nước, hay bất kỳ vùng đất nào Phú Mỹ Hưng đặt chân đến.

Những tên tuổi hàng đầu thế giới trong lĩnh vực quy hoạch đô thị đã tham gia phát triển đồ án như Công ty Skidmore, Owings & Merrill - S.O.M; Koetter Kim & Associates (Hoa Kỳ) thiết kế chính; Kenzo Tange & Associates (Nhật Bản) đảm trách tư vấn kiến trúc. Các tiêu chí bất biến về quy hoạch đô thị tiêu chuẩn Mỹ được S.O.M xác lập trong 21 phân khu của toàn khu Nam và cả đô thị Phú Mỹ Hưng (rộng 2.600 ha), bao gồm: Chú trọng phát triển bền vững; đón đầu tốc độ phát triển kinh tế xã hội, tuân thủ nghiêm ngặt quy định thiết kế, kiến trúc công trình; không cơi nới phá vỡ quy hoạch.

Chính việc quy hoạch bài bản cả trong quy hoạch tổng thể, tính toán khoa học lẫn hiện thực hóa chi tiết, Phú Mỹ Hưng đã làm “sống dậy”, tạo nên sự chuyển biến ngoạn mục cả một vùng đất dường như không có giá trị kinh tế và từng được cho đã “bị lãng quên” trong thời gian dài.

Sự đặc sắc trong thiết kế, đồ án quy hoạch Phú Mỹ Hưng trở thành đô thị đầu tiên ở Châu Á giành được 2 giải thưởng dành cho những dự án xuất sắc Giải thưởng Kiến trúc Đô thị lần thứ 42 của tạp chí Kiến trúc Tiến bộ Mỹ (1995) và Giải thưởng Danh dự của Viện Kiến trúc Mỹ (1997). Tại thời điểm này, lần đầu tiên một đô thị ở Châu Á đạt được giải thưởng.

Năm 2008, Bộ Xây dựng công nhận Phú Mỹ Hưng là “Khu đô thị kiểu mẫu” đầu tiên của Việt Nam; và cho đến nay, ngoài Phú Mỹ Hưng, chưa có thêm một đô thị nào hội đủ các tiêu chí để đạt được danh hiệu này. 

Năm 2012 Phú Mỹ Hưng được Viện Đất đai Đô thị Hoa Kỳ (ULI) trao giải thưởng“Global Award for the Excellence” cho quy hoạch đô thị xuất sắc. Chính việc cân bằng sự mâu thuẫn giữa bảo tồn tự nhiên và phát triển đô thị là yếu tố cốt lõi tạo nên một đô thị Phú Mỹ Hưng độc đáo và không phiên bản.

Năm 2015, nhân dịp kỷ niệm 40 năm thống nhất đất nước, Phú Mỹ Hưng là một trong 10 công trình tiêu biểu của TP.HCM. Vừa qua, trong dịp kỷ niệm 50 năm thống nhất đất nước (1975 - 2025), đô thị Phú Mỹ Hưng và đại lộ Nguyễn Văn Linh tiếp tục là 2 công trình tiêu biểu của thành phố.

Giá trị lớn nhất mà Phú Mỹ Hưng mang lại chính là việc kiến tạo một không gian sống đáng mơ ước cho hàng chục ngàn cư dân, trong đó có cả cộng đồng lớn người nước ngoài.

Ngược dòng lịch sử, vào những năm đầu thập niên 1990, khu vực phía Nam Sài Gòn, đặc biệt là Nhà Bè là vùng đất trũng thấp, nhiễm mặn với giá trị kinh tế nông nghiệp không cao và dân cư thưa thớt.

Tuy nhiên, ở đây lại nắm giữ vị trí quan trọng và được xác định là “tọa độ trọng điểm” trong chiến lược phát triển tam giác kinh tế TP.HCM - Đồng Nai - Bà Rịa Vũng Tàu. Nhu cầu hình thành một trung tâm đô thị vệ tinh đa chức năng hỗ trợ cho sự phát triển của thành phố, vừa là mắt xích kết nối các vùng kinh tế Đông và Tây Nam Bộ, đã được đặt ra. Chính sách Đổi mới, thu hút đầu tư quốc tế ra đời trở thành tiền đề quan trọng để các chương trình phát triển kinh tế của TP.HCM cất cánh.

Trong bối cảnh đó, một trong những nhà đầu tư tiếp cận sớm nhất môi trường kinh doanh tại Việt Nam là Tập đoàn Phú Mỹ Hưng Asia Holdings, tiền thân là Tập đoàn Central Trading & Development Group của Đài Loan, với ba dự án nổi bật: Khu chế xuất Tân Thuận, Nhà máy điện Hiệp Phước và Khu đô thị Phú Mỹ Hưng. Việc quyết định chọn Nhà Bè để lập nghiệp bằng các công trình hạ tầng đô thị đã cho thấy một tầm nhìn dài hạn về sự phát triển của nhà đầu tư lúc bấy giờ.

Từ triết lý nền tảng “Con người là trung tâm”, Phú Mỹ Hưng đã đặt ra tôn chỉ và kiên định theo đuổi, hiện thực hóa một cách chi tiết. Đó là “Quy hoạch hướng đến con người, lấy con người là chủ thể, là mục tiêu, là động lực cho sự phát triển thông qua việc liên tục tạo ra giá trị mới, hữu ích cho người sử dụng, xã hội và cho nơi dự án được triển khai”.

Người ta có thể gọi Phú Mỹ Hưng bằng nhiều cái tên như đô thị xanh, đô thị vườn, đô thị sinh thái… bởi vì tất cả những giá trị thổ nhưỡng của địa phương đã được Phú Mỹ Hưng phát huy tối đa nhất có thể. Những luồng nước ngang dọc, kênh rạch được giữ nguyên, hình thành một hệ thống như các ngón tay xanh xen giữa không gian kiến trúc, tạo sự thư giãn, làm dịu mật độ phát triển đô thị…

Chưa hết, 75% diện tích không gian sát bờ sông dành xây dựng công viên và trường học. Sự kết hợp hoàn hảo giữa tổ chức không gian kiến trúc và tôn tạo cảnh quan đã bảo đảm rằng dù ở bất kỳ vị trí nào, phố xá đều có thể nhìn ra dòng sông và từ dòng sông nhìn về phố thị.

Triết lý, tôn chỉ và tầm nhìn của Phú Mỹ Hưng được thể hiện, hội tụ và gói trọn trong từng đường nét logo.

Bốn góc viên gạch là cách điệu bốn con chim én quay ra bốn hướng như muốn nói rằng hành trình phát triển không gian đáng sống sẽ không bao giờ dừng lại, tương tự như chim én báo hiệu mùa xuân đến, là khởi đầu cho hành trình kiến tạo giá trị tốt đẹp cho nơi đó; đồng thời là một ẩn dụ mạnh mẽ cho hành trình xây dựng không gian sống luôn tiếp diễn. Vương miện vững chãi trên nền gạch là biểu tượng cho cam kết phát triển bền vững nhằm mang lại phồn vinh cho vùng đất và thịnh vượng cho cư dân.

Sau 32 năm (1993 - 2025) xây dựng, phát triển và khẳng định thương hiệu, Phú Mỹ Hưng hiện đang bước vào kỷ nguyên mới - Kỷ nguyên Phú Mỹ Hưng 2.0 - nhân rộng không gian sống xanh - sạch - đẹp - thân thiện môi trường và đa tiện ích dịch vụ đến khắp cả nước. Điểm dừng chân đầu tiên tại thị trường miền Bắc là khu đô thị Hồng Hạc ở Bắc Ninh.

Ba nguyên tắc cốt lõi đã áp dụng xuyên suốt hành trình hình thành và phát triển của đô thị Phú Mỹ Hưng: kiến tạo không gian sống có bản sắc dựa trên thổ nhưỡng, địa thế và văn hóa địa phương; hình thành cộng đồng an cư, gắn kết, có nét văn hóa riêng; phương thức kinh doanh mang đến các giá trị bền vững hướng cư dân đạt trạng thái hạnh phúc, an tâm an toàn, cũng là nền tảng áp dụng cho đô thị Hồng Hạc. Phú Mỹ Hưng đang có quỹ đất ở nhiều địa phương để mở rộng đầu tư; nhưng dự án ở Bắc Ninh hoàn chỉnh nhất về mặt pháp lý, đủ điều kiện công bố và triển khai xây dựng.

Bắc Ninh còn là địa phương có tốc độ phát triển kinh tế hàng đầu cả nước liên tục nhiều năm qua; là trung tâm lớn về phát triển công nghiệp với nhiều tập đoàn, công ty công nghệ hàng đầu đặt ở đây. “Chúng tôi tin rằng đô thị Hồng Hạc sẽ là ‘mảnh ghép’ gắn kết góp phần trong sự bùng nổ và phát triển chung của tỉnh Bắc Ninh hiện tại và trong tương lai gần”, giọng ông Hưng đầy lạc quan.

“Lần này đến với Bắc Ninh, Phú Mỹ Hưng sẽ phải làm gì để níu chân khách hàng Hồng Hạc City, giữ họ lại làm cư dân, là “người của Hồng Hạc” như đã từng thành công ở TP.HCM?”. Tôi bất ngờ phá tan bầu khí hỏi đáp khô khan, nặng về kỹ thuật với người đàn ông đối diện, như để tạm kết một câu chuyện.

Một thoáng trầm tư, mắt thoáng nhìn xa xăm rồi dừng lại trước tấm “bản đồ quy hoạch tổng thể” của Hồng Hạc City, ông Hưng chậm rãi: “Chúng tôi không muốn và cũng không làm Hồng Hạc như bản “photocopy” của Phú Mỹ Hưng. Bởi mỗi vùng đất sẽ có những dấu ấn riêng, và trong định hướng phát triển, chúng tôi trân trọng giá trị riêng biệt đó. Nghĩa là về giá trị cốt lõi, Hồng Hạc và Phú Mỹ Hưng đều chung điểm đến: hướng đến con người, tạo ra bất động sản có giá trị sử dụng thực, góp phần vào dòng chảy thịnh vượng cho vùng đất; nhưng cách thức sẽ có sự khác nhau. Ở Hồng Hạc, dễ nhận thấy nhất là quần thể cấu trúc nhà thấp tầng với văn hóa làng xã, lũy tre, hình thành nên một cộng đồng cư dân hạnh phúc - mục tiêu mà chúng tôi nhắm tới và thực hiện cho bằng được. Chúng tôi hoàn toàn tin rằng, khách hàng của dự án Hồng Hạc sẽ là cư dân của đô thị Hồng Hạc”.

VnEconomy 30/05/2025 08:00